Zaterdag 02/07/2022

NieuwsVS

Democraten willen recht op abortus vastleggen in wet

Pro-abortusdemonstranten houden bij het Hooggerechtshof borden omhoog met de hoofden van de rechters Amy Coney Barrett, Samuel Alito, Clarence Thomas, Brett Kavanaugh en John Roberts. Beeld REUTERS
Pro-abortusdemonstranten houden bij het Hooggerechtshof borden omhoog met de hoofden van de rechters Amy Coney Barrett, Samuel Alito, Clarence Thomas, Brett Kavanaugh en John Roberts.Beeld REUTERS

Nu het Hooggerechtshof de abortusuitspraak Roe v. Wade wil terugdraaien, doen de Democraten een uiterste poging het abortusrecht wettelijk vast te leggen. Maar de kans dat dit lukt, is zeer gering.

Maral Noshad Sharifi

Het Amerikaanse Hooggerechtshof heeft een bom gelegd onder het recht op abortus, en kan deze zomer het lont aansteken. Democraten proberen dat onderwijl op allerlei manieren te voorkomen. De vraag is of dat nog kan.

Al jaren roept progressief Amerika dat er een wet moet komen die het recht op abortus definitief vastlegt: 58 procent van de Amerikanen is hiervoor. Vorig jaar nam het Huis van Afgevaardigden de Women’s Health Protection Act aan, maar die strandde in de Senaat. Nu het recht op abortus vanuit het Hooggerechtshof kan worden teruggedraaid, leggen Democraten woensdag opnieuw een soortgelijke wet voor aan de Senaat.

‘Heel Amerika zal meekijken’, zei Chuck Schumer, de Democratische Senaatsleider, over de stemming. De kans dat de wet het haalt is echter nihil. Vanwege de filibuster, een parlementaire truc om stemmingen te vertragen, moeten minimaal 60 van de 100 senatoren vóór stemmen, enkel een meerderheid is niet genoeg. Overigens is het niet eens zeker of Democraten het zonder filibuster wel zouden redden: Joe Manchin, senator voor West Virginia, is tegen.

Schouwspel

De stemming op woensdag zal daarom niet veel meer zijn dan een schouwspel. Schumer zal vooral aan Amerikaanse kiezers willen duidelijk maken dat zijn partij er alles aan doet om abortusrechten te beschermen, en dat het de Republikeinen zijn die hen dwarsbomen. Meer dan 60 procent van de Amerikaanse kiezers is namelijk vóór het behoud van Roe v. Wade.

Uit een gelekt conceptvonnis bleek vorige week dat een meerderheid van de negen opperrechters deze uitspraak wil terugdraaien, die staten sinds 1973 verplicht om vrouwen het recht op abortus te gunnen. Als die eind juni of begin juli wordt teruggedraaid, mogen vrouwen in ongeveer de helft van de staten geen abortus meer laten uitvoeren, of enkel onder zeer strenge voorwaarden. Volgens Schumer zullen Amerikanen inzien ‘dat de Republikeinse partij de kans krijgt om dit onrecht recht te zetten, maar de kant van de extremisten kiest’.

Met het lek van afgelopen week is een conservatieve lente aangebroken. Het recht op abortus is in de recente geschiedenis van het land onderwerp van verhit debat tussen de Democraten en Republikeinen. Uit een recente peiling van Pew Research Center blijkt dat 38 procent van de Republikeinen voor abortus is in alle of de meeste gevallen, tegenover 80 procent van de Democraten. President Ronald Reagan wilde er in de jaren tachtig al van af. Lang na zijn dood in 2004 was het uiteindelijk president Donald Trump die drie conservatieve rechters benoemde en daarmee Reagans wens een stapje dichterbij bracht.

Pro-abortusdemonstranten lopen richting het huis van rechter Samuel Alito in Alexandria, Virginia. Beeld AFP
Pro-abortusdemonstranten lopen richting het huis van rechter Samuel Alito in Alexandria, Virginia.Beeld AFP

Als het recht op abortus door het Hooggerechtshof aan de staten wordt overgelaten, is dat een enorme overwinning voor de Republikeinen. Hoewel de meeste kiezers vóór abortus zijn, blijven de regionale verschillen enorm. De inwoners van Republikeinse staten die abortus willen verbieden staan daar grotendeels achter, maar de politici zijn in deze staten vaak extremer in hun opvattingen dan hun kiezers, zo willen sommigen vrouwen het recht op abortus bijvoorbeeld zelfs ontnemen na een verkrachting.

Campagneboodschap

De Republikeinse Partij begint deze afstand inmiddels door te krijgen. Afgelopen week verspreidde de partij een handleiding onder haar kandidaten voor de tussentijdse verkiezingen in november. De belangrijkste campagneboodschap: wees niet zozeer extreem anti-abortus, maar benadruk vooral dat de Democraten extreme voorstanders zijn. En ook: maak van abortus niet een te groot thema, zo is het beter te praten over de slechte staat van de economie. “Wees de meelevende consensuskandidaat”, aldus het memo.

Wie zich daar meteen al niet aan hield was Mitch McConnell, de Republikeinse leider in de Senaat. Afgelopen week zei hij dat dat zijn partij mogelijk een landelijk verbod op abortus wil bewerkstelligen. Dat zal de komende jaren in ieder geval niet lukken. Zelfs als de Republikeinen een enorme winst behalen bij de verkiezingen in november, zou president Biden een dergelijke wet nooit ondertekenen.

Deze behoorlijk vergaande uitspraak van McConnell komt de Democraten in campagnetijd niet slecht uit: zij kunnen hun achterban met dit soort teksten activeren. Het gelekte conceptvonnis heeft veel Democratische kiezers die het afgelopen jaar in slaap waren getuimeld, weer wakker geschud. De belangrijkste boodschap van de Democraten tijdens de campagnes: als we in november een enorme winst behalen, kunnen we het recht op abortus daarna vastleggen in de wet, met of zonder Roe v. Wade.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234