Donderdag 30/06/2022

InterviewHylke Vandenbussche

Belgische bedrijven halen hoogste winstmarges ooit: ‘Maar ik hou mijn hart vast voor wat komt na corona’

null Beeld Hollandse Hoogte / Peter Hilz
Beeld Hollandse Hoogte / Peter Hilz

De Belgische bedrijven halen de hoogste winstmarges ooit, blijkt uit een onderzoek van de Nationale Bank waarover De Tijd bericht. Dat lijkt haaks te staan op de klachten over hoge loonkosten en galopperende inflatie. Professor internationale economie Hylke Vandenbussche (KU Leuven) legt uit.

Lieven Desmet

De brutowinstmarges van Belgische bedrijven zitten sinds 2015 stevig in de lift, leren cijfers van de Nationale Bank. Voor een goed begrip: wat is die brutowinstmarge?

Hylke Vandenbussche: “De gemiddelde brutowinstmarge zoals de Nationale Bank hier gebruikt, is wat een gemiddeld bedrijf overhoudt nadat het zijn personeel en zijn aankopen heeft betaald. Zeg maar de winst voor belastingen. De vennootschapsbelasting is in ons land met een gemiddelde van 25 procent aan de hoge kant in Europees perspectief. Dat moet hier onder meer nog van afgetrokken worden. Een grotere winstmarge betekent dus niet automatisch dat je netto meer overhoudt.”

We worden om de oren geslagen met stijgende energieprijzen, ontsporende grondstofprijzen, forse inflatie. Dan lijken onze bedrijven hier weinig hinder van te ondervinden?

“Die forse inflatie is een verhaal dat is ontstaan in de tweede helft van 2021. Deze data van de Nationale Bank gaat over de brutowinst van 2014 tot 2020. Ik hou toch een beetje mijn hart vast voor wat komt na corona. In verschillende sectoren zoals de bouw of de horeca staat velen het water aan de lippen.”

Is er te weinig concurrentie, waardoor de prijzen kunstmatig hoog worden gehouden?

“Gezegd wordt dat jonge mensen in Nederland investeren in een bedrijf, terwijl jongeren in België investeren in bakstenen. Dat is een boutade, maar het zegt wel veel. We zijn minder ondernemend. Zowel in het aantal starters als in het doorgroeien hinken we achterop. Om een bedrijf op te starten zijn de drempels hier groter dan in andere landen. Ook het vinden van financiering om verder door te groeien is lastiger.

“Dat heeft tot gevolg dat reeds bestaande bedrijven veel minder last hebben van nieuwe concurrenten, waardoor hun marktaandeel relatief veilig is. Ik weet niet in hoeverre de cijfers vertekend worden door een aantal grote spelers in bepaalde sectoren. Dat moet nog verder onderzocht worden. Als er veel kleinere bedrijven gestopt zijn in een bepaalde sector, groeit de marktconcentratie van de bedrijven die overblijven in die sector natuurlijk. Waardoor hun marktaandeel toeneemt en de winstmarge eveneens.”

Uit onderzoek van het Prijzenobservatorium bleek al dat we in ons land als consument te veel betalen voor telecomdiensten, voor energie of in de supermarkten. Worden we bedot?

“Dat vind ik een beetje te kort door de bocht. Het klopt wel dat we voor bepaalde diensten en sectoren meer betalen dan in een aantal buurlanden. Ook al zijn er soms goedkopere alternatieven. Wij rijden hier gemiddeld met grotere wagens dan in Nederland, bijvoorbeeld. De gemiddelde Belg lijkt ook wel bereid om de prijs te betalen. Dat noem ik de preferentieverschillen. Dat is iets wat heel erg onderschat wordt. We hechten meer belang aan goed eten, mooi wonen of die grotere auto dan pakweg de Nederlanders. Hier speelt volgens mij ook het effect van onze automatische loonindexering.”

De werkgeversfederaties mogen hun klaagzang over de hoge loonkosten begraven?

“Dat is een schromelijke veralgemening. Ik kan me voorstellen dat deze data door sommigen hiervoor gebruikt zullen worden. Maar opnieuw, die conclusie kun je hier niet uit trekken. Als die gestegen brutowinstmarge voornamelijk betrekking heeft op een aantal grote bedrijven, dan geldt dit nog niet voor de gemiddelde kmo, die misschien zelfs eerder de dupe is.”

Professor Hylke Vandenbussche (KU Leuven). Beeld GF
Professor Hylke Vandenbussche (KU Leuven).Beeld GF
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234