Zondag 05/12/2021
Roel Wauters. Beeld DM
Roel Wauters.Beeld DM

StandpuntRoel Wauters

Als je met een hoge werkzekerheid, een aardig loon en een boeiende job amper nog jongeren kan overtuigen, zit je met een probleem

Roel Wauters is journalist.

Het werd al jaren aangekondigd, en half augustus gingen nog maar eens de alarmbellen af: scholen zullen massaal leraren tekortkomen. Intussen is het een trieste realiteit. Steeds meer leerlingen krijgen meer uren studie dan hen lief is, net omdat de vacatures maar niet ingevuld geraken. En dat terwijl de jongeren tijdens de coronaperiode al een jaar lang niet het onderwijs kregen dat ze verdienden. Het zou sowieso al behelpen worden om de schade in te halen, nu loopt de achterstand verder op.

Er is al veel gezegd en geschreven over de achteruitgang van ons onderwijs, maar die lege plek vooraan in de klas maakt de crisis acuut. En het drama is: er lijkt niet meteen verbetering op komst. Het aantal inschrijvingen in de lerarenopleiding aan de hogeschool kende vorig jaar een lichte opflakkering, maar boert dit academiejaar alweer met 5,5 procent achteruit. Over tien jaar gezien spreken we over een halvering van het aantal studenten. De vraag naar leerkrachten zal de komende jaren alleen maar stijgen. Heel wat ouderen gaan met pensioen, op een moment dat er door de demografische evoluties net meer leerlingen in onze middelbare scholen zitten.

Wie talen, wiskunde of technische vakken geeft in het middelbaar, oefent een knelpuntberoep uit. Net als wie leerkracht is in het lager onderwijs. Eigenlijk is dat absurd. Als je met een haast absolute werkzekerheid, een aardig loon en maatschappelijk boeiende job amper nog jongeren kan overtuigen, dan zit je met een fundamenteel probleem.

Het is vooral de waardering voor de leerkracht die weer omhoog moet, daar heeft onderwijsminister Ben Weyts (N-VA) gelijk in. Het beeld van de schoolmeester die in het hele dorp hoog in aanzien stond, komt niet meer terug. Alleen: door het afkalvende prestige trekt de job steeds zwakkere profielen. Intussen worden ouders steeds mondiger en brokkelt ook het respect af.

Weyts pleit voor een bindende toegangsproef voor wie aan een leerkrachtenopleiding begint. Zo moet het niveau opgekrikt worden. Die ingreep komt te laat. Op korte termijn zal dat de vacatures niet invullen, wel integendeel: mogelijk dalen in eerste instantie de inschrijvingscijfers nog verder.

De zogenoemde zij-instromers dan maar? Wie al in de privé werkte kan nu dan toch een deeltje van zijn anciënniteit meenemen, al ligt de limiet op acht jaar. Voor mensen met meer ervaring, die het onderwijs best kan gebruiken, lijkt dat eerder beperkt.

Misschien moet er wel een meer radicale omslag komen, die het beroep van leerkracht permanent in het zonnetje zet. Van pispaal naar pidestal. Door de STEM-richtingen consequent te promoten zijn technische vakken uit het verdomhoekje geraakt. Ook ondernemerschap wordt op alle mogelijke manieren aangemoedigd. Kunnen we hetzelfde doen voor het onderwijs? Wie gaat anders die technici en ondernemers hun stiel aanleren?

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234