Zondag 02/10/2022

Afscheid van 's werelds grootste bierbrouwer

'Als ik nou lang en knap geboren was, zou ik natuurlijk nooit zo leuk geworden zijn'

Alfred Heineken

1923-2002

In Nederland is bierbrouwer Alfred Heineken donderdagavond in zijn woning in Noordwijk in alle rust overleden. Heineken werd 78 jaar. De begrafenis van de op 4 november 1923 in Amsterdam geboren biermagnaat zal in besloten familiekring plaatsvinden. Heineken kampte sinds april vorig jaar na een hersenbloeding met een steeds zwakkere gezondheid. Zijn vrouw Lucille en dochter Charlene de Carvalho waren aanwezig bij de laatste uren van Alfred Heineken.

Wanneer en waar hij begraven wordt, is voorlopig niet bekend. Een woordvoerster van Heineken zegt dat de familie daarover geen mededelingen zal doen. Wel wilde ze kwijt dat de begrafenis in zeer kleine kring en zonder Heineken-medewerkers zal worden gehouden. Het bedrijf neemt een rouwperiode van vier dagen in acht. De vlaggen gaan halfstok bij alle vestigingen van Heineken.

Alfred Henry Heineken had schorpioen als sterrenteken. "Die kruipen liever weg in het donker", zei de biermagnaat ooit over zichzelf, in een zeldzaam moment van zelfbespiegeling. Freddy Heineken was naar eigen zeggen geen feestbeest, maar slechts een doodgewoon burgermannetje dat zijn avonden het liefst thuis voor de televisie doorbracht. Heineken verstopte zich echter niet altijd in het donker. Hij stond bekend als iemand met wie je kon lachen, als een levensgenieter en als een prater die aan de lopende band ideeën, meningen, moppen en bespiegelingen over zijn gesprekspartner uitstortte. "Een lelijke vent als ik moet toch wat. Als ik nou lang en knap geboren was, dan was ik natuurlijk nooit zo leuk geworden", zei hij tegen HP/De Tijd. Het weekblad doopte hem vervolgens 'Freddy never-a-dull-moment Heineken'. Hoewel hij "graag eenzaam" was, had hij een zeer brede kennissenkring. Daartoe behoorden ook wijlen Frank Sinatra en de koninklijke familie.

Freddy Heineken was een vat vol bruisende ideeën. Beroemd is zijn ingeving de e's in zijn eigennaam te kantelen, zodat ze op lachende gezichtjes leken die gezelligheid uitstraalden. Maar Heineken stortte zich ook vol overtuiging op het inrichten van woningen, de fotografie, het verzinnen van grappen (voor Wim Sonneveld), het verzamelen van kunst, het componeren van muziek en het uitvinden van bijvoorbeeld een theepot met een roermechanisme, zodat de thee beter trekt.

Dat zijn inventiviteit niet altijd de gehoopte waardering kreeg, kon hem nauwelijks afremmen. Een van de meest roemruchte mislukkingen was de World Bottle, een vierkante fles die na het nuttigen van de inhoud als baksteen kon worden gebruikt: de oplossing voor de milieuvervuiling én de woningnood in de derde wereld. Heinekens plan strandde op het verzet van zijn mededirecteuren, die de 'WoBo' niet vonden passen bij het gekoesterde imago van het topbier.

Aanvankelijk was lang niet iedereen overtuigd van de kwaliteiten van Freddy Heineken. Na de Tweede Wereldoorlog reden voor vader Henri om zijn enige zoon naar de Verenigde Staten te sturen en daar de naam van de Nederlandse brouwer te vestigen. Zoon Alfred slaagde glansrijk in die opzet. In Amerika raakte hij overtuigd van het enorme belang van reclame, een terrein waarmee hij zich intensief bezig bleef houden. Onder leiding van het enige kind van Henri groeide Heineken uit tot de op een na grootste brouwer in de wereld, wiens gerstenat in 170 landen te koop is. Na de overnames van Amstel en Brand heeft Heineken in Nederland al jaren een marktaandeel van meer dan 50 procent. Het familiekapitaal groeide mee. Via de Heineken Holding controleert de familie een kwart van de ruim 50 miljoen aandelen.

De misschien wel rijkste man van Nederland is ook na zijn aftreden als president-directeur in 1989 een belangrijke rol in de brouwerij blijven spelen. Zijn met zorg gekozen opvolgers namen belangrijke beslissingen alleen na overleg met 'Mijnheer Heineken'. Zijn luxueuze kantoor aan het Amsterdamse Weteringplantsoen ligt op een steenworp van het hoofdkwartier aan de Stadhouderskade.

De rijkdom keerde zich tegen Freddy Heineken op 9 november 1983, toen hij op het Weteringplantsoen werd ontvoerd, samen met zijn chauffeur Ab Doderer. De twee zaten onder erbarmelijke omstandigheden drie weken vast in een oude timmerfabriek in het Amsterdamse havengebied, totdat de politie hen bevrijdde, na betaling van naar schatting 35 miljoen gulden losgeld. Bijna luchthartig zette Heineken zich over de traumatische ervaring heen: "Heb ik toch nog voordeel van dat slechte geheugen van me."

Aan zijn sympathieke imago was Heineken blijkbaar wel gehecht. Op plannen van een journaliste om een biografie over hem te schrijven, reageerde hij als gestoken door een wesp. "Een roddelboek", noemde hij het, en hij waarschuwde de verslaggeefster vooraf al: "Ze moet oppassen. Mijn sterrenbeeld is schorpioen. Als ik word aangevallen, kan ik heel venijnig worden."

ANP

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234