Zaterdag 01/10/2022

Guillaume Van der Stighelen

Er worden geen pamfletten uitgedeeld op JFK Airport. Langs de weg naar Manhattan staan geen posters met afbeeldingen van Romney of Obama die met veel betekenende blik in de camera kijken terwijl een korte gebalde slogan een voorbijgaande kiezer probeert te overtuigen. In de voortuintjes van Queens staan geen borden in de kleuren van de Republikeinen of de Democraten. Op het televisiescherm in de taxi gaat het over mode en theater in de stad. Als er toch iets wordt verteld over de nakende presidentsverkiezingen, dan is het omdat Jon Stewart in de Daily Show weer een heel scherpe grap heeft uitgehaald met een van de kandidaten.

Dit is de grootste stad van de natie. Een stad die zich bijna een kwart millennium geleden onafhankelijk heeft verklaard van de Europese kerk en adel, en op zoek ging naar een vorm van zelfbestuur waarbij iemand uit het volk door het volk zou verkozen worden tot leider van het volk. (De Franse Louis XVI had commander-in-chief George Washington genoeg kruit verkocht om de Britse George III een peer te stoven nadat die enkele mooie koloniën in Noord-Amerika had afgepakt.)

Hier zou verkiezingskoorts moeten heersen over wie de volgende machtigste man wordt van wat nog steeds wordt aanschouwd als het machtigste land ter wereld.

"You're in the wrong state, man."

De taxichauffeur is Jamaicaan van oorsprong en kwam met zijn hele gezin naar New York om te zorgen dat zijn kinderen naar school kunnen en zicht krijgen op zoiets als een toekomst. Na mijn bewondering te hebben geuit voor de loopprestaties van zijn landgenoten in Londen deze zomer, krijg ik een eerste toelichting over de strijd tussen Barack Obama en Mitt Romney.

"New York is democratisch", legt hij uit. Romney kan hier niet winnen en Obama kan hier niet verliezen. Het is een uitgemaakte zaak, daarom stoppen ze er ook geen geld in.

Terwijl we over de Hudson rijden vraagt hij of ik het verschil ken tussen popular en electoral vote. Nee dus. Wat zou ik. Mij is enkel gevraagd om met mijn ex-collega's uit de reclamewereld, the real mad men, te komen praten over hoe een president hier gemarket wordt. Ik ben vooral blij een paar oude vrienden terug te zien op vriendelijk verzoek van de nationale zender. Van de verkiezingen meen ik enkel te weten dat elke Amerikaan mee mag bepalen wie de volgende president wordt.

"Dat klopt", zegt de vriendelijke Jamaicaan, die intussen mee toetert met het verkeer dat stilstaat op 42nd street. Alsof het de eerste keer is dat het verkeer daar stropt.

"Maar de founding fathers of our nation hebben er iets op gevonden om het minder simpel te maken." Het valt me op dat deze inwijkeling our nation zegt. Het is zijn land. Land van hoop en toekomst. Land van immigranten.

Het verschil dus tussen de popular vote en de electoral vote.

"Popular vote is de som van alle stemmen in de Verenigde Staten. Electoral vote, dat zijn de stemmen waar elke staat recht op heeft. Het kan dus dat een kandidaat die meer dan de helft van de stemmen haalt toch geen president wordt."

"Zoals Al Gore in 2004?"

"Yep!"

Ik leer dat elke staat een vast aantal electoral votes krijgt, los van de uitslag. New York heeft er bijvoorbeeld 29, Alaska maar 3. Dat wil zeggen dat het niks uitmaakt of Obama in New York met de helft van de stemmen wint of met driekwart. En dat verklaart waarom noch de Republikeinen, noch de Democraten hier geld uitgeven.

"Al het geld gaat naar de swing states."

Maarten, de geluidsman van Canvas meldt het van op de achterbank. Hij wisselt een blik met Dieter, de cameraman.

"Dat zijn de staten waar de uitslag nog beide kanten uitkan", voegt hij eraan toe. "Mensen gaan het wat raar vinden dat jij dat niet wist."

"Dat knippen we er wel uit", stelt Dieter ons gerust.

"Is that German you speak?", vraagt de taxichauffeur in de achteruitkijkspiegel. Ik zak een beetje dieper weg. Dit wordt een vermoeiende reis.

Auteur en opiniemaker Guillaume Van der Stighelen trok voor Canvas naar de VS en praatte er met ex-collega-reclamemakers over de verkiezingscampagne. De tweedelige documentaire 'President te koop': 23 en 30/10 om 21.40u op Canvas.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234