Donderdag 11/08/2022
null Beeld dm
Beeld dm

De gedachteBart Eeckhout

Als we geen tomaten uit de Maghreb willen, zullen we moeten aanvaarden dat mensen uit de Maghreb zelf naar hier komen

Bart Eeckhout is hoofdcommentator van De Morgen.

Bart Eeckhout

Ruim twintig migranten zijn om het leven gekomen bij een massale poging om bij de Spaanse enclave Melilla de grens over te steken vanuit Marokko en zo de Europese Unie te bereiken. Het is onduidelijk hoe de dodentol zo kon oplopen. Kwam het door de paniek en chaos in de massa of door het hardhandige optreden van de grenspolitie? Een combinatie van beide is natuurlijk ook perfect mogelijk.

Dat ongeregelde migratie naar Europa veel doden maakt, is helaas allerminst nieuws. Melilla is maar een van de vele strijdperken aan de Europese buitengrens waar mensen letterlijk vechten om binnen te komen. En waar andere mensen even letterlijk vechten om hen buiten te houden.

Kritiek op die gang van zaken wordt vaak verward met een pleidooi voor open grenzen. Dat klopt niet. Onze sociale welvaartstaten zijn het fundament van de welvaart van zeer vele Europeanen. Zij verdienen bescherming, en die is onmogelijk zonder begrenzing van wie in aanmerking komt voor toegang tot die welvaartstaten. Open grenzen zijn daarom politieke en maatschappelijke fictie.

Tegelijk mag gezegd worden dat het Europese asiel- en migratiebeleid van een beperkte en bijzonder morbide inspiratie getuigt bij het uitwerken van die bescherming. Komen we echt niet verder dan hekken met prikkeldraad en oproerpolitie, moorddadige zeesmokkel, uitbuitingskampen in Libië, knokploegen in het oosten en gesubsidieerde deportatie naar Rwanda?

Om nog te zwijgen van de tekorten in opvangcapaciteit in landen zoals het onze. Die tekorten zijn zo hardnekkig dat de indruk niet meer te vermijden valt dat ze deels moedwillig in stand gehouden worden als bijkomend afschrikkingsmiddel. Dat een migratiebeleid altijd ook deels een terugstuurbeleid zal zijn is onvermijdelijk. Maar de organisatie daarvan kan menselijker en vooral minder dodelijk.

Een optie is de creatie van een derde volwaardige poort naast de asielprocedure en gezinshereniging voor een beperkte groep arbeidsmigranten. Zo’n extra poort zou de druk op de asielprocedure verlichten en ze zou een moreel argument zijn om de verdere begrenzing te legitimeren. Meer legale migratie zou wellicht zelfs welkom zijn op een continent dat zijn welvaart niet samen met de bevolking wil zien vergrijzen, zonder dat je dumpingarbeid organiseert.

Daarnaast moet ook harder gewerkt worden aan het milderen van de factoren die mensen doen migreren. Dat kan door de handel met armere of opkomende landen nog te versterken. Als we geen tomaten uit de Maghreb willen, zullen we moeten aanvaarden dat de mensen uit de Maghreb zelf naar hier komen. Dat is een controversieel standpunt aan het worden, in een tijd waarin velen plots menen dat België of Frankrijk zelf in al zijn voedsel moet voorzien.

“Ik koop de komende decennia liever Vlaams dan Chinees brood, kaas, groenten of vlees”, zei de nieuwe cd&v-voorzitter Sammy Mahdi al meermaals. Als poging om teleurgestelde landbouwers weer naar zijn partij te lokken is dat een tactisch begrijpelijke uitspraak van een nieuwe partijleider. Maar als afscheidnemende staatssecretaris voor Asiel en Migratie zou meneer Mahdi beter moeten weten.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234