Maandag 17/01/2022

NieuwsSpoorwegen

Alarmkreet over veiligheid van treinreizigers: ‘Gebrek aan onderhoud vormt risico’

null Beeld Photo News
Beeld Photo News

Geschrapte treinen, overvolle wagons, gebrekkig onderhoud en oververmoeid personeel. De veiligheid van treinreizigers is in gevaar, zeggen Test Aankoop en TreinTramBus. Mobiliteitsminister Georges Gilkinet (Ecolo) staat onder druk om in te grijpen.

Ann De Boeck

“Na talrijke getuigenissen en informele contacten maken wij ons grote zorgen over de toekomst van het spoor. Sommige gedeelten van het net zijn niet goed onderhouden en beginnen een risico te vormen voor de kwaliteit van het aanbod en – ernstiger nog – voor de veiligheid van de reizigers en het personeel.” De belangenorganisaties Test Aankoop, TreinTramBus en Navetteurs.be zijn in hun analyse niet mals voor de Belgische spoorwegen.

Een van de problemen is dat te veel treinritten worden afgeschaft. Vorige maand viel 2,7 procent van de treinen uit. Volgens de organisaties leidt dat tot steeds meer klachten van reizigers die op elkaar gepropt zitten en zich zorgen maken over het risico op besmetting met corona. Oorzaken zijn naar verluidt een gebrek aan personeel en de veroudering van het materiaal.

“Bij sommige treinen zie je uitschieters tot 15 procent uitval”, zegt Stefan Stynen, voorzitter van TreinTramBus. “Het gaat onder meer om treinen uit Brussel richting de Kempen. Die locomotieven dateren van de jaren tachtig en zijn onbetrouwbaar. Op de lijn Antwerpen-Brussel is het verkeer dan weer zo druk dat een trein met problemen snel wordt afgeschaft, in de hoop een sneeuwbaleffect van vertragingen te vermijden.”

Ontsporingen

Opvallend is dat er volgens de organisaties ook sprake is van een veiligheidsprobleem. In de seinhuizen zouden personeelsleden oververmoeid zijn omdat ze recupdagen en pauzes niet kunnen opnemen. De sporen zouden op hun beurt met een onderhoudsachterstand kampen. Daardoor zouden treinen op bepaalde stukken van het spoor trager moeten rijden dan normaal. “Er ontstaan risico’s op ontsporingen”, zegt Stynen.

In een reactie laat spoorbeheerder Infrabel weten dat de werkingsmiddelen inderdaad al een tijdje onder druk staan, en dus ook de onderhoudsmiddelen. Zo kreeg het bedrijf deze zomer nog een bijkomende besparing opgelegd door de federale regering. “Veiligheid blijft wel het allerbelangrijkste. We zullen dus niet toestaan dat er een risico ontstaat”, zegt woordvoerder Thomas Baeken.

Achter de schermen valt te horen dat er sprake is van “BTS-ingrepen”, wat spoortaal is voor tijdelijke snelheidsbeperkingen. Het komt erop neer dat sporen minder belast worden als een trein trager rijdt. Als onderhoud niet mogelijk is, is een snelheidsverlaging dan de enige oplossing. “Het is dat of sporen sluiten, en dat wil niemand”, zegt een bron.

De nieuwe alarmkreten versterken de positie van Infrabel en de NMBS in hun strijd om meer middelen. Op dit moment lopen er volop onderhandelingen met het kabinet van federaal mobiliteitsminister Georges Gilkinet (Ecolo) over hun nieuwe beheerscontracten en investeringsplannen. Die gesprekken lopen moeizaam omdat zowel het spoor als de staatskas zwaar getroffen is door de coronacrisis.

Druk op Gilkinet

De vraag is vooral hoeveel geld Gilkinet kan losweken bij zijn collega’s. Zijn kabinet benadrukt – terecht – dat er al 365 miljoen euro uit de Europese pot aan relancemiddelen naar het spoor gaat, nadat er onder voorgaande regeringen stelselmatig werd bespaard. De federale regering deed daar onlangs 250 miljoen euro bovenop. “Is dat genoeg? Neen. Maar er zijn wel al grote inspanningen geleverd.”

Na de beslissing van de NMBS om de loketten van 44 stations te sluiten, kreeg de minister dit voorjaar het verwijt dat het spoor in verval is. In september doken in Waalse media berichten op over spoorlijnen die zouden worden afgeschaft, waaronder de lijnen Mechelen-Sint-Niklaas en Dendermonde-Lokeren. Het bleken uitgelekte scenario’s van Infrabel, voor het geval de minister niet de verhoopte middelen kon vrijmaken.

Spoorlijnen sluiten is geen optie, maakte Gilkinet intussen al duidelijk. Maar de nieuwe alarmkreet van Test Aankoop en co. voert de druk weer wat op.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234