Zaterdag 02/07/2022

De grungeband die er eigenlijk geen was

Er waren begin jaren negentig ook grunge-groepen die zich niet door underground punkbands als Black Flag lieten inspireren, maar in plaats daarvan hun liefde voor het grootse geluid van Queen, Black Sabbath, The Cure en Cheap Trick wilden botvieren. De Smashing Pumpkins bijvoorbeeld.

De Pumpkins kwamen helemaal niet uit grungenest Seattle maar uit Chicago. Naast Nirvana, Pearl Jam en Soundgarden werden ze niettemin al gauw een van de speerpunten van het genre, ook al had Billy Corgan, de bezieler van de groep, er achteraf bekeken niet eens zoveel raakpunten mee.

In tegenstelling tot zijn collega's uit Seattle stak hij zijn ambitie niet weg, en lonkte de zanger van meet af aan met één oog op de main- stream. Het leverde hem binnen het milieu al gauw een flinke dosis hoongelach op, de smaakpolitie bedacht de Pumpkins met het weinig flatterende koosnaampje The Grunge Monkees, naar de succesvolle prefab-popgroep uit de jaren zestig. En waar grungebands doorgaans niet meer tijd dan nodig doorbrachten in een opnamenstudio, deden al snel verhalen de ronde dat Corgan tijdens de opnamen van Gish soms urenlang in de weer kon zijn met het perfectioneren van zijn gitaargeluid.

Blauwdruk voor succes

Op de koop toe manifesteerde hij zich als zo'n controlefreak dat hij ook de partijen van gitarist James Iha en bassiste D'Arcy Wretzky inspeelde. Het blijft tot vandaag een knap debuut. Goeie melodieën, krachtige songs en, het uren sleutelen loonde, een helder gitaargeluid. Gish schippert ergens tussen psychedelische flowerpowerpop ('Crush', 'Suffer'), blitzkriegmetal ('I Am One', 'Siva') en zowat alle schakeringen daar tussenin. Tel daarbij nog de wat lijzige stem van Corgan, en de dynamische drumstijl van Jimmy Chamberlin en je hebt de blauwdruk voor het latere succes van de groep.

Want ook al lijkt dat nu anders: Gish werd destijds bij een kleine independent uitgebracht, en verkocht in eerste instantie maar honderdduizend exemplaren. Niet slecht voor een kleinschalig debuut, maar peanuts voor wat volgen zou met Siamese Dream, tot vandaag één van de platen die de jaren negentig mee gedefinieerd hebben.

De overweldigende media-aandacht had niettemin sporen nagelaten. De relatie tussen Iha en Wretzky was gestrand, Chamberlin kampte met een hardnekkige heroïneverslaving, en Corgan zelf surfte van de ene identiteitscrisis naar de andere.

Hij trouwde, en kreeg de weinig benijdenswaardige taak om voor het oog van de camera om te gaan met zijn nieuwe status als spreekbuis van een generatie. 'Today', over Corgans mislukte zelfmoordpoging, schopt het tot een wereldhit en wordt door een nietsvermoedend publiek meegescandeerd alsof het een lovesong was. 'Cherub Rock' is dan weer een sarcastische steek terug naar de collega's die zijn integriteit hekelen. Andere hoogtepunten? Het door strijkers aangedreven 'Disarm' en het voor zijn gehandicapte broer geschreven 'Spaceboy', dat zo op Bowies Ziggy Stardust had kunnen staan.

Nieuwe hoes

Siamese Dream blijft tot vandaag een beklemmende plaat van een band die drie jaar later met Mellon Collie & The Infinite Sadness tot één van de grootste ter wereld zou uitgroeien. Dat was voor de onvermijdelijke terugval die er na de reünie in 2005, met andere muzikanten, weliswaar, voor zou zorgen dat de groep vandaag nog slechts een schim van zichzelf is.

De twee cd's zijn nu uit in blinkende boxjes. Bescheiden qua formaat, maar met telkens bijna twintig outtakes, demo's, covers en afwijkende opnamen wel value for money. Daarnaast ook bij zowel Gish als Siamese Dream een live dvd met een concert uit die betreffende periode, uitgebreid artwork en aantekeningen van Corgan zelf. Alleen jammer dat de eigenlijke, oorspronkelijke hoes in beide gevallen is verdwenen ten voordele van een gereviseerde versie. Maar goed: wie deze boxen écht wil heeft de cd's destijds wellicht gewoon gekocht.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234