Vrijdag 19/08/2022

Eenzame doden

De productie van Bernlef mag de laatste jaren fabelachtig heten. Maar het tijdperk dat hij zijn lezers in dichte drommen naar de boekhandel stuwde, ligt toch al een poos achter ons. In het misdaadverhaal De een zijn dood voert hij oud-rechercheur Wim Terlinde op, die erin gespecialiseerd is nabestaanden van eenzame doden financieel uit te kleden. In zijn queeste naar familieleden van de overleden Roderick Vos, die een flink kapitaal achterliet, komt hij uit bij de twee jonge vrouwen Francien en Sofi. De expeditie voert Terlinde naar Schotland en Zweden, alwaar Bernlef weer zijn kale schrijfstijl botviert op desolate landschappen. Het thrillerelement van De een zijn dood komt slechts mondjesmaat uit de verf.(DL)

Postuum

Toen de Nederlandse schrijver Herman Franke in 2010 te horen kreeg dat hij nog maar een paar maanden te leven had, werd zijn grootste bekommernis het voltooien van zijn uitdijende romancyclus Voorbij ik en waargebeurd. Noodgedwongen moest hij zijn ambities bijsturen en propte Franke alle nog te vertellen verhalen in een pakkend derde slotdeel Traag licht. “Nog voordat het doek valt, zal ik me leeg vertellen, ik laat me niet met de buik vol onuitgesproken verhalen de eeuwigheid in sturen.” Het postuum verschenen Traag licht toont een Franke in optima forma, mocht dat niet zo wrang klinken, ondanks de sporen van onafgewerktheid. Franke nam in zijn race tegen de tijd ook zijn toevlucht tot het opnemen van werknotities. (DL)

Reisverhalen

Historicus Jan Blokker jr. heeft zich op het reisverhaal gestort en stelde de bloemlezing De Nederlandse reisliteratuur in tachtig en enige verhalen samen. Reisverhalen behoren tot de oudst overgeleverde literaire teksten en Blokker kampte dan ook met een embarras du choix. Om de anthologie ietwat hanteerbaar te houden, stelde hij een paar filters op: reisverhalen van Noord-Nederlandse auteurs, die al in druk bestonden, van de twaalfde eeuw tot de moderne tijd. Vlamingen vielen dus uit de boot. Toch slaagt Blokker erin om de diverse gedaantes van het reisverhaal aan bod te laten komen, met uitzondering van de documentaire. Het palet auteurs gaat van Jan Want tot pakweg Cees Nooteboom, Jan Brokken, Tommy Wieringa en Martin Bril. (DL)

Volks Vlaams

Onderwijzer en jeugdtheaterman Raf Goossens won in 2008 de jubileumverhalenwedstrijd van uitgeverij Contact en debuteert in hetzelfde huis nu met Kieken zonder kop. Zoals de titel al laat vermoeden, is dit geen zoetgevooisde roman. Goossens put uit volle Vlaamse kleigrond. Kieken zonder kop speelt zich af op oudejaarsdag 1933. Hoofdpersonage Manu geeft voor zijn buurtbewoners een eindejaarsfeest. Maar wat niemand weet is dat hij de dag voordien zijn moeder Sara heeft vermoord en dat ze nu al onder het ijs van de rootput ligt. Volkse, barokke personages, knoestig taalgebruik én geheimen over de verwrongen moeder-zoonrelatie die geleidelijk aan ontsluierd worden. Raf Goossens heeft Dimitri Verhulst goed gelezen. Toch staat dit debuut stevig op eigen poten.(DL)

Licht autobiografisch

Als dichteres mocht Els Moors zich al snel verheugen in een cultreputatie, maar haar verhalendebuut Een verlangen naar een eiland was niet meteen om over naar huis te schrijven. Nu revancheert ze zich voorzichtig met Vliegtijd en legt ze de tomeloze, nietszeggende gekte wat beter aan banden. De absurdistische ontsporing ligt geleidelijker op de loer in deze licht autobiografische verhalen over een vrouw op een unheimisch dichtersfestival in Slowakije of een scribente die haar heil zoekt in een Frans zomerhuis. Verlangen naar intimiteit én een niet te dempen eenzaamheid vormen de rode draden. Te vaak kabbelen de nochtans suggestieve verhalen vervaarlijk verder.(DL)

Bisschop Vangheluwe

VRT-journalist Louis van Dievel, die het met zijn roman De pruimelaarstraat ooit tot de shortlist van de Libris Literatuurprijs schopte, speelt in Ik noem Roger hoog spel. Hij verleent een West-Vlaamse geestelijke het woord, waarin men zonder veel moeite de Brugse bisschop Roger Vangheluwe kan herkennen. De voormalige bisschop moest zijn ontslag indienen nadat bekend raakte dat hij een minderjarige neef jarenlang heeft misbruikt. Maar bisschop Roger trekt niet zomaar deemoedig het boetekleed aan. Aan een cameraman vraagt hij zijn verdedigingsrede te registreren voor op YouTube. Kan Roger zichzelf vrijpleiten? Van Dievel legt Roger een curieus, soms hortend taalgebruik in de mond, dat niet geheel kan overtuigen. Misschien zit Van Dievel nog te dicht met de neus op de feiten om er hoogstaande fictie uit te distilleren.(DL)

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234