Zondag 02/10/2022

Al 17 jaar schreeuwen Hans (36) en Christian (37) hun onschuld uit Misschien moesten we toch eens luisteren

Toen Hans V.H. in de ochtend van 5 augustus 1991 even voor achten ’s ochtends werd verzocht in de rijkswachtcombi te stappen, wees weinig erop dat het meer dan vijf jaar zou duren voor hij nog eens vrije lucht zou inademen. “Het is voor wat diefstallekes, van brommers en van fietsen”, hadden de rijkswachters hem gezegd. Hans V.H. (toen 17) verbleef in de jeugdinstelling De Living in Antwerpen. Het was lang niet de eerste keer dat hij was opgepakt voor wat diefstalletjes. Hij wist hoe het ging. Hij was dan ook een beetje verbaasd toen hij de combi opeens de E19 zag opdraaien, en nog meer toen een goed halfuur later halt werd gehouden aan de gebouwen van de rijkswacht in Leuven.

‘DE VERDACHTE HEEFT BEKEND’

Hans V.H. kwam zelden of nooit in Leuven. Hij woonde in Antwerpen en had een lief in Vilvoorde. Volgens het proces-verbaal duurde het tot 22 uur ’s avonds tot een inmiddels platgewalste Hans V.H. ja knikte tegen zijn ondervrager, nadat die dit had gezegd: “Is het niet mogelijk dat je daar aan een fiets aan het prutsen was, dat er plotseling iemand binnenkwam en dat je toen in paniek met je mes bent gaan steken? Zoiets keur ik niet goed, maar ik kan het verstaan.”Het verhoor ging hierna nog door tot 2 uur ’s ochtends. Hans V.H. werd vier uur rust gegund op twee stoelen in de kazerne. Daarna, even voor zessen op zondagochtend, werd hij naar de campus Arenberg overgebracht voor een reconstructie. Of hij de fietsenstalling kon aanwijzen waar hij in de namiddag van zaterdag 17 november 1990 studente Kathleen Van Lerberghe (24) met verscheidene messteken in de halsslagader had omgebracht. Dat kon Hans V.H. Dat was zelfs helemaal niet zo moeilijk want er stond een hele rij rijkswachters klaar op het traject dat hij geacht werd te volgen. Volgens het proces-verbaal “leidde de verdachte ons naar de plaats van de moord”.“Hij was zeventien”, weet zijn advocaat Alex Lemmens nog. “Minderjarig. Men had gezegd: ‘Beken gewoon, dan kunt ge naar huis.’ Men liet doorschemeren dat hij minderjarig was en dus niet voor het assisenhof zou worden gebracht. De klassieke truc.”

GETUIGE ZONDER LENZEN

Toen Hans V.H. twee jaar later op zijn proces zou uitleggen dat hij die bekentenissen inderdaad twee dagen later had ingetrokken, dat hem alles van a tot z was ingelepeld door zijn ondervragers, richtte openbaar aanklager Bob Ruys zich met enige pathos tot de jury: “Dit is zijn enige psychologische reddingsboei!”Krantenknipsels uit die tijd tonen hoe ook een aantal ervaren gerechtsjournalisten uit die tijd grote twijfels had bij de vertoning in de Brusselse assisenzaal. Het Laatste Nieuws titelde net voor aanvang van het proces: “Vermoedelijk de verkeerde man.”Van de moord was één getuige, een studente die door haar raam gezien had hoe een man een lichaam de fietsenstalling binnen sleepte. Probleem: de studente moest even zoeken naar haar contactlenzen. En toen die eenmaal op hun plaats zaten, was de man verdwenen. Tijdens het proces kon ze enkel zeggen dat de man “zwart haar” had en “niet erg groot” was. Hans V.H. is 1,90 meter groot.Net voor de jury zich terugtrok voor een verdict, toverde de aanklager opeens een juridische middenweg uit zijn hoed. Hij voegde een supplementaire vraag toe aan de lijst waarop de juryleden moesten antwoorden. Dat is niet zo gebruikelijk, maar het is een zoveelste indicatie dat ook het openbaar ministerie niet zo zeker was van zijn zaak. Als de juryleden wilden ontkomen aan de verscheurende keuze tussen schuldig of onschuldig aan ‘roofmoord’, konden ze ook opteren voor ‘diefstal met geweld zonder het oogmerk te doden’. Als ze dat zouden doen, zei de aanklager, dan zou V.H. bij goed gedrag in de gevangenis mogelijk al over een jaar of drie kunnen vrijkomen. De jury liet het zich geen twee keer zeggen. Anderhalf uur later overkwam Hans V.H. een soort salomonsoordeel. Hij werd veroordeeld tot tien jaar dwangarbeid.Drie jaar later kwam Hans V.H. inderdaad vrij. Hij was nu 23. Het leven moest nu eindelijk maar eens beginnen. Het gaat goed met hem, weet zijn advocaat. “Maar hij wil vooral nooit meer aan deze zaak worden herinnerd.”Dat wil ook het Leuvense parket liever niet. Het richtte deze week een oproep aan de media om op te houden te “gissen” naar wat voor feiten Ronald Janssen wel of niet zou hebben gepleegd voor hij werd ontmaskerd als de moordenaar van Shana Appeltans, Kevin Paulus en Annick Van Uytsel. Volgens de luttele berichten die doorsijpelen vanuit de verhoorkamer zinspeelde Janssen nu op een reeks aanrandingen die hij zou hebben gepleegd in de vroege jaren negentig. Janssen deed toen zijn ingenieursstudies in Leuven. Namen van slachtoffers zegt hij zich niet te kunnen herinneren. Het is ook allerminst bevestigd dat de man toen al aan het moorden zou zijn geslagen. Het is wel een feit dat het studentenmilieu in die jaren een psychose doormaakte.Een maand voor het proces tegen Hans V.H. deed zich een nieuw drama voor. In de nacht van 6 op 7 september 1993 drong een onbekende binnen in de studio van Inge Waeterloos aan de Mechelsestraat 45, hartje Leuven. De jonge vrouw woonde er nog maar een week. Ze was kort daarvoor aan de slag gegaan als economiste bij de firma Eurodirectory in Zaventem.

MARKANTE FIGUUR

Kon bij de moord op Kathleen Van Lerberghe nog rekening worden gehouden met de these van een fietsendief en een in paniek getrokken mes, dan niet bij Inge Waeterloos. De vrouw was vastgebonden, kreeg 30 messteken toegediend en aan het eind stak de dader haar studio in brand. Ook deze moord is opgehelderd. Er is nooit een proces geweest, er was wel een verdachte, Christian H., geboren in 1972. En hij mag op zijn minst een markante figuur worden genoemd.H. was een mislukte student architectuur uit Vilvoorde met een IQ van 117. Zijn dossier laat geen specifieke aanleiding zien die de speurders ertoe bracht zich voor hem te interesseren. Hij was in 1992 opgepakt door de Gentse BOB na een diefstalletje. In zijn auto werd een arsenaal sm-materiaal aangetroffen: handboeien, kettingen, duimschroeven, een rubberen kap... Toen de speurders in december 1993 zijn woning doorzochten, vonden ze honderden foto’s die de man stiekem had gemaakt van willekeurig gekozen meisjes op straat. Hij hield op zijn pc ook een dagboek bij, getiteld ‘Op meisjesjacht’. In een psychiatrisch verslag is te lezen hoe H. daarin “gedetailleerd beschreef hoe hij een meisje zou kunnen ontvoeren, immobiliseren en seksueel misbruiken, welk materiaal hij hierbij zou nodig hebben en welke voorzorgen hij zou dienen te nemen om geen sporen na te laten”.In de ogen van de speurders was het niets minder dan het scenario van wat zich die nacht had afgespeeld in de studio in de Mechelsestraat. H. werd gearresteerd en in verdenking gesteld door de Leuvense onderzoeksrechter Puissant. Tijdens zijn verhoren ontkende hij formeel iets met de moord te maken te hebben, maar hij leek het wel fijn te vinden dat zoveel mensen zich opeens leken te interesseren voor zijn probleem. Hij had het inderdaad lastig, zoals hij dat zelf formuleerde, “om contact te leggen met meisjes” en “het vrouwelijke lichaam te verkennen”. Hij spendeerde hele dagen met gluren en fotograferen. Hij had op zijn printer een dienstkaart nagemaakt van de politie, en ook een huiszoekingsbevel. Hij was - met het huiszoekingsbevel in zijn binnenzak - hun woningen binnengedrongen, om in hun afwezigheid hun lingerie te bepotelen en te masturberen. Maar moord? No way. Het was allemaal fantasie, het was zijn persoonlijke droomwereld. Hij leek wel een zeker genot te scheppen uit de psychologische spelletjes die hij kon spelen met zijn ondervragers. Het psychiatrische verslag: “Betrokkene stelde dat indien hij zulke feiten zou plegen, hij veel voorzichtiger te werk zou gaan, meer voorzorgen zou nemen om niet ontdekt te worden, en zelfs valse sporen zou aanleggen.”

BEWIJZEN: NUL

Nadat men hem na zes maanden voorarrest bij gebrek aan enig begin-van-bewijs had moeten vrijlaten, werd Christian H. op 23 augustus 1994 opnieuw opgepakt voor een marathonverhoor, zoals Hans V.H. er drie jaar eerder ook één had ondergaan. “Zou het kunnen dat je dergelijke feiten hebt gepleegd zonder dat je het je herinnert?”, suggereerde een ondervrager. Het antwoord van H. was niet ja, maar hij deed er zichzelf wel de das mee om: “Dat doet mij herinneren aan een uitspraak van mijn grootmoeder, namelijk: ‘Tout est possible un soir de carnaval.’”In de ogen van de speurders was dat een bekentenis. Christian H. kon enkel blijven herhalen dat zijn oma deze uitspraak te pas en te onpas deed, zoals een ander stiltes onderbreekt met ‘ja ja’. De speurders lieten niet meer los, H. werd nu bijna dagelijks verhoord, uren aan een stuk. Hij liet zinnen noteren als: “In uw fantasie is het gemakkelijk om een meisje tot voorwerp te herleiden, in de realiteit is dat moeilijker.”Een jaar ondervragen, speuren en analyseren leverde niets op. “Als je de echte dader voor je hebt, en je blijft zoeken, dan stoot je normaal gezien altijd op iets”, zegt een toenmalige speurder. “Bij deze kerel waren er heel veel dingen die in het begin verdacht leken, maar naarmate je verder groef, werd het altijd weer niets.”H. was opgesloten in de hulpgevangenis van Leuven en werd er naar eigen zeggen gaandeweg gek - nog gekker dan hij daarvoor al was. Officieel is de moord op Inge Waeterloos nooit opgehelderd, maar een ander spoor dan dat tegen H. is nooit gevolgd. Nadat hij op 7 april 1997 werd doorverwezen naar de Commissie voor de Bescherming van de Maatschappij is het onderzoek stilgevallen. De dader, heet het, is gevonden en is niet alleen te knetter om te bekennen, maar ook om voor een rechtbank te brengen.

IN DE VERGEETPUT

Christian H., ooit een beloftevolle student, is geïnterneerd. Zijn biotoop, al zestien jaar, is de hopeloze tristesse zoals we die op maandagavond te zien krijgen in Leuven Hulp. Hij heeft weinig of geen contact met de buitenwereld.Speurders hebben zich vaak afgevraagd waarom de moordenaar van Annick Van Uytsel vanuit Halen een afstand van 32 kilometer aflegde om haar fiets te stallen voor een woning in de Mechelsestraat 155 in Leuven. Dat was op 300 meter van het vroegere kot van Ronald Janssen. Het was tevens een dertigtal huisbellen verwijderd van de studio van Inge Waeterloos.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234