Zondag 14/08/2022

InterviewLia van Bekhoven

‘Een nieuwe vertrouwensstemming zal Boris Johnson niet overleven. Hier kan hij niet van terugkomen’

Correspondente Lia van Bekhoven over de crisis in Downing Street: ‘Het eindspel is begonnen’. Beeld Pascal Vossen, AP
Correspondente Lia van Bekhoven over de crisis in Downing Street: ‘Het eindspel is begonnen’.Beeld Pascal Vossen, AP

Nu de regering van Boris Johnson verder afbrokkelt, rijst de vraag of de Britse premier de zoveelste crisis in Downing Street overleeft. Nee, zegt correspondente Lia van Bekhoven. ‘Het eindspel is begonnen.’

Thomas Buelens

De positie van Johnson is al ruim een half jaar wankel, wat betekent deze nieuwe klap voor zijn premierschap?

Van Bekhoven: “Veel hangt af van de afwegingen die de Kamerleden maken: ‘Wat betekent dit voor mij?’ De gemiddelde backbencher denkt: kan ik mijn zetel behouden met een leider als Johnson, of is er een kans dat ik mijn baan verlies bij de volgende verkiezingen? Nu is het voordeel voor de huidige positie van Johnson dat er geen kandidaat is die boven alle anderen uitspringt. Omdat er geen alternatief is voor Johnson wordt er geen campagne gevoerd door andere fractieleden. Als het aan hem ligt, blijft hij zitten. Zijn voorgangers zouden al lang zijn afgetreden.”

Welke scenario’s zijn mogelijk?

“Het is nu aan de partij om hem af te zetten, maar er zijn veel verschillende scenario’s. De belangrijkste is: wat gaat er gebeuren met die twee kabinetsleden die zijn afgetreden (Rishi Sunak en Sajid Javid, TB)? Gaan ze nog dingen onthullen? Gaan ze zich kandidaat stellen voor het leiderschap van hun partij en oproepen tot rebellie?

“Een meer waarschijnlijke mogelijkheid is dat meer Kamerleden aandringen bij de ‘1922 Commissie’, een organisatie die de belangen vertegenwoordigt van de conservatieve fractie. Die heeft een paar weken geleden gestemd in een motie van wantrouwen om Johnson te behouden. Volgens de regels kan je die stemming maar één keer per jaar houden, dus Johnson zou technisch gezien veilig zijn. Maar die commissie krijgt nu ontzettend veel brieven binnen van andere Kamerleden die de regels willen veranderen om een nieuwe vertrouwensmotie in te dienen. Ik denk dat dat ook zal gebeuren.”

Kan Johnson een nieuwe vertrouwensstemming overleven?

“Nee. Hij zal het sowieso niet overleven. Hier kan hij niet van terugkomen. Het is een kwestie van dagen of weken, maar dit is de endgame. Hij is echt aangeschoten wild, hij kan het nog uitzingen, maar dit is een doodsstrijd. Je kan nog heel lang op je sterfbed blijven, maar hij ligt er wel op. Als er nog twee of drie ministers van het kaliber van Sunak en Javid dinsdagavond waren opgestapt, dan zat hij nu niet meer in Downing Street.

“Dit gaat ook niet om beleid of over politiek. Dit gaat om de persoon. Dat is zo interessant. Toen Margaret Thatcher moest aftreden ging het niet alleen over haar gedrag, maar ook over haar politiek. Dat is helemaal niet het geval bij Johnson: het gaat echt over de man zelf. Het gaat over integriteit, narcisme. Hij gelooft echt dat de regels niet voor hem gelden.”

Toch blijft een aantal ministers binnen zijn kabinet hem trouw. Waarom?

“Absoluut. Dat zijn mensen van dermate middelmaat, die hun carrière alleen te danken hebben aan Johnson. Want zo opportunistisch is het: mensen als Nadine Dorries en Jacob Rees-Mogg weten dat als zij zich nu tegen Johnson keren zij nooit meer aan een baan geraken. Daarom blijven ze zitten. Johnson heeft alleen maar mensen aangenomen op basis van loyaliteit aan hem op de eerste plaats en een rotsvast geloof in brexit op de tweede plaats.”

Is deze zoveelste crisis voor Johnson een kans voor de Labour-partij?

“Met oog op de volgende landsverkiezingen had Labour veel liever gezien dat Johnson nog even bleef hangen. Want tegen zo’n leider kan je de verkiezingen winnen. Dat was de berekening binnen de oppositiepartij. Maar als Johnson eenmaal weg is, dan kan het best zijn dat er een nieuwe conservatieve leider is die opnieuw de partij naar voren trekt, die als nieuweling warm aangeprezen wordt in de pers en het goed doet bij de kiezers omdat hij nieuw en anders is. Dat zou het moeilijker maken voor Labour om te winnen. Labour staat er ook niet goed voor. Met een dergelijke crisis had een oppositiepartij tientallen punten voor moeten liggen. Dat is niet het geval omdat de leider niet aanspreekt en er geen beleid is. Veel mensen weten niet waar Labour voor staat.”

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234