Zondag 22/05/2022

Nieuws1G-beleid

1G: enkel nog gevaccineerden toelaten op publieke plaatsen, een goed idee? ‘Bewijs daarvoor is er nog niet’

Op 19 december trok een van verschillende betogingen tegen het Covid Safe Ticket door de straten van Brussel. Een 1G-beleid zou volgens viroloog Marc Van Ranst 'veel ambras voor weinig gezondheidswinst' opleveren. Beeld Photo News
Op 19 december trok een van verschillende betogingen tegen het Covid Safe Ticket door de straten van Brussel. Een 1G-beleid zou volgens viroloog Marc Van Ranst 'veel ambras voor weinig gezondheidswinst' opleveren.Beeld Photo News

Open Vld wil het, een Duitse topviroloog bepleit het en Frankrijk doet het, want het kan de omikronopmars remmen: het ‘1G-beleid’. Dan heeft alleen wie volledig gevaccineerd is nog toegang tot het publieke leven. Wetenschappelijk bewijs over hoezeer ons dat precies helpt, ontbreekt nog.

Barbara Debusschere en Roel Wauters

Wie zich niet wil, kan of durft laten vaccineren krijgt op dit moment toch toegang tot publieke plekken met een recent negatief testresultaat. Ook wie herstelde van Covid-19 en zo immuniteit opbouwde, kan zijn Covid Safe Ticket groen doen oplichten, met een herstelcertificaat.

Open Vld wil daar komaf mee maken. (DM 26/12) De partij bepleit een ‘1G-beleid’. Enkel wie up-to-date is met vaccinaties kan dan nog deelnemen aan het publieke leven. Die positie is opmerkelijk, want 1G is een weinig verhulde vaccinatieverplichting. Dat is iets waarvan premier Alexander De Croo (Open Vld) tot voor kort geen voorstander was.

Lees ook:

Cultuursector hoopt vergeefs op snelle heropening

Omikron is minder ernstig dan gevreesd, maar toch blijft waakzaamheid belangrijk

Van publiekslieveling naar ‘viruswappie’: hoe supermodel Doutzen Kroes van haar troon viel

Maar ondertussen maakte de omikronvariant zijn opwachting. En nu zegt De Croo in De Zondag: “We moeten iedereen vaccineren. Als verplichte vaccinatie kan helpen, dan wil ik dat overwegen.”

Dat wordt makkelijker nu vaccinatie al verplicht is in Oostenrijk en ook in Griekenland, voor wie ouder dan 60 is. Duitsland heeft een ‘2G-beleid’, waarbij enkel wie gevaccineerd is of genezen is verklaard kan deelnemen aan het publieke leven. De Franse regering kondigde maandag aan dat ze de huidige pass sanitaire, die werkt zoals het Covid Safe Ticket bij ons, vanaf 15 januari wil vervangen door een pass vaccinal, wat neerkomt op wat wij 1G-beleid noemen. Het parlement moet zich daar wel nog over uitspreken. Wat ook helpt, is dat de invloedrijke Duitse viroloog Christian Drosten bepleit dat zijn land best op de 1G-aanpak overschakelt.

Polarisatie

Maar er zijn ook hindernissen. Zo vreest viroloog Marc Van Ranst (KU Leuven) meer polarisatie door 1G. Virologisch is het slim om alleen nog gevaccineerden toe te laten op publieke plaatsen: geschat wordt dat zij zo’n 60 procent minder besmettelijk zijn dan niet-gevaccineerden. Maar een 1G-beleid dreigt protest aan te wakkeren waardoor je “veel ambras krijgt voor weinig gezondheidswinst”, zegt Van Ranst.

Ook zijn er ethische bezwaren. In zijn advies over vaccinatieverplichting schrijft het Belgisch Raadgevend Comité voor Bio-ethiek dat het “ethisch bedenkelijk” is om het Covid Safe Ticket “zo vorm te geven dat het resulteert in een verdoken verplichting”. De voorwaarden herzien kan alleen op basis van “wetenschappelijke gronden waaruit blijkt dat een van de drie toegangsvoorwaarden niet langer volstaat. Het mag geen dwangmaatregel zijn om vaccinatie via een omweg te verplichten.”

Geen data

Wetenschappelijke data die tonen in welke mate 1G-beleid ons beter buffert, zijn er nog niet. “Omdat het zo goed als nergens wordt toegepast, heb ik nog geen evidentie gezien over welke winst we ermee kunnen boeken”, zegt biostatisticus Geert Molenberghs (KU Leuven / UHasselt).“Vooral de verschillen tussen 1G en 2G zijn klein en dus moeilijk te onderscheiden.” Ook Pierre Van Damme (U Antwerpen) heeft geen weet van wetenschappelijke studies.

Er is wel een theoretische berekening van de TU Delft die toont dat een 2G-aanpak tijdens een fictief dansevenement na afloop een derde minder besmettingen oplevert dan een 3G-aanpak, waarbij - zoals nu in België - zowel vaccinatie, een negatief testresultaat als een herstelcertificaat geldig is. (DM 22/11) Het effect van een 1G-beleid is wellicht minstens even groot. Maar dat is hier niet onderzocht, en de berekening kreeg al de kritiek dat ze ‘niet goed onderbouwd’ is.

Politiek is de kogel evenmin door de kerk. PS-voorzitter Paul Magnette was als eerste voor een vaccinatieverplichting. Na aanvankelijke twijfel van minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke (Vooruit) is sinds november ook Vooruit voor. Verplichting kan volgens die partij perfect indirecter, via 1G- of 2G-beleid. CD&V wil ook een verplichting, maar laat de manier waarop nog in het midden. Groen en N-VA wachten een grondig publiek debat af. MR is tegen.

Op het vorige Overlegcomité is sowieso afgesproken dat in het federale parlement een debat wordt opgestart over de hypergevoelige kwestie.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234