Dinsdag 27/09/2022
Alain Gerlache. Beeld DM
Alain Gerlache.Beeld DM

ColumnAlain Gerlache

De Belgische ecologisten doen het lang niet slecht in vergelijking met veel Europese groene partijen

Alain Gerlache overschouwt de politieke actualiteit. Zijn column verschijnt op maandag.

Alain Gerlache

De duidelijke overwinning van Jeremie Vaneeckhout en Nadia Naji, het eerste duo aan het hoofd van Groen, is goed nieuws voor de partij. Minder dan twee jaar voor de verkiezingen geeft het succes van de covoorzitters bij de eerste ronde van de stemming de partij een boost die ze nodig heeft na de woelige periode sinds haar intrede in de regering-De Croo. Al maanden moet ze de aanvallen van de N-VA en van de voorzitter van de MR verduren, die haar bestuurscapaciteit in twijfel trekken terwijl ze zich net als bestuurspartij wil positioneren.

Maar ondanks alle kritiek doen de Belgische ecologisten het lang niet slecht in vergelijking met veel Europese groene partijen. Dat wordt duidelijk als we naar Frankrijk kijken, waar gisteren de eerste ronde van de parlementsverkiezingen plaatsvond. Na het rampzalige resultaat van de groene presidentskandidaat Yannick Jadot hadden Les Verts geen andere keuze dan zich aan te sluiten bij de Nouvelle Union populaire écologique et sociale van de links-radicale leider Jean-Luc Mélenchon – in de hoop zo volksvertegenwoordigers verkozen te krijgen. Eens te meer werd hun campagne tot de laatste dagen voor de stemming gekenmerkt door allerlei polemieken.

Alles begon met een tweet van Fabien Bagnon, de groene vicepresident van de Métropole de Lyon, de agglomeratie die de stad Lyon en de omliggende gemeenten groepeert. Hij pleitte voor ‘genderneutrale fietspaden’, wat veel reacties uitlokte, ook op nationaal niveau. “Eindelijk woke fietspaden!” spotte een twitteraar, terwijl een andere opriep tot “genderneutrale, inclusieve, participatieve, solidaire, biologische, lokale en zero-afval burgerfietspaden”.

Het was niet de eerste rel. Sinds ze in verscheidene grote Franse steden in het bestuur zitten, pakken de ecologisten vaak uit met controversiële voorstellen zoals de afschaffing van de kerstboom op de grote markt van Bordeaux (“een dode boom die honderden kilometers over de weg heeft afgelegd”), of kritiek op de ‘vervuilende en machistische’ Ronde van Frankrijk. De bedenker van die genderneutrale fietspaden probeerde de kritiek te pareren door te verwijzen naar een enquête die zei dat vrouwen zich op de fietspaden minder veilig voelen dan mannen, zeker ’s nachts of omdat sommige mannen agressief rijden.

“Eigenlijk gaat het gewoon om het aanpassen van de structuren aan de veiligheid van alle burgers. Maar het gebruik van een obscure, aan de woke cultuur ontleende woordenschat is bij de groenen de norm geworden”, merkte een politieke commentator van de krant Le Parisien op. Ook bij andere leden van de partij viel die polemiek niet in goede aarde. Ze moesten met lede ogen aanzien hoe semantische debatten de verwezenlijkingen van de groenen overschaduwen wanneer ze aan de macht zijn en hoe ze zich afsluiten van het brede publiek.

Vergeleken met hun Franse collega’s volgen de Belgische groenen nog grotendeels een traditioneel ecologische koers. In dat opzicht staan ze dichter bij de Duitse Grünen. Dat geldt zelfs voor Ecolo, ondanks de polemieken die sommige standpunten van de partij uitlokken, zoals onlangs haar dubbelzinnige houding tegenover het verbod op onverdoofd slachten in Brussel, of een onvoorwaardelijke toekenning van een kapitaal van 30.000 euro aan elke jongere van 25 jaar.

Door herhaaldelijk deel te nemen aan de macht – dit is al de derde keer dat Ecolo in de Waalse regering zit – heeft de partij een bestuurscultuur verworven. Haar covoorzitter Jean-Mark Nollet is in twee legislaturen gemeenschaps- en gewestminister geweest. Tien jaar ervaring als minister levert je ook contacten op in andere partijen en in kringen die traditioneel niet openstaan voor de ideeën van de ecologisten.

Dat is ook de weg die Nollet voorstelt in zijn laatste boek, Conquêtes (Veroveringen, uitgeverij Couleur livres/Etopia). Hij pleit voor nieuwe strategische bondgenootschappen voor de ecologische transitie met onder meer de volksmiddens, de landbouwers en de ondernemingen. Als Groen en Ecolo de maatschappij ervan willen overtuigen dat het klimaat en het sociale samengaan, zoals ze altijd beweren, en dat die strijd een brede alliantie vereist die verder gaat dan de groene partijen, dan moeten ze tonen dat ze echt open en ‘inclusief’ zijn.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234