Donderdag 20/01/2022

Britse verkiezingen

De Britse verkiezingen in een notendop

Theresa May en haar man Philip verlaten het hoofdkwartier van de Conservatieven in Londen na een turbulente verkiezingsnacht. Beeld EPA
Theresa May en haar man Philip verlaten het hoofdkwartier van de Conservatieven in Londen na een turbulente verkiezingsnacht.Beeld EPA
Redactie

1. Theresa May

Het uitroepen van vervroegde verkiezingen is geen meesterzet gebleken. Premier Theresa May gokte er half april op dat de Britse kiezers haar een extra groot mandaat zouden geven, nadat ze in Brussel de Britse uittreding uit de EU in gang had gezet. Maar de gok is faliekant verkeerd uitgepakt.

Haar partij, de Conservatieven, hebben de meerderheid in het Lagerhuis vannacht verloren. De uitslagen van 645 van de 650 kiesdistricten zijn nu binnen, en het ziet er naar uit dat de Conservatieven uitkomen op 319 zetels, 7 zetels te weinig om alleen verder te kunnen regeren.

2. Jeremy Corbyn

De Labour-partij van Jeremy Corbyn heeft verrassend goed gepresteerd en wint waarschijnlijk 29 zetels, om uit te komen op 261 zetels. Was Corbyn, een van de oude rotten van de partij, de afgelopen twee jaar vaak de schlemiel in Westminster, nu staat hij ineens te boek als een geweldige campagnepoliticus, die met jongeren in groten getale naar de stembus heeft gekregen.

Hij heeft May al opgeroepen af te treden. Of ze dat doet horen we mogelijk al om 11 uur onze tijd, als ze een persconferentie houdt.

Labour-leider Jeremy Corbyn kon vanochtend zijn geluk niet op toen hij arriveerde in het hoofdkwartier van Labour in Londen. Beeld EPA
Labour-leider Jeremy Corbyn kon vanochtend zijn geluk niet op toen hij arriveerde in het hoofdkwartier van Labour in Londen.Beeld EPA

3. Hung parliament

Geen van de twee grote partijen heeft de meerderheid en dat leidt tot een hung parliament, zoals de Britten dat noemen. De Conservatieven (of Tories) blijven de grootste en lijken steun van de 10 zetels van de Noord-Ierse Democratic Unionist Party alsnog de meerderheid krijgen.

Wat de DUP daar precies voor in ruil zou willen is nog onduidelijk. De protestantse partij bekend om zijn ijzeren programma als het gaat om het bijeenhouden van het Verenigd Koninkrijk, en dat kan in Brexit onderhandelingen tot wrijvingen leiden met katholieke Noord-Ieren die geen harde grens met Ierland terug willen.

4. De Schotten

De Schotten hebben afgerekend met het nationalisme dat de afgelopen jaren sterk leefde in het noorden van de Britse eilanden. De nationalistische partij SNP kende een slechte nacht en verliest liefst 21 zetels. Ze komen dan uit op 35. Hiermee lijken de Schotse kiezers vooral te willen zeggen: hoe de Brexit ook afloopt, wij willen geen nieuw onafhankelijkheidsreferendum.

Opvallend genoeg verloren zowel Angus Robertson, de huidige fractievoorzitter van de Schotse nationalisten in het Lagerhuis, als de ex-premier van Schotland Alex Salmond hun kiesdistrict.

Nicola Sturgeon van de Schotse nationale partij krijgt een knuffel. Beeld EPA
Nicola Sturgeon van de Schotse nationale partij krijgt een knuffel.Beeld EPA

5. De opkomst

De opkomst bij de verkiezingen was behoorlijk hoog: het lijkt er op dat 68,6 procent van de stemgerechtigden zijn stem heeft uitgebracht. Dat is de hoogste opkomst voor Britse parlementaire verkiezingen sinds 1997, toen Tony Blair voor het eerst de verkiezingen won.

6. Nick Clegg

Ook de Liberale Democraat Nick Clegg is zijn zetel in het Lagerhuis kwijt nu hij het in het district Sheffield Hallam heeft verloren van zijn tegenkandidaat van Labour. Clegg, was leider van de EU-gezinde LibDems, in de jaren dat zijn partij een coalitieregering vormde met David Cameron. Hij heeft een Nederlandse moeder en spreekt vloeiend Nederlands.

7. De verkiezingsnacht

De Britse verkiezingsnacht is traditioneel een waar tv-spektakel - democratie in bedrijf is misschien wel het beste reality drama. In ieder district wordt de uitslag bekend gemaakt, waarbij de kandidaten netjes op een rijtje staan met een rozet van hun partij op het revers. Ze horen dan exact hoeveel burgers voor ieder van hen hebben gekozen.

Ook valt daar op dat de Britse politiek vreemde kostgangers kent: kandidaat Elmo, mister Fishfinger en kandidaat Lord Buckethead. Ja, allemaal in verkleedpak.

Mister Fishfinger had er zin in. Beeld REUTERS
Mister Fishfinger had er zin in.Beeld REUTERS
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234