Zaterdag 20/08/2022

OpinieTom Platteau e.a.

‘Harm reduction’ verdient een plek op alle Belgische festivals

Op Extrema Outdoor werden drugs in een lab op het terrein gecheckt. De organisatie ontdekte drie gevaarlijke xtc-pillen en waarschuwde de festivalgangers. Beeld Mine Dalemans
Op Extrema Outdoor werden drugs in een lab op het terrein gecheckt. De organisatie ontdekte drie gevaarlijke xtc-pillen en waarschuwde de festivalgangers.Beeld Mine Dalemans

Tom Platteau, Eric Florence, Ludwig Apers, Corinne Herrijgers en Lieselot Ooms zijn verbonden aan het Instituut voor Tropische Geneeskunde in Antwerpen. Ze ontwikkelden de gezondheidsapp Budd, die personen helpt gezonder om te gaan met druggebruik.

Tom Platteau e.a.

Afgelopen weekend was het de tiende editie van Extrema Outdoor, voor de eerste keer met een testdorp voor drugs. De middelen die de politie in beslag nam of die festivalgangers zelf indienden, gingen meteen naar een laboratorium op het terrein. De controle op dosering en kwaliteit was niet zonder resultaat. De organisatie ontdekte drie gevaarlijke xtc-pillen en waarschuwde de festivalgangers via verschillende kanalen, waaronder schermen op het festivalterrein. Wie de vorm van het Casa de Papel-masker, Mario Bros of een schoppenaas herkende, wist dat hij of zij moest oppassen.

Deze aanpak is een schoolvoorbeeld van ‘harm reduction’. Die strategie omvat alle interventies, programma’s en maatregelen die streven naar het verminderen van de gezondheids-, sociale en economische schade van druggebruik.

Druggebruik in opmars

Critici omschrijven harm reduction als romantiserend of stimulerend. Dit is niet correct, blijkt uit verschillende wetenschappelijke studies. Toch wordt in het bredere maatschappelijke debat - en binnen bepaalde hulpverlening - abstinentie (volledig en permanent stoppen met druggebruik) vaak als enige kwaliteitsvolle doelstelling naar voren geschoven. Dit vertaalt zich naar een repressieve aanpak. Zonder het gewenste effect, integendeel.

De voorbije jaren werden almaar meer en sterkere middelen makkelijker beschikbaar. De combinatie met de toenemende normalisering van druggebruik in het uitgaansleven heeft het potentieel om schade aan te richten. Het totale druggebruik ligt erg hoog en hulpverleningsorganisaties zien het aantal aanmeldingen stijgen. Aanwijzingen vinden we in metingen van het afvalwater door het Europees Waarnemingscentrum voor Drugs en Drugverslaving. Alle middelen die onderzocht worden, op een na, blijken in opmars. Met onder meer een verdrievoudiging van de gemeten waarden voor crystal meth tussen 2019 en 2021.

Is het dan geen tijd om het geweer van schouder te veranderen, en meer in te zetten op het beperken van de negatieve impact en minder op abstinentie en repressie? De meeste gebruikers passen al verschillende zelfcontrolestrategieën toe om de risico’s te beperken. Dit doen ze door te letten op de combinatie van middelen, voldoende tijd tussen de dosissen te laten, zich te hydrateren en op tijd te rusten.

Opstap naar minder

Deze voorzorgsmaatregelen zorgen ervoor dat mensen die drugs gebruiken niet in het ziekenhuis belanden, of erger. Ze kunnen bovendien een opstap zijn naar vermindering of zelfs onthouding van middelengebruik. Dit bewijst dat harm reduction en abstinentie in elkaars verlengde liggen: abstinentie als ‘ultieme’ vorm van harm reduction. Maar nog te vaak zet de hulpverlening de twee vormen tegenover elkaar. Terwijl het beste resultaat wellicht bereikt zal worden door een gecombineerde aanpak: het inperken van het gebruik en het beperken van de gevolgen.

We kunnen tot slot alleen maar aanmoedigen dat Belgische festivals deze zomer het vooruitstrevende voorbeeld van hun Limburgse en Europese collega’s volgen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234