Woensdag 17/08/2022

Het bloedstollende verhaal van de NuvaRing

De NuvaRing maakte de afgelopen tien jaar wereldwijd een opmars onder jonge vrouwen als alternatieve anticonceptie. Inmiddels lijkt duidelijk te worden dat het risico op trombose met de vaginale ring - net als bij de Diane 35-pil - twee keer zo groot zou zijn als bij de traditionele tweedegeneratiepil.

De NuvaRing is tien jaar geleden geïntroduceerd door Organon, de medicijnfabrikant die inmiddels is opgegaan in MSD, uit het Nederlandse Oss nabij Eindhoven. Het product wordt in de markt gezet als een gunstiger alternatief voor de anticonceptiepil, omdat de hormoondosering lager zou zijn.

De fabrikant speelt handig in op de weerstand die veel jonge vrouwen toch voelen tegen het dagelijks moeten slikken van een "hormonenbom". NuvaRing wordt gepromoot als het anticonceptiemiddel met de laagste dosis hormonen. Bovendien zouden de hormonen uit de ring, in tegenstelling tot die in de pil, "gelijkmatig" worden afgegeven. Volgens MSD worden bijwerkingen daardoor beperkt.

Het verhaal van de fabrikant zit tot op heden diep ingebakken bij gebruiksters. "Ik ben zelf aan de NuvaRing gegaan en kan het je heel erg aanraden", schrijft iemand op de website Ellegirltalk."De dosis hormonen is in vergelijking met de pil veel lager omdat het op de plek wordt afgegeven waar het moet zijn. Je verliest dus relatief minder hormonen gewoon in je lichaam."

In het bloed

De NuvaRing is - net als de anticonceptiepil - een zogenoemd combinatiepreparaat, dat bestaat uit twee vrouwelijke geslachtshormonen. De claim dat de hormoondosis van de ring lager is dan die van andere anticonceptiva, is gebaseerd op de hoeveelheid oestrogeen die is gebruikt. Die is met 15 microgram de helft lager dan bijvoorbeeld bij Microgynon, een van de meest geslikte pillen.

"Dat zegt echter niets", zegt Frits Rosendaal, hoogleraar klinische epidemiologie aan het Leids Universitair Medisch Centrum, die veel onderzoek deed naar trombose. "Wat relevant is, is de hoeveelheid hormonen die in het bloed wordt opgenomen. Maar daarover zijn geen vergelijkende onderzoeken bekend."

Het tweede hormoon in de NuvaRing is etonogestrel, dezelfde werkzame stof die ook voorkomt in bijvoorbeeld Marvelon en Mercilon, pillen van de zogenoemde derde generatie. Van die pillen, ook van fabrikant MSD, is al sinds de jaren negentig bekend dat ze een verhoogd risico geven op trombose.

Ter vergelijking: zonder pil krijgt ongeveer 1 op de 10.000 vrouwen een trombose, met een tweedegeneratiepil zo'n 2 à 3 op de 10.000. Met nieuwere generaties pillen als Marvelon of Diane-35 wordt dat risico nog eens verhoogd tot ongeveer 6 op de 10.000 vrouwen.

De vraag is waarom de fabrikant met de ring juist voor etonogestrel heeft gekozen, als die stof al twee decennia in verband wordt gebracht met een extra verhoogd risico op bloedklonters.

"Het hormoon etonogestrel was voor MSD eerste keus, omdat uit studies blijkt dat dit een betere keuze is dan het hormoon levonorgestrel (het hormoon dat in tweede generatiepillen wordt gebruikt, red.)", laat een woordvoerster van MSD weten. "Het heeft minder effect op het cholesterolgehalte in het bloed en geeft aangetoond geen verhoogd risico op een hartinfarct."

Veel verdienen

Maar volgens Rosendaal is er voor MSD een heel andere reden om voor etonogestrel te kiezen: daar is meer mee te verdienen. "MSD heeft het patent op dit hormoon. Door dit stofje te gebruiken, zorgt de fabrikant ervoor dat de anticonceptiering niet à la minute door anderen is na te maken."

Het vermoeden van deskundigen dat ook de NuvaRing het risico op trombose extra verhoogt, werd bevestigd door een langlopende en grote Deense studie, in 2012 gepubliceerd in The British Medical Journal. De conclusie: bij gebruiksters van de vaginale ring komt trombose bij 6,5 op 10.000 vrouwen voor - evenveel als bij vrouwen die Diane-35 slikken.

MSD stelt dat dit onderzoek methodologisch niet deugt en verwijst naar een ander grootschalig onderzoek waaruit geen verhoogd risico blijkt. Die studie is echter niet onafhankelijk, maar gefinancierd door MSD zelf.

Het is nu afwachten wat de claims in de VS opleveren en of er ook Europese slachtoffers zullen opduiken.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234