Donderdag 06/10/2022

DE PASSIE VAN DEVOS

De politieke actualiteit volgens Carl Devos

Het is onvermijdelijk, en goed, dat partijen in de aanloop naar verkiezingen onderlinge verschillen benadrukken. Alleen via de keuze uit echte alternatieven kan de kiezer beleid via verkiezingen sturen. Al moet een veelpartijenregering daarin achteraf weer een middenweg vinden. Vaak tot ergernis van kiezers die hun voorkeur zien opgaan in een soms onherkenbaar geheel. Dat laatste verklaart deels de opkomst van anderspartijen, die voorhouden dat ze hun uitgesproken kernpunten onvermurwbaar zullen doorvoeren.

Tegenover de nood aan profilering staat een ander beeld waarmee regeringspartijen kiezers willen overtuigen: de regering regeert naarstig verder. Ze stellen zich boven alle campagneoverwegingen en zijn, electoraal onthecht, bezig met beleid, niet met zichzelf. De campagne is voor veel later.

Hoe groter de inzet van verkiezingen, hoe meer kans dat profilering het van besturen haalt. Zeker bij partijen in het defensief. Na de quasi-ideologische partijcongressen moeten regeringspartijen immers ook in de regeringspraktijk illustreren dat hun resoluties niet louter theoretische beschouwingen zijn. Oppositiepartijen hebben die verplichting niet, maar anderzijds ook niet de kans om te tonen hoe menens het hen wel is. Daarom gaat het vinnige debat over de bankenwet - de laatste grote werf die voor de verkiezingen nog opgeleverd moet worden - over veel meer dan alleen de bankenwet. Die discussie is tot een symboolstrijd verworden.

De socialisten hebben lastige crisismaatregelen moeten nemen, die slecht vallen bij hun achterban, en dus willen ze zich ferm tonen in de aanpak van de schuldigen van al die miserie: de banken. De PS en vooral sp.a, die elkaar hervonden hebben in een steviger linkse profilering, stellen zich hard op als het gaat om de splitsing tussen zaken- en handelsbanken. Koen Geens, die zijn lakmoesproef en koninginnenstuk in de politieke carrousel ziet versmachten, zet op dat punt de hakken in het zand. Ook de liberalen vinden dat de concurrentiepositie van Belgische banken anders te zeer in het gedrang komt.

De voorbije dagen is nog een andere flank geopend in deze ouderwetse links-rechtsstrijd. Geens wil passief spaargeld richting actieve economie stimuleren en wil daarom het omzeilen van de fiscale vrijstelling op spaarinkomsten stoppen. Vanuit de financieel-economische wereld klinkt daarover enthousiasme. Niet zo bij Open Vld. Die reageert gebeten. Zo fel dat bij CD&V klinkt dat Geens blijkbaar niet mág slagen.

Nochtans wil hij enkel de toepassing van de wet, als mechanisme voor het activeren van spaargeld. Wie wegens te hoge spaarinkomsten in het verborgene wil blijven, kan de vrijstelling weigeren. Maar Open Vld vecht principieel en onverzettelijk tegen wat zij als de aanloop naar een vermogensregister en -belasting ziet. Ze ziet een belastingverhoging, als enige, en strijdt voor de privacy. Die over fiscale kwesties blijkbaar hoger aangeschreven staat dan elders. Het is de Vlaamse liberalen menens in deze perceptieslag op het zo belangrijke centrumrechtse strijdveld. Om dreigend verlies te beperken, had Open Vld eerder al de eigen belastingen als 'pestbelastingen' omschreven.

Analisten denken vaak dat dergelijke interne verdeeldheid het vertrouwen in de regering aantast. Ze houden beter in het achterhoofd dat de maandenlange soap van de politieke benoemingen volgens opiniepeilingen de regering niet werd aangerekend. Integendeel, het vertrouwen steeg toen. Tenzij peilingen zich vergissen.

Maar niemand zal beweren dat dit bankendebat Di Rupo I deugd doet. Haar broze geloofwaardigheid werd mede opgebouwd door relatieve eensgezindheid. Tegenover de radicaliteit van anderspartijen stond de kunst van het compromis. Als dat laatste het nu laat afweten, blijft enkel besluiteloosheid over. In een voor de economie en rechtvaardigheid cruciaal dossier. Het is niet uitgesloten dat burgers daar volgend jaar meer belang aan hechten dan aan politieke benoemingen. Misschien kan er nog even geregeerd worden? Voor profilering is er immers nog tijd zat.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234