Donderdag 11/08/2022

NieuwsEnergie

De Britten houden Europa warm, maar blijven ze dat doen?

Aanleg van lng-tanks in Grain in Zuidwest-Engeland. De Britten zitten niet al te ruim in hun opslagcapaciteit. Beeld ANP / AFP
Aanleg van lng-tanks in Grain in Zuidwest-Engeland. De Britten zitten niet al te ruim in hun opslagcapaciteit.Beeld ANP / AFP

De Britse export naar de Europese Unie is in decennia niet zo hoog geweest. Dat heeft niet veel te maken met de brexit, maar des te meer met de vraag naar gas als gevolg van de sancties tegen de Russen. Groot-Brittannië zwemt in het gas.

Patrick van IJzendoorn

In april was de waarde van de goederen die vanuit Groot-Brittannië naar het vasteland gingen omgerekend bijna 20 miljard euro, zo berekende het Office for National Statistics, het Britse CBS – het hoogste bedrag sinds 1997. Het is een stimulans voor de brexit en de Global Britain-filosofie, maar de brexiteers moeten niet te vroeg juichen. De gewone export ondervindt nog steeds problemen sinds de brexit. De goede cijfers zijn grotendeels te danken aan het gas dat onder de Noordzee door naar het oosten vloeit. Het gaat om vloeibaar aardgas oftewel lng dat vanuit de Verenigde Staten en het Midden-Oosten naar Groot-Brittannië is verscheept.

Met zijn drie grote importterminals, twee in Wales en één in de Theemsdelta, fungeert het eiland als brug voor lng. Via pijpleidingen gaat het dan naar Nederland en België. “Die pijpleidingen draaien nu op 100 procent capaciteit”, zegt Jilles van den Beukel, energiespecialist bij The Hague Centre for Strategic Studies, “de importcapaciteit van de Britten is groter dan de exportcapaciteit. En ze kunnen het gas niet opslaan. De grootste opslagplaats, Rough, is in 2017 gesloten, wat achteraf gezien geen gunstig besluit is geweest.”

Nu zijn de Britten bezig Rough te heropenen om een gascrisis te voorkomen. De afgelopen jaren exporteerden de ze in de zomer gas naar het vasteland en importeerden ze het in de winter. Daarbij gebruikten ze de gasopslag van het Noord-Hollandse Bergermeer de facto als opslagplaats. Tevens houden de Britten zichzelf warm met gas uit Noorwegen en het genoemde lng. Daar komt de eigen productie nog bij. Groot-Brittannië is een stuk minder afhankelijk van Russisch gas dan andere landen in Europa.

Siberische winter

Mocht de Britten toch om gas verlegen komen te zitten, bijvoorbeeld bij een Siberisch strenge winter, dan ligt er volgens The Financial Times een noodplan, dat bestaat uit het dichtdraaien van de gaskraan naar Nederland en België. “Niets staat ze in de weg om dat te doen”, aldus Van den Beukel, maar de vraag is wat er dan overblijft van de Europese solidariteit. Zo’n stap zou politiek zeer gevoelig liggen. Brussel zou Noorwegen kunnen verzoeken om meer gas te leveren, maar de transportcapaciteit tussen Noorwegen en het Verenigd Koninkrijk is groter dan die tussen Noorwegen en het continent.

Dankzij het hoge aanbod is de Britse gasprijs afgelopen maanden fors gedaald. In twee maanden tijd zakte die prijs van 285 pence per warmte-eenheid, naar slechts 38 pence, ver onder het Europese niveau. Ook de Britse elektriciteitsprijzen laten een dalende trend zien, dankzij de royaal gesubsidieerde investeringen in zonne-, wind- en getijdenenergie. Tot ergernis van de Britse bevolking, waarvan een toenemend deel aan ‘energiearmoede’ lijdt, heeft dat nog niet geleid tot lagere energierekeningen.

De Britse regering gaat de pijn verlichten door de energiebedrijven, die enorme winsten boeken, een extra belasting op te leggen. Deze eenmalige ‘windfall tax’ moet een kleine zes miljard euro opleveren. Op termijn kunnen de prijzen voor Britse huishoudens mogelijk vanzelf dalen. Deze daling zou bij voldoende opslagcapaciteit een zekerheid zijn geweest. “Dat die zo klein is,” zo merkte financieel analist Simon Lambert onlangs op in The Daily Mail, “is een gevolg van typisch Brits gebrek aan vooruitdenken, gekoppeld aan een gebrek aan competentie.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234