Donderdag 06/10/2022

Ruimtelijke ordening

Bart Somers: “Tientallen Vlaamse bouwprojecten staan ineens op de helling”

Bouwproject Spreeuwenhoek in Mechelen. Beeld
Bouwproject Spreeuwenhoek in Mechelen.

Tientallen bouwprojecten in Vlaanderen staan op de helling. Dat zegt de Mechelse burgemeester Bart Somers (Open Vld) nadat een project in zijn stad werd gekelderd door een uitspraak van de Raad voor Vergunningsbetwistingen.

Ann De Boeck

“Dit is een Vlaams probleem.” De Mechelse burgemeester Bart Somers bijt van zich af naar aanleiding van de heisa over een omstreden nieuwbouwproject in zijn stad.

Vlak bij het dierenpark Planckendael wil het stadsbestuur een nieuwe wijk neerplanten met 369 woningen. De Spreeuwenhoek, zoals de wijk heet, krijgt veel tegenwind. “Het oudste en meest waardevolle bos van Mechelen moet wijken voor een villawijk”, stelt Bruno De Wit, lid van een plaatselijk actiecomité tegen het project.

Bart Somers, burgemeester van Mechelen, verdedigt de beslissing van zijn college en spreekt over een juridisch kluwen. Beeld
Bart Somers, burgemeester van Mechelen, verdedigt de beslissing van zijn college en spreekt over een juridisch kluwen.

Onwettig

Verontwaardigde buurtbewoners krijgen nu ook steun uit onverwachte hoek. In een opmerkelijk besluit oordeelt de Raad voor Vergunningsbetwistingen, een onafhankelijk rechtscollege, dat het ruimtelijk uitvoeringsplan (RUP) uit 2012 waarop het project gebaseerd is, onwettig is.

De reden is dat Mechelen geen milieu-effectenrapport (MER) heeft opgesteld. In zo’n rapport wordt de impact van een nieuwbouwproject op het milieu geanalyseerd. “Dat is belangrijk, want het gaat om een waardevol natuurgebied, dat omringd wordt door waterlopen”, zegt De Wit.

De stad stelde een screeningsnota op, een 'milieustudie light'. Daaruit concludeerde ze dat een uitgebreide analyse niet nodig was. Maar de Raad van Vergunningsbetwistingen doorprikt die redenering. De studie volstaat niet, luidt het. Daardoor is het RUP onwettig en wordt de verkavelingsvergunning vernietigd.

Nu de basis is weggeslagen, kunnen ook andere vergunningen worden vernietigd. Zo lijkt het project op weg naar jaren vertraging.

Verdiende loon

Volgens tegenstanders krijgt het stadsbestuur zijn verdiende loon. “Ze hebben de regels overtreden en moeten daar nu een prijs voor betalen", zegt De Wit.

Maar volgens Somers is de stad het slachtoffer van een gaatje in de Vlaamse wetgeving. De stad baseerde zich op een decreet dat de regels vastlegt. Daarin is de mogelijkheid voorzien om een volwaardig MER te vervangen door een eenvoudige screening. Maar intussen werd het decreet aangepast omdat het niet strookte met de Europese regels.

"Dat vormt niet alleen een probleem voor Mechelen, maar voor heel Vlaanderen", meent de burgemeester. "Alle RUP's op basis van het oude decreet zijn nu vatbaar voor vernietiging. Tientallen projecten in Vlaanderen staan op de helling."

De burgemeester speelt de bal door naar Vlaams minister van Ruimtelijke Ordening Joke Schauvliege (CD&V). “We moeten dit juridisch kluwen ontwarren.”

Geen conflictstof

Schauvliege had vorige week al een vergadering over de kwestie. “We zijn het probleem grondig aan het onderzoeken”, laat haar woordvoerder weten.

Volgens Schauvliege zou het probleem "minder absoluut" zijn dan Somers doet doorschemeren. “De meeste Vlaamse RUP’s zijn wel degelijk gebaseerd op een volwaardig MER", zegt ze. In andere gevallen gaat het meestal om gronden die van bestemming veranderen, maar niet zozeer om nieuwe gebouwen. Die dossiers zijn minder conflictueus en zullen volgens Schauvliege minder problemen vormen.

Hoeveel bouwprojecten mogelijk gevaar lopen, kon Schauvliege gisteravond niet meegeven.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234