Vrijdag 01/07/2022

De epo voor uw portefeuille

De nieuwste rage gaat niet over

Biotechnologie wordt het volgende internet. Dat geldt zowel voor de mogelijkheden als voor de gevaren.

Gemiddeld maakt de biotechsector nog altijd verlies. Maar het keerpunt is al in zicht. Beursvennootschap Puilaetco, die een biotechfonds voorbereidt, raadt aan vooral te mikken op ondernemingen die uiterlijk tegen 2003 uit de rode cijfers komen. Anderzijds zijn de Amerikaanse pioniers dikwijls al fors geprijsd. De raad is om naar Europa te kijken. Alhoewel... de inkt van de studie was nog niet droog of de Europeanen haalden hun schade in.

De biotechnologiewaarden zijn in opmars. Vorig jaar op 15 december wijdde KBC Securities er nog een hele studiedag aan. We keken even naar de koers van de aandelen die het beurshuis toen tot de beste koopjes van hun sector rekende. Het heeft echt internetallures: Biogen (+ 65,73 procent), Biopure (+ 331,46 procent), Celltech (+ 215,21 procent), Genzyme (+ 59,93 procent), Pharming (+ 174,19 procent), Protein Design Labs (+ 768,27 procent), Qiagen (+ 137,93 procent), QLT (+ 49,86 procent). De biotech heeft zeker gewonnen door een aanzuigeffect van de hele technologiesector. Als de ene high risk-sector te duur werd, zocht de markt naar alternatieven. Zo zal Pharming zeker wel koerssteun gekregen hebben van de beleggerstactiek om maar lukraak achtergebleven Easdaq-waarden op te kopen. De meesten lijken toch ooit ontdekt te worden.

Nog meer dan het internet kampt de biotechsector met een lage zichtbaarheid. Biotech is nog iets anders dan gewoon farmaceutisch onderzoek. Dat laatste is veel meer op de praktijk gericht en zal veel meer werken met trial and error. Biotech gaat uit van theoretisch inzicht in de genetische structuur van het leven. Het volledig uittesten van een denkpiste kan vreselijk veel tijd in beslag nemen - twaalf tot vijftien jaar is bijna de regel - en onderweg kan steeds blijken dat het onderzoek van jaren tot geen praktische toepassing leidt. De beurs reageert manisch-depressief op de evolutie in de sector. Puilaetco volgt de sector via de Biocentury-index en kwam tot zeer uiteenlopende jaarreturns: 1993 (- 18 procent), 1994 (- 29 procent), 1995 (+ 80 procent), 1996 (- 6 procent), 1997 (- 3 procent), 1998 (+ 12 procent) en 1999 (+ 87 procent). De hoogte van de pieken compenseert de diepte van de dalen ruimschoots.

Maar wie bijvoorbeeld sinds 1 januari 1993 in biotech belegd had, had per 31 december nog altijd maar 92,38 procent van zijn geld over. Een belegger in biotech moet bereid zijn flink wat tegenslag uit te zitten. Bij Puilaetco denken ze dat er fundamenteel meer aan de hand is dan de gebruikelijke slingerbeweging van de beurs. De babyboomers zijn - eens te meer - een belangrijk element. De Amerikanen die tussen 1946 en 1964 geboren werden, zijn nu goed voor 29 procent van de bevolking. Deze 36 tot 54-jarigen worden potentiële klanten voor de medische- en de verzorgingssector, met het ouder worden. Het ontwikkelen van een medicijn in de biotechsector kan zeer lang duren. Maar de pijplijn is nu goed gevuld. Er moet niet belegd worden in een nieuw project dat - met wat geluk - in 2012 zijn eerste commerciële toepassing krijgt. In 1995 waren er vooral vermoedens dat het commercieel wel wat kon worden met de sector, in 1999 zijn er harde gegevens. Tegen einde 1998 waren om en bij de negentig producten uit de biotech voor gebruik goedgekeurd, zegt een studie van Puilaetco. Verder zaten 157 producten in een zogenaamde fase II of III. Fase II houdt testen in op een kleine groep patiënten.

De studie van KBC Securities geeft op dat circa 25 tot 30 procent van de fase II-producten dit stadium overleeft. Een fase III houdt voortgezet onderzoek in op een grote groep patiënten. Daar bedraagt de succesgraad al 80 à 90 procent. Het zit er dus in dat van die 157 producten in de testfase een kleine helft echt tot een commercieel product leidt. Hoe snel het gaat, blijkt nu wel uit de verwachting dat binnenkort wel 180 biotechgeneesmiddelen naar de markt kunnen komen. De pijplijn wordt immers steeds gevulder. Wat nu op de markt komt, is als onderzoek ergens in de tweede helft van de jaren tachtig begonnen. De studie van Puilaetco waarschuwt wel dat einde 1998 de biotechnologie als sector nog altijd verlieslatend was. Als geheel maakte de sector toen 6,4 miljard dollar verlies. Maar er waren toch ook al achttien Amerikaanse bedrijven die uit hun kosten kwamen. Het grote gevaar is onderweg zonder liquiditeiten te vallen. Het baat weinig om gelijk te hebben als de geldstroom onderweg opdroogt. Veel biotechbedrijven proberen onderweg een aantal producten en diensten te ontwikkelen die voor een soort van overbruggingsinkomsten kunnen zorgen.

Daarom vond Puilaetco de toestand bij Innogenetics zo gevaarlijk. Toen Abbott een deel van de diagnoseproducten van Innogenetics niet meer wou verdelen, dreigde de onderneming in en cashcrisis te verzeilen. In zo'n situatie zal ze misschien nooit haar fundamenteel gelijk kunnen bewijzen. Op het eerste gezicht zijn biotechbedrijven een ideaal overnamedoelwit voor de reuzen uit de farmasector. Soms kan dat wel eens het geval zijn. Maar als veel van het onderzoek gefinancierd wordt door bijvoorbeeld testkits te ontwikkelen, rijst een probleem. De afnemers van die testkits zijn dikwijls de laboratoria van de concurrentie. Die zouden zich door hun bestellingen wel eens bloot kunnen geven. Dikwijls is het voor een farmabedrijf verstandiger het uiteindelijke geneesmiddel te kopen en niet de hele biotechonderneming. Biotechbedrijven hebben ook iets van een ingenieursbedrijf. Competentie is zeer belangrijk. De zaak mag dan wel kapitaalintensief zijn en soms echt geldverslindend, schaalvoordelen werken niet altijd.

Hoe een biotechbedrijf waarderen, blijft een heikele zaak. De toekomstige cashflow wordt dikwijls als norm genomen. Maar het gaat wel dikwijls om bedrijven met nu nog louter cash drain. Als ze nog geen product ontwikkeld hebben, bestaat er soms niet eens een omzet. Om toch niet helemaal in het duister te werken, geeft Puilaetco dan de voorkeur aan ondernemingen die binnen drie jaar uit de rode cijfers moeten komen. Maar daar wordt onmiddellijk de opmerking bij gemaakt dat de hele financiële top van een biotechbedrijf dikwijls uit twee of drie personen bestaat die vooral met de boekhouding bezig zijn. De kwaliteit van de financiële voorspellingen is niet altijd even goed. Bovendien moet iemand die in de biotechsector actief is, wel van nature een optimist zijn en in eigen kunnen geloven. De meeste onderzoeken halen immers nooit de eindmeet. Daarom wordt nog altijd simpel vergeleken. "Als x zoveel waard is, moet y dat ook zijn", luidt het dan. Dat betekent wel dat de belegger niet beschermd is tegen een speculatieve luchtbel in de hele sector. Er wordt vooral gekeken of aandelen relatief goedkoop zijn.

In zijn nieuw fonds Innovative Healthcare heeft Puilaetco dat risico wel een beetje gemilderd. De biotech neemt 'slechts' 50 procent van het fonds in. De rest gaat naar farma (18 procent), gezondheidsdiensten (10 procent) en medische technologie (20 procent). De farma wordt dan wel als emerging pharma omschreven. Zo zit onder meer Celltech, dat door KBC Securities tot de biotech gerekend wordt, hier bij de farma. Het fonds wordt tot 24 maart gelanceerd tegen 500 euro.

Naast Puilaetco doet ook de Deutsche Bank aan de distributie ervan. Voor wie toch liever individueel in aandelen gaat, kan het voorkeurslijstje van Puilaetco een richtlijn zijn. Van het Europese voorkeurslijstje van het begin van dit jaar bleef alleen het Nederlandse Pharming nog over. De andere aandelen waren inmiddels al wat duur geworden. Pharming steeg ook al fors, van 9,20 euro tot 26 euro dit jaar. Maar Puilaetco geeft toch altijd nog 40 euro als koersdoel. Een van de grote terreinen van Pharming is de ontwikkeling van menselijke proteïnen in de melk van transgene dieren. Dat zijn dieren die een menselijk gen ingeplant kregen. Binnen een zestal maanden zou zo een product tegen de ziekte van Pompe gelanceerd kunnen worden in de Verenigde Staten. Tegen 2003 zouden nog verschillende andere producten volgen. Pharming heeft voor Puilaetco alles om een grote onderneming te worden. Het heeft een gespreide productenportefeuille, voldoende cash en een goede marketing. Probleem is wel dat manipulatie van dieren met menselijke genen op heel wat aversie stuit in de publieke opinie. Pharming zou 1,5 procent krijgen in de portefeuille van het fonds. De Amerikaanse reus Amgen krijgt nog altijd 5 procent toegewezen. Amgen is het grootste biotechbedrijf ter wereld, met een marktkapitalisatie van ruim 67 miljard dollar. Het beroemdste product van Amgen, Epogen, heeft zeker commerciële toepassingen. Op de sportbladzijden staat het bekend als epo. De markt van epo zou jaarlijks nog met 16 procent stijgen. Amgen blijft vrij duur met een koers-winst van 66. Maar het is wel bijzonder gewaagd om een biotechportefeuille op te bouwen zonder Amgen.

Wie liever in kleinere experimentele bedrijven wil beleggen, vindt bij Puilaetco nog een mooie suggestie: BB Biotech. Dat is een Zwitsers beleggingsfonds in biotechwaarden, dat op de Neue Markt in Frankfurt noteert. De meeste beleggingen worden wel in Amerika gedaan. De koers steeg dit jaar al met 130 procent. Het neemt niet weg dat vijf van de zes analisten die hun mening gaven aan het persbureau Bloomberg, nog altijd een koopadvies geven.

Als geheel maakt de biotechsector nog altijd verlies

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234