Zondag 25/09/2022

Drie keer drie seconden

Klassiek l Mitsuko Uchida na twintig jaar weer in Brussel HH

Rudy Tambuyser

Twintig jaar afwezigheid in Brussel staat bij een wereldster zoals pianiste Mitsuko Uchida garant voor een goed gevulde en enthousiaste zaal. Het gezelschap van London Symphony Orchestra (LSO) wekte vertrouwen in een interessante avond. LSO had, na Boulez vorig jaar, een andere krasse bejaarde als dirigent meegebracht: Colin Davis, van wie te vermoeden viel dat hij het opus 47 voor strijkers van Elgar en de eerste symfonie van Walton tenminste tot een stilistisch verantwoord einde zou brengen. Het is typisch Engels materiaal, zoals alle programma's die kaderden in de concertreeks Everything UK? van het Klarafestival van Vlaanderen en Bozar.

Uchida speelde vreemd genoeg het pianoconcerto van Schumann, binnen deze reeks een tang op een varken. Er zijn drie mogelijke redenen voor die keuze. Eén: Britse pianoconcerto's zijn zeldzaam. Twee: goede Britse concerto's (Britten, Birtwistle,...) die Uchida en Davis op eenvoudige vraag willen spelen, zijn zéér zeldzaam. Drie: als Bozar en co Uchida na twintig jaar eindelijk weten te strikken, willen ze dat tenminste doen met een risicoloos, ijzeren repertoire. Mocht dat laatste waar zijn, zijn ze in hun opzet geslaagd. Het publiek klapte zijn handen blauw donderdagavond na het concerto. Men kan zich afvragen waarom. Bij Uchida's lezing viel geen reden te verzinnen waarom ze die Schumann überhaupt wilde spelen.

Vanwaar dan dat gebrek aan toewijding? We hebben het niet over de noten die Uchida liet liggen, hoewel Schumanns concerto voor een virtuoze van haar formaat zeker niet het moeilijkste is. Het gaat vooral om de verbeeldingloze manier waarop ze het werk in symmetrische, op vlot geheugenwerk gerichte secties in plaats van in frasen leek te spelen. Om het ontbreken van cantabile, hetgeen voor Uchida geen technische, maar een concentratiekwestie is. Om valse accenten en gebrek aan retorisch gebaar. Ten slotte om een tempo dat vaak niet met dat van dirigent Davis strookte. Dat sterren repeteren, verwachten we niet meer. Maar dat Uchida in een concerto van een dik half uur driemaal drie seconden wist te boeien (de aanhef van het middendeel, het antwoord op de geritmeerde mineurfrase in het centrum van de finale en het begin van de coda) is treurig. We gaan er in elk geval niet nog eens twintig jaar op wachten.

De eerste symfonie van Walton leed dan weer meer aan zichzelf dan aan een zwakke uitvoering. Een prachtig orkest zoals het LSO kun je, als het geen derde partij van repliek moet dienen, vaak aan zichzelf overlaten. Een ervaren man als Davis, die bovendien duidelijk van Walton houdt, kan de uitvoering makkelijk boven het niveau van de ambachtelijkheid tillen. Het anekdotische overstijgen, dat is in die muziek erg moeilijk. Tien minuten lang kun je je verbazen over Waltons merkwaardige mengeling van orkestrale durf, ritmische eigengereidheid en dynamische zenuwzwakte. Daarna wordt het gewoon en valt slechts het onvermogen op om een idee, hoe goed ook, zijn tijd en zijn rust te gunnen. Bleef over: een uiterst gesmaakt Introduction and allegro voor strijkorkest, dat Elgar naar verluidt expliciet schreef om te behagen. Opdracht volbracht.

WIE Mitsuko Uchida en London Symphony Orchestra o.l.v. Colin Davis WAT Werken van Elgar, Schumann en Walton WAAR EN WANNEER donderdag 22 september in Bozar, Brussel

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234