Dinsdag 05/07/2022

'Armoedeprobleem niet enkel oplossen langs fiscale weg'

Uit een studie van het Centrum voor Sociaal Beleid van de Universiteit Antwerpen (CSB) blijkt dat de geplande belastingverlaging van minister van Financiën Didier Reynders één op de vijf gezinnen in de kou laat staan (zie De Morgen van gisteren). Vooral alleenstaanden, eenverdieners en eenoudergezinnen vallen uit de boot. 'Een gemiste kans', vindt Mark Butaye, medewerker van de beweging ATD Vierde Wereld Vlaanderen. 'De armoedekloof zal door de belastinghervormingen alleen maar vergroten.'

Het fiscale plan van minister Reynders voorziet in een belastingvermindering van in totaal 131 miljard. Slechts 80 procent van de huishoudens zou volgens de onderzoekers voordeel halen uit het plan. Bovendien wordt het belastingvoordeel niet gelijkmatig verdeeld over de verschillende huishoudens. Voor de laagste inkomens bedraagt het voordeel slechts 5.100 frank, terwijl de hoogste inkomens 51.900 frank belastingvermindering krijgen. Ook de inkomensongelijkheid tussen de hoogste en de laagste inkomens zou met 0,9 procent toenemen.

De effecten van de belastinghervormingen op de armoede zijn volgens de onderzoekers zeer gering. Het aandeel arme huishoudens zou slechts dalen van 7,2 naar 6,8 procent. Worden de gezinnen met lage inkomens eens te meer in de kou gezet?

Mark Butaye: "Het is duidelijk dat deze belastinghervormingen er niet op gericht zijn het armoedeprobleem in België op te lossen. We hebben nochtans verscheidene keren aan de regering gevraagd om bij elke belastingvermindering het effect daarvan op de inkomens van de arme huishoudens te berekenen. Als uit het onderzoek van het CSB blijkt dat de arme gezinnen minder voordeel uit de belastinghervormingen halen dan de welgestelde, zullen de hervormingen weinig bijdragen tot de armoedebestrijding. Integendeel zelfs, de kloof tussen arm en rijk zal alleen maar toenemen. De geplande belastinghervormingen komen een groot deel van de bevolking ten goede, maar de armen worden er zeker niet door geholpen."

Welke fiscale maatregelen zouden de armen wel kunnen helpen?

"Het armoedeprobleem kan nooit worden opgelost door zich enkel te richten op fiscale maatregelen. Veel armen, zoals bestaansminimumtrekkers, invaliden en mensen met een zeer laag arbeidsinkomen, betalen weinig tot geen belastingen en kunnen dus ook niet profiteren van een belastingverlaging. Men zou moeten onderzoeken welke huishoudens een inkomen hebben dat lager ligt dan de belastingvrije som. Bij die categorieën huishoudens moet men de voordelen van de belastingverlaging die de andere bevolkingsgroepen wel krijgen, compenseren door andere maatregelen zoals bijvoorbeeld een verhoging van de sociale uitkeringen. De devaluatie van de bestaansminima kan enkel gestopt worden door de sociale uitkeringen stelselmatig te verhogen. Dat is dringend nodig, want de huidige uitkeringen zijn gewoonweg te laag om op een volwaardige manier deel te nemen aan het maatschappelijke leven. Als de regering echt werk wil maken van de armoedebestrijding zal men zich eveneens moeten richten op maatregelen die gelijke kansen in het onderwijs en de gezondheidszorg bevorderen. Ook aan de leefbaarheid en het klimaat in de arme volksbuurten moet dringend worden gewerkt. Pas op 17 oktober, tijdens de beleidsverklaring van eerste minister Guy Verhofstadt, zal duidelijk worden in welke mate de voorgestelde belastinghervormingen zullen worden uitgevoerd. Is uw organisatie van plan iets te ondernemen om de plannen van minister Reynders alsnog te laten wijzigen? "De dag van de beleidsverklaring van eerste minister Verhofstadt valt toevallig samen met de Werelddag tegen de armoede. We hebben de eerste minister een brief gestuurd met de vraag om in zijn toespraak duidelijk te laten doorklinken welke maatregelen men de komende jaren zal nemen om de armoede te bestrijden. Naast een aanpassing van de belastinghervorming vragen we van de regering meer aandacht voor de dak- en papierlozen, die niet eens in aanmerking komen voor een sociale uitkering." (RK)

(Foto Gerrit Op de Beeck)

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234