Dinsdag 04/10/2022

Het grote televisierapport

Al sinds mensenheugenis heeft Eén het voor het zeggen op zondagavond. Programma’s als De pappenheimers, Witse, De Parelvissers en in een iets verder verleden ook Flikken, Schalkse ruiters, De mol en Het huis van wantrouwen zorgden ervoor dat op zondagavond heel Vlaanderen traditiegetrouw afstemde op de openbare omroep. Bij de commerciële concurrentie legde men zich bij die gang van zaken neer. Enkel de Pfaffs slaagden erin om voor vtm een (heel klein) beetje marktaandeel te recupereren.Maar dit najaar leek daar verandering in te gaan komen. Bij vtm hadden ze eind augustus immers al het groots opgezette K2 zoekt K3 op de planning staan. Op dat moment moesten ze het bij de VRT nog van de herhalingen van Katarakt hebben, vtm leek dus een unieke kans te krijgen om dit najaar de zondagavond op te eisen. Maar het zomerweer - natuurlijk altijd een risico eind augustus - gooide roet in het eten. Op 23 augustus, de dag van de eerste uitzending, was het stralend zomerweer. Half Vlaanderen sleurde zijn barbecue de tuin in, waardoor slechts 474.000 kijkers voor hun televisietoestel belandden.Die cijfers gingen in de daarop volgende weken wel enigzins de hoogte in, maar een kijkcijferkanon werd het programma nooit. Toen op 6 september Steven Van Herreweghe met zijn De jaren stillekes op antenne ging, was het kalf voorgoed verdronken. De eerste aflevering van dat programma moest het nog met 775.000 kijkers stellen, maar ondertussen flirt Van Herreweghe met het miljoen kijkers. Dit weekend wordt de finale-uitzending van K2 zoekt K3 trouwens op zaterdagavond uitgezonden en krijgt So You Think You Can Dance de ondankbare taak om de zondagavond van vtm te redden. En aangezien Van Herreweghe vanaf dit weekend versterking krijgt van kijkcijferkanon Witse wordt dat haast zeker een mission impossible.

Inderdaad, het wordt stilaan saai, maar wanneer het over absolute succesnummers op de Vlaamse televisiemarkt gaat komen we steeds weer bij fictie van eigen bodem uit. Ook dit najaar bewijst de Vlaamse televisiekijker dat hij maar niet genoeg kan krijgen van dat soort reeksen. Neem nu Code 37. Toegegeven, Veerle Baetens de hoofdrol geven is misschien een beetje kiezen voor zekerheid, maar toch zijn de cijfers die de reeks (die steevast een +16-quotering meekrijgt) behoorlijk indrukwekkend. Na vijf afleveringen klokt Code 37 af op een gemiddelde van 817.000 kijkers en een gemiddeld marktaandeel van 45,5 procent in de doelgroep 18 tot 54 jaar.Ook de Eénreeks Los zand doet het, ondanks de slechte kritieken, meer dan behoorlijk met een gemiddelde van 737.000 kijkers en een marktaandeel van 33,2 procent. En de kijker krijgt waar hij naar vraagt, zo blijkt. Dit weekend start Eén met een nieuw seizoen van de populaire detectivereeks Witse, terwijl ook vtm het fictieaanbod uitbreidt. Volgende week woensdag pakt de zender uit met De Rodenburgs, een prestigieuze reeks over een steenrijke Kortrijkse familie die het Vlaamse equivalent van Dallas moet worden. Met Mike Verdrengh als de nieuwe JR.

Toen Thierry Tacheny, de nieuwe CEO van de televisiezenders VT4 en Vijftv, bij de start van dit najaar aankondigde dat hij wat VT4 betrof al zijn hoop stelde op een Vlaamse vooravond met Huizenjacht en Komen eten in de hoofdrol, verklaarden heel wat mensen (ook wij) hem gek. Maar een maand later moeten we toegeven dat zijn gewaagde ingreep heeft gewerkt, toch wat Komen eten betreft. Dat programma, waarbij een aantal mensen een week lang strijd voeren om tot beste gastheer of -vrouw te worden gekroond, deed het marktaandeel van Vijftv dit voorjaar eigenhandig groeien. Bij VT4 wordt dat kunstje nu nog eens opgevoerd. Het programma haalt een gemiddelde van 201.000 kijkers en is daarmee verantwoordelijk voor een stijging van het VT4-marktaandeel bij de doelgroep 15-44 (in het tijdsslot 19.30-20.40 uur) met meer dan 50 procent tegenover september vorig jaar.Het verhaal van Huizenjacht is minder positief. Het programma, dat om 19.25 uur start, heeft het duidelijk moeilijk met de concurrentie van de nieuwsuitzendingen op vtm en Eén, en moet het met een gemiddelde van 93.000 kijkers stellen. Het blijft ook de vraag hoe lang VT4 met nieuwe afleveringen van beide programma’s op de proppen kan blijven komen. Voor oktober zit het alvast nog snor, maar daarna krijgen de Komen eten-fans hoogstwaarschijnlijk opgewarmde kost uit het eerste seizoen geserveerd. Het is afwachten wat dat met de kijkcijfers zal doen.

Buitenlandse series hebben het traditioneel moeilijk op de Vlaamse markt. Het moet al van Dallas of Dynasty geleden zijn dat een buitenlandse serie erin slaagde om in primetime een behoorlijk marktaandeel uit de brand te slepen. Series als Lost, 24 of Prison Break lukten daar ook niet in, maar ze waren wel heel succesvol op kleinere zenders als 2BE en VT4. De gloriedagen van de Jack Bauers of Michael Scofields van deze wereld lijken voorgoed voorbij. Het laatste seizoen van Lost, dat momenteel op VT4 te zien is, blijft steken op 178.000 kijkers gemiddeld, en dat zijn er een pak minder dan een paar seizoenen geleden. Ook 24 krijgt forse klappen. De zevende poging van Jack Bauer om in 24 uur de wereld te redden moet het met amper 135.500 fans doen.Maar gelukkig is er vervanging voorzien. Op 2BE is dat dokter Gregory House die met de serie House M.D. op zondagavond opmerkelijk goede cijfers laat noteren. De reeks lokt gemiddeld 305.000 kijkers. Bij VT4 heet het prijsbeest Patrick Jane. De ‘helderziende’ detective die in The Mentalist zijn kunstjes mag vertonen is goed voor een gemiddelde van 280.000 kijkers op woensdagavond. Dat had alleen hijzelf kunnen voorspellen.

“Er is geen bal op de tv, alleen een film met Doris Day”, zongen de heren van Doe Maar in 1982. Meer dan twintig jaar na datum is dat zinnetje op zaterdagavond meer dan ooit van toepassing. De moedigen die op die avond als eens voor hun televisietoestel durven te zitten, weten ongetwijfeld waar we het over hebben. Zaterdagavond is meer dan ooit het zwarte gat van het Vlaamse televisielandschap. Die avond interesseert onze adverteerders niet, klinkt het dan steevast vanuit commerciële hoek. Dus gooien ze er bij vtm, 2BE, VT4 en Vijftv elke week opnieuw een aantal films tegenaan. Daar liggen kansen voor de openbare omroep, denk je dan. Maar door allerlei besparingen zijn ze ook aan de Reyerslaan niet happig om in dat zwarte gat te springen. Dieren in nesten is zowat het beste wat de VRT op zaterdag te bieden heeft. Al start deze week ook het ‘nieuwe’ De wet van Murphy, een archiefprogramma waarin een aantal gênante momenten uit de vaderlandse televisiegeschiedenis (nog maar eens) worden opgerakeld.

We waren er stilaan aan gewend geraakt. Telkens als er bij Woestijnvis een programma van de band rolde mochten we het niet zo heel lang nadien in de bovenste regionen van de kijkcijfertabellen gaan zoeken. Niet zo bij Een simpel plan, de docureeks die Eén op maandagavond de wei in stuurt. Gemiddeld 387.000 kijkers volgen de lotgevallen van de Vlamingen die met de camera op hun hielen hun grote droom najagen.“We hebben twee keer een dipje gehad”, geeft Olivier Goris, programmadirecteur bij Woestijnvis, toe. “Iets meer dan 300.000 kijkers is eigenlijk te weinig voor een programma op Eén.” Maar met het gemiddelde dat Een simpel plan nu kan voorleggen, kan Goris best leven. “We wisten op voorhand dat dit geen kijkcijferkanon zou worden. Bovendien moet het programma op maandag niet alleen de concurrentie met Boer zkt. vrouw aangaan. We krijgen ook af te rekenen met het uitstekend scorende De Canvascrack. Vooral dat laatste programma, dat zich op dezelfde beperkte doelgroep van Een simpel plan richt, doet ons pijn.”Zou Een simpel plan trouwens niet beter tot zijn recht gekomen zijn op het tweede net van de VRT? “Het is een programma dat bij Canvas zou passen”, vindt Goris. “Maar ook op Eén heeft het zijn plaats. Het gaat misschien iets trager dan een doorsnee Eénprogramma en het vraagt wat meer inspanning van de kijker, maar moet je het daarom meteen naar Canvas verhuizen? Net door het programmeren van dat soort dingen voor een breder publiek kan de openbare omroep het verschil maken met de commerciële zenders.”

Na Sara en Louislouise is het nu aan David om voor vtm de strijd aan te gaan met het ijzersterke vooravondblok van Eén. Louislouise haalde vorig jaar een gemiddelde van 435.000 kijkers. Dat waren er zo’n 100.000 minder dan Sara (de eerste telenovelle in het rijtje), en toch waren ze bij vtm tevreden met de reeks. Ondanks de mindere kijkcijfers waren Hilde De Baerdemaeker en co. er immers wel in geslaagd een jonger publiek naar de zender te lokken.Ook David zal een wit konijn uit zijn hoed moeten toveren om kans te maken op een goed rapport, want na twee weken blijft hij steken op een gemiddelde van 324.000 kijkers per avond. Daarmee haalt de serie een marktaandeel van 24,5 procent. Het is natuurlijk nog veel te vroeg om nu al conclusies te trekken, maar als blijkt dat het publiek nu echt wel genoeg heeft van die telenovelles moeten ze bij vtm misschien eens bij Piet Huysentruyt aankloppen. Niet omdat zijn bezigheden in de Ardèche misschien wel stof zijn voor een docusoap, maar omdat hij vtm in de zondagse vooravond moeiteloos het marktaandeel bezorgt waar ze al zo lang op hopen. De eerste aflevering van het nieuwe seizoen leverde Pietje vorige zondag 475.000 kijkers op, goed voor een marktaandeel van 43,9 procent in de doelgroep 18-54 en bijna twee keer zo veel als David. Die laatste kan maar beter op zijn tellen passen, Piet zit hem op de hielen.

Toen Gabriel Fehervari aankondigde dat hij voor zijn sportzender Exqi Sport samen met de VRT de rechten voor de UEFA Europa League had binnengehaald, leek dat voor de definitieve doorbraak van die zender te gaan zorgen. Toen RSCA Anderlecht ook nog eens naast de kwalificatie voor de Champions League greep, was zijn broodje helemaal gebakken. Met zowel Club Brugge als Anderlecht in die competitie konden immers zowel Canvas als Exqi hun kijkers een wedstrijd van een Belgische ploeg aanbieden. Al was toen al gebleken dat ook voetballiefhebbers maar moeilijk hun weg naar het digitale Exqi Sport vonden. De kwalificatiewedstrijd die Club Brugge begin augustus tegen het Finse Lahti speelde kon maar 85.000 kijkers bekoren. Twee weken geleden was het de beurt aan Anderlecht om het op Exqi Sport te proberen, maar ook paars-wit lukte het niet om het marktaandeel van de zender op te krikken: amper 97.000 kijkers volgden hun wedstrijd tegen Dinamo Zagreb.Niet dat er plots geen interesse meer is in voetbal. Integendeel: toen Club Brugge het twee uur later op Canvas opnam tegen Shaktar Donetsk zaten 464.000 kijkers voor hun tv. Al gelden ook hier weer verzachtende omstandigheden, want de wedstrijd van Anderlecht werd om 19 uur gespeeld, een tijdstip waarop je moet concurreren met de nieuwsuitzendingen. Logisch dus dat ze bij de VRT voor de wedstrijd van Club kozen, die pas om 21 uur werd gespeeld. Bovendien werd het voetbal op Exqi tot voor kort enkel digitaal uitgezonden. Nu Fehervari deze week met zijn analoge aanloopzender Exqi Intro is gestart, kan hij de Europa Leaguewedstrijden ook op open net aanbieden. Afwachten of dat helpt om de kijkcijfers de hoogte in te jagen.

Bij vtm waren ze met de start van K2 zoekt K3 op 23 augustus wel heel snel om het nieuwe televisieseizoen op gang te trekken. Bij Canvas daarentegen waren ze dan weer heel laat om nieuwe programma’s te lanceren. De start van het prestigeproject Beagle, met Dirk Draulans in de hoofdrol, kon door de samenwerking met de VPRO niet worden uitgesteld, maar op nieuwe afleveringen van programma’s als Phara, Plat préféré en Hoge bomen was het wachten tot eind september.“Een bewuste keuze”, noemt netmanager Jan Stevens die valse start. “Het is een strategie die we al een jaar of twee hanteren. Enerzijds omdat het ons in het huidige besparingsklimaat goed uitkomt om de zomer een maandje langer te laten duren, maar anderzijds ook omdat de maand september traditioneel een topmaand is voor tennisfans. Het heeft gewoon geen zin om nieuwe programma’s in je schema op te nemen als je dat schema dan toch om de haverklap moet omgooien voor een tennismatch.”

Op Eén zijn ze al beter uit de startblokken geschoten. De jaren stillekes kan een succes genoemd worden, Los zand doet het goed en ook vaste waarden zoals Het journaal en Thuis zijn op de afspraak. Dat resulteert voor de maand september in een marktaandeel van 31 procent bij alle kijkers ouder dan vier jaar. Daarmee blijft Eén de grootste zender van Vlaanderen, maar met die 31 procent marktaandeel doen ze aan de Reyerslaan wel 1,7 procent slechter dan in september 2008.Daar doet vooral vtm zijn voordeel mee. De zender heeft zwaar geïnvesteerd in dit najaar en ziet zich daar met de goede rapportcijfers voor Boer zkt. vrouw, Code 37 en De beste hobbykok voor beloond. Vtm haalt een marktaandeel van 25,1 procent in diezelfde doelgroep van kijkers ouder dan vier en dat is 0,6 procent beter dan het jaar voordien. Maar veel belangrijker voor een commerciële zender als vtm is de score binnen de commerciële doelgroep 18-54, en daar maakt de zender een supersprong. Vtm haalt een marktaandeel van 26,3 procent, wat goed is voor een groei van 13 procent in vergelijking met september vorig jaar. Bij de kleinere zenders blijft alles min of meer status-quo. 2BE klokt af op 7 procent marktaandeel, concurrent VT4 blijft op 7,2 procent staan en Canvas doet met 9,4 procent iets beter dan vorig jaar. Enkel Vijftv krijgt een klap(je) en ziet het marktaandeel bij de kijkers ouder dan vier jaar afkalven naar 4,5 procent, zo’n 0,8 procent minder dan vorig jaar.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234