Donderdag 21/10/2021
Mohamed Ouaamari. Beeld DM
Mohamed Ouaamari.Beeld DM

ColumnMohamed Ouaamari

Over de donkere pagina’s van mijn familiegeschiedenis: geen woord

Mohamed Ouaamari is auteur van Groetjes uit Vlaanderen. Zijn column verschijnt tweewekelijks.

Afgelopen week was het al migratie wat de klok sloeg. Op Canvas verscheen De kinderen van de migratie, waarin we uit eerste hand horen hoe migranten hun verhuis naar België hebben ervaren. En schrijver Tom Naegels dook in de archieven en schreef met Nieuw België het eerste deel van een lijvig werk dat de volledige geschiedenis van arbeidsmigratie samenbrengt. Als kleinkind van de migratie kan ik dit enkel toejuichen, want dit onderwerp verdient veel meer dan hoe we de afgelopen dertig jaar het gesprek voeren over migratie.

België is tegen wil en dank uitgegroeid tot immigratieland. Voor sommigen een ongemakkelijk gedachte waartegen heftig verzet wordt gevoerd. De ogen sluiten, wild om ons heen slaan en heel luid roepen met twee vingers in onze oren, zal de realiteit, een België in constante staat van verandering, niet tegenhouden. Omdat de verandering soms erg snel gaat, is het broodnodig om alle verhalen van onze (groot)ouders te verzamelen en trots uit te stallen als volwaardige geschiedenis van dit land. Verandering brengt frustraties en weerstand met zich mee en door een juist begrip van het verleden, kan men de toekomst niet per se verbeteren, maar wel beter kaderen.

Er is een andere reden waarom we voldoende aandacht moeten blijven schenken aan die kostbare verhalen. Migranten hechten vaak zelf weinig belang aan het verleden. Vaak omdat het geen zeemzoete verhalen zijn. Er heerst een idee dat arbeidsmigranten zomaar op het vliegtuig konden stappen, meteen een ruime woning betrokken bij aankomst en een goedbetaalde baan kregen alsof ze een Win for life hadden geloot.

De realiteit is minder rooskleurig. Vaak hebben zij de grootste ontberingen meegemaakt, zwaar geleden aan heimwee en al hun trots moeten inslikken voor een karig loon. De eerste generatie migranten heeft trauma’s opgelopen, familiale problemen met zich meegedragen en mocht niet bezwijken onder de gigantische druk die op de schouders lag. Want in het dorp dat ze achterlieten, leden mensen honger.

Over de donkere pagina’s van onze eigen familiegeschiedenis wordt er niet gesproken. We krijgen enkel de leuke anekdotes te horen. Hoe jonge mannen naar België kwamen en kleine kamers deelden met vrienden en neven. Hoe er samen gekookt werd op kleine gasvuurtjes. Hoe ze bij gebrek aan halalslagerij op zoek gingen naar een schapenboer om een lam ritueel de keel over te snijden in hun badkuip.

Over trauma’s en zware momenten: geen woord. Te pijnlijk. Episodes vol schaamte en verdriet. Wat maakt het uit, denken ze. Het verleden is het verleden, ze zijn naar België gekomen voor de toekomst. Ze hebben in stilte gewerkt, de pijn op hun eentje verbeten en etterende wonden afgedekt. Hun stem en hun verhalen ontbraken afgelopen decennia. Het is aan ons, kinderen en kleinkinderen van de migratie om hen te overtuigen van het belang van hun verhalen die het nieuwe België maakten. En dringend, want de tijd staat niet aan onze kant.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234