Zondag 02/10/2022

OpinieMarc Calmeyn

Depressie, een moeilijke pil om te slikken?

null Beeld Getty Images
Beeld Getty Images

Marc Calmeyn is psychiater en psychotherapeut. Hij schrijft in eigen naam. Hij is auteur van het boek Depressie is menselijk. Onze donkere kant anders belicht (Pelckmans). Hij is baccalaureus in de filosofie en expert bij de Hoge Gezondheidsraad. Tevens is hij stakeholder bij het Institute for the Future van de KU Leuven.

Marc Calmeyn

Een ‘depressietje’ bestaat niet. “Het is zoals een griepje dat overgaat”, zoals iemand eens schreef, onderschat de zwaarte en diepte van depressief zijn. Gelukkig bestaat er medicatie die veel kan verhelpen. Ja toch?

De openhartige onthulling van Selah Sue over het herstarten van haar antidepressiva getuigt van durf en zeker ook eerlijkheid. Twee zaken vallen echter op wanneer media over depressie berichten.

Ten eerste is er de overwaardering van medicatie. Natuurlijk kan het helpend zijn, natuurlijk heeft het veel mensen weer een leven gegeven. Maar het lost niet alles op. Jim van Os (Nederlandse hoogleraar in de psychiatrie, red.) en Myrrhe van Spronsen (arts en ervaringsdeskundige, red.) stellen in hun recent verschenen boek We zijn God niet dat psychofarmaca slechts voor 25 procent het effect van een behandeling bepaalt. De kracht van verandering ligt in de therapeutische relatie.

Enkel een medicatie voorschrijven is dus not done. Psychosociale tussenkomsten en psychotherapie zijn minstens even belangrijk, zelfs onontbeerlijk. Hoe komt het dat dit inzicht te weinig aan bod komt in zowel in de meestal toch voldoende geïnformeerde media, als in het klinisch werkveld waar dit nochtans voldoende gekend is?

Dit heeft veel te maken met de tweede vaststelling. Depressie wordt nog teveel als een louter medische aandoening gezien. De vergelijkingen met lichamelijke ziektes, zoals ook in het artikel van De Morgen (DM 13/08), onderschrijven deze opvatting. Er is natuurlijk een lichamelijke component bij depressie van doen, maar het is slechts een deel van het verhaal. Laat het duidelijk zijn. Depressie is een menselijke aandoening. Het treft een mens in zijn geheel – niet enkel in de hersenen, niet enkel in zijn lichamelijkheid. De persoon komt in een existentiële patstelling terecht door een ernstige biopsychosociale ontregeling. De titel van het interview met Selah Sue in ‘De vragen van Proust’ (DM 10/04) vat dit kernachtig: ‘Het ergste aan depressie: het uitzichtloze gevoel van eenzaamheid’. Voorgaande opent onverwachte perspectieven en nieuwe mogelijkheden. Het onverwachte perspectief dat depressie een menselijk drama is, opent daardoor de mogelijkheid op behandeling die meer kans op slagen geeft.

Geef Sanne Putseys die broodnodige behandeling, geef elke persoon met depressie dergelijke behandeling. Dit is psychedelische behandeling in de oorspronkelijke zin van het woord: geestverruimend.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234