Dinsdag 09/08/2022

Chinese president bezoekt VS

Hu moest gisteravond in Washington aankomen. In een interview met The Wall Street Journal riep het Chinese staatshoofd de VS op de Koude Oorlog, ‘waar niemand baat bij heeft’, achter zich te laten.

In het omstandige interview roept Hu zijn gesprekspartners op het strategische wederzijdse vertrouwen aan te zwengelen door middel van de dialoog; vraagt hij Washington de ‘Koude Oorlogsmentaliteit’ te laten varen “waar niemand baat bij heeft”; wil hij eerbied voor de wederzijdse soevereiniteit en territoriale integriteit en pleit hij voor “voortdurende inspanningen om onze gezamenlijke belangen uit te breiden zodat China en de VS partners worden op vele vlakken”.

Tot de nieuwe terreinen waarop Hu mogelijkheden voor verregaande coöperatie ziet, behoren energiebeleid, lucht- en ruimtevaart. Om het bezoek onder een gunstig gesternte te laten aanvangen - zeggen analisten - sloot een Chinese handelsmissie in Houston zopas contracten af ter waarde van 600 miljoen dollar bij zes niet nader genoemde Amerikaanse bedrijven. Later deze week trekt Hu naar Chicago, waar hij volgens speculaties een bijkomende reeks handels- en investeringsovereenkomsten zal ondertekenen.

Toch is het de vraag of Hu’s bezoek meer zal worden dan een symmetrische afspiegeling van de reis die Barack Obama eind 2009 al naar Peking had gemaakt. Ook toen werden ronkende verklaringen afgelegd over de “globale positieve sfeer” in de bilaterale betrekkingen, maar werd er amper vooruitgang geboekt in de dossiers die voor storing zorgen op de lijn. Meer nog, zowel in de VS als in de Volksrepubliek, waar de krant China Daily maandag met een peiling uitpakte, vindt ruim de helft van de burgers dat de Chinees-Amerikaanse relaties het voorbije jaar verslechterd zijn.

Twistpunten

Op welke vlakken loopt het zoal spaak? De grootste kopzorg van Washington mag dan wel de vaststelling zijn dat het mogelijk over het hoogtepunt van zijn macht heen is terwijl Peking dat nog moet bereiken, concreet gaan de twistpunten over handels- en muntoorlogen, over Amerikaanse wapenleveringen aan Taiwan en het militaire evenwicht, over mensenrechten en over het hete hangijzer dat Noord-Korea is.

Het financieel-economische dossier dus. De Chinese munt, de yuan, wordt door de VS (maar evengoed door de EU of Brazilië) als ondergewaardeerd beschouwd. Die lage koers voedt niet alleen het Amerikaanse handelstekort tegenover China, door de de-industrialisering draagt hij ook in ruime mate bij aan de werkloosheid in de VS, aldus Washington.

Illustratief voor de monetaire spanningen is het maandag aangekondigde plan van een groep senatoren op Capitol Hill voor een wet die Peking zou dwingen zijn munt te revalueren. “We hebben genoeg van jullie manipulaties van de munt”, zei de Democratische senator en initiatiefnemer voor de wet, Charles Schumer. “Als China weigert zich aan de spelregels te onderwerpen, zullen we het dwingen.”

De VS zijn ook erg bezorgd over China’s groeiende militaire macht. Tijdens diens recente bezoek aan Peking liet de Chinese regering minister van Defensie Robert Gates de zetel van het Tweede Artilleriekorps zien, dat over de nucleaire wapens gaat. De geste was als vertrouwenwekkende maatregel bedoeld, maar nauwelijks had Gates zijn trip voortgezet richting Japan, of daar zei hij dat “de Chinese vooruitgang inzake cyber- en satellietoorlogen een potentiële uitdaging is voor onze legers en hun communicatiemogelijkheden in deze regio van de Stille Oceaan.”

In één ruk door onderstreepte Gates het belang van Washingtons strategische relatie met Japan. Ook Zuid-Korea is een vitale bondgenoot in het Oost-Aziatische machtsspel, dat pessimisten als het scenario voor een toekomstige nieuwe Koude Oorlog beschouwen - zie Hu’s verwijzing in The Wall Street Journal.

Peking en Washington zitten ook niet op dezelfde lijn wat Noord-Korea betreft, een hoogst oncomfortabele bondgenoot van China die graag de oorlogstrom roffelt en internationale onrust wekt met zijn nucleaire wapenprogramma en bijdrage aan de nucleaire proliferatie in andere ondemocratische regimes - Iran en Birma om de twee belangrijkste te noemen.

Ten slotte mag president Hu ook straatprotest verwachten. In wat VS-media het belangrijkste Chinese staatsbezoek in dertig jaar noemen, kan het niet anders of aanhangers van de Tibetaanse zaak, Oeigoeren, Taiwanezen en dissidente groepen zullen aandacht vragen voor het lot van China’s onderdrukten.

Dat het bezoek niet tot spectaculaire doorbraken zal leiden, heeft volgens waarnemers veel te maken met het feit dat Hu Jintao en premier Wen Jiabao in 2012 de macht aan hun opvolger overdragen, nadat ze een decennium aan de macht zullen zijn geweest. De kalender van het Chinese machtsbastion laat dus geen grote verschuivingen toe.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234