Maandag 26/09/2022

Guillaume Van der Stighelen: Vergeving is een heel gewone zaak

Zonde, berouw, vergeving. Het zijn begrippen die we samen met de rest van de kerkelijke moraal hebben doorgespoeld. Alsof het uitvindingen zijn van de paus en zijn aanhangers en daarom met schijnheiligheid geladen.

Maar kerken vinden zelden uit. Wat ze doen is normale menselijke gedragingen bestuderen en er een nieuwe naam aan geven om ze zich toe te eigenen. Even zitten mijmeren en een praatje maken met je innerlijke zelf wordt bidden. Eten en drinken delen zodat iedereen wat heeft, heet ter communie gaan. Blij zijn dat er nieuw kind is in de gemeenschap heet dopen en elkaar beloven dat er bij het verwekken van dat kind geen derde bij betrokken wordt, heet huwen.

Zonde, berouw en vergeving zijn heel gewone zaken, veel ouder dan eender welke kerk. Ik geef een dom voorbeeld om aan te tonen hoe het precies in zijn werk gaat.

Stel, ik maai mijn gras en per ongeluk rij ik de pioenen van mijn buur mee af. Ik weet dat mijn buurvrouw elk jaar uitkijkt naar het moment dat die bloemen bloeien en hoe goed ze de planten verzorgt. Bovendien heeft mijn vrouw al honderd keer herhaald dat ik moet uitkijken waar ik rij met die zware machine. Zonde dus. Ik heb een fout begaan.

Natuurlijk voel ik me daar heel slecht bij. Ik denk aan de schade dit ik heb aangericht en hoe erg het is voor mijn buurvrouw. Ik heb er oprecht spijt van dat ik de goede raad van mijn echtgenote in de wind sloeg. Dat heet dan berouw.

Vervolgens raap ik de moed bij elkaar en meld mij bij de buurvrouw. Ik vertel haar hoe verschrikkelijk ik het vind voor haar en hoe dom ik ben geweest en wat nog allemaal, waardoor zij voelt dat mijn berouw echt is. Zij ziet dat ik er mee zit. Zij kan mij nu van mijn vervelend gevoel verlossen door te zeggen dat het niet zo erg is, 'volgend jaar staan ze er weer'. Dat heet dus vergeving. Veel pastoors zijn daar niet bij nodig. Je maakt een fout, je zit ermee, je wordt verlost door de mensen die je benadeeld hebt. Sleutel is dat je ermee zit. Anders kan de benadeelde je niet verlossen van je miserie.

Fouten maken we nog elke dag. Berouw is een beetje uit de mode geraakt. Meestal komt het niet verder dan een beleefd briefje dat wat verontschuldigingen formuleert. Vaak met als achterliggende boodschap: "Moest het zijn dat ik iemand heb gekwetst, wil ik mij daarvoor wel verontschuldigen." Met andere woorden, mens doe niet zo hysterisch over een paar pioenen.

Berouw hebben en berouw tonen is niet eenvoudig deze dagen. Etienne Vermeersch kan dat, maar die is dan ook professor. Uitleggen waarom we onze fouten maken - sorry maar uw pioenen staan dan ook zo dicht bij de tuingrens - doen we uitstekend. We verdedigen ons met verve. Maar tonen dat we er zelf mee zitten, dat is waarschijnlijk te zwak in deze samenleving die sterke persoonlijkheden prijst.

Vandaar dat er iets mis is met de manier waarop Walter Capiau over één kam wordt geschoren met andere mannen die recent werden aangeklaagd voor hinderlijk seksueel gedrag. Er was iets te horen in zijn stem, die ochtend op de radio. Iets wat erop wees dat hij spijt had. Hij zei het ook. Uiteraard, ook hij gebruikte de verdediging dat het allemaal lang geleden was en dat de tijden anders waren. Maar hij zei erbij dat hij nu ten volle besefte hoe fout hij was geweest. Uit zijn reacties in de geschreven pers kon je dit niet opmaken. Maar aan die stem aan de telefoon wel. Oprechte spijt. Hij zat ermee. Niet met het feit dat er iemand mee naar buiten gekomen was. Niet met het feit dat de timing slecht was. Niet met het feit dat het zijn reputatie schaadde. Hij zat ermee dat hij die jongens zolang pijn heeft gedaan. Hij noemde het geen "relatietje". Dat hoorde je, onvervalst. Het is te hopen dat de jongens nu ook geen vijftig jaar wachten om het hem te vergeven.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234