Maandag 03/10/2022

De Loi Travail is uitgegroeid tot een nieuw, triest symbool van de Franse stilstand

null Beeld AFP
Beeld AFP

Kleis Jager is correspondent in Frankrijk voor Trouw en Het Financieele Dagblad. Hij schreef deze bijdrage op vraag van De Morgen.

Kleis Jager

Demonstraties, sit-ins die het verleden van mei 1968 oproepen en vandalisme. Al weken geeft Frankrijk in een wolk van traangas een bekende boodschap aan de buitenwereld: wij willen niet veranderen.

Inzet van het Franse verzet is dit keer een ingreep in het arbeidsrecht. Werkgevers zouden hun personeel onder andere makkelijker moeten kunnen ontslaan, of - als de omstandigheden erom vragen - verplichten langer te werken dan 35 uur. Een keur aan bekende economen, onder wie de Nobelprijswinnaar van 2014 Jean Tirole en voormalig IMF-coryfee Olivier Blanchard, heeft laten weten dat de zogenoemde Loi Travail een stap in de goede richting is.

Werkgevers zijn nu bang om mensen aan te nemen vanwege de vaak hoge kosten en de lange duur van een ontslagprocedure. Ze nemen massaal hun toevlucht tot een tijdelijk contract of zien ervan af een vacature te plaatsen. Het pakket maatregelen vergroot de kansen op een vaste baan voor jonge werknemers die nu massaal voor jaren zijn aangewezen op een tijdelijk contract. En dus ook op een hypotheek. Een toekomst, kortom.

Kleis Jager. Beeld rv
Kleis Jager.Beeld rv

Maar de Franse opinie laat zich moeizaam overtuigen door grote namen of redelijke argumenten. Iets meer dan de helft is volgens de meest recente peiling van afgelopen weekend tegen de Loi Travail. Omdat ze weinig vertrouwen hebben in in hun patrons en geloven dat het alleen maar minder kan worden.

Zelfs nu premier Manuel Valls het wapen van het decreet - hij passeerde vorige week donderdag de Assemblée Nationale - van stal heeft gehaald, gaat het protest niet liggen. Deze week wordt volop gestaakt in het openbaar vervoer en opnieuw zullen ontevreden Fransen achter spandoeken over de boulevards trekken. In de marge van die optochten zullen opnieuw ruiten sneuvelen en auto's in vlammen opgaan.

De aanblik die het land biedt is er een om bijna wanhopig van te worden. Zoveel gekrakeel rond zo'n bescheiden hervorming is nauwelijks te bevatten. Het economisch effect van de wet zal uiterst gering zijn. Er is onder druk van de weerstand al zo veel water bij de wijn gedaan dat er weinig van te verwachten valt. Werkgevers worden in de huidige versie zelfs gestraft, in plaats van gesteund. Als zij het wagen een nieuwe kracht een tijdelijk contract te geven, betalen ze een extra heffing. De werkloosheid - die 5,7 miljoen mensen treft, als alle categorieën worden meegerekend - zal hierdoor zelfs nog kunnen toenemen.

De Loi Travail is uitgegroeid tot een nieuw, triest symbool van de Franse stilstand. Net als de nachtelijke bijeenkomsten op de Place de la République in Parijs, waar enkele honderden jongeren en professionele actievoerders van minimaal middelbare leeftijd stokoude antikapitalistische retoriek recycleren. Veel media zien er een hoopvol teken in van een nieuwe maatschappelijke betrokkenheid, maar wie een avond heeft bijgewoond weet wel beter. Nuit Debout heeft niet één voorstel opgeleverd waar het land beter van zou kunnen worden.

Nicolas Sarkozy kreeg het niet voor elkaar, de huidige president François Hollande ook niet. Beiden bleven steken in goede voornemens, kleine stapjes voorwaarts en veel terugtrekkende bewegingen. "Hier verandert nooit iets", zei een Portugese kennis die een topfunctie heeft in een groot, internationaal opererend Frans bedrijf me gisteren. "Frankrijk verandert en hervormt alleen na een revolutie. Dit eindigt met geweld als ze niet uitkijken."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234