Maandag 24/01/2022

AchtergrondZiekenhuizen

Hoe vaak kan een hartchirurg zijn patiënten nog laten wachten? ‘Covid krijgt hier geen privileges meer’

Een coronapatiënt op de afdeling intensieve zorg van het UZ Gent. Beeld Wannes Nimmegeers
Een coronapatiënt op de afdeling intensieve zorg van het UZ Gent.Beeld Wannes Nimmegeers

In het slechtste geval komen er 1.000 coronapatiënten op intensieve zorg te liggen, waarschuwt viroloog Steven Van Gucht. De overheid vraagt nu aan de ziekenhuizen om een kwart van de ic-bedden vrij te houden. Maar volgens het UZ Gent verdienen coronapatiënten geen voorkeursbehandeling.

Yannick Verberckmoes

“Er was een patiënt die al drie maanden wachtte op zijn hartoverbrugging”, zegt Frank Vermassen, de hoofdarts van het UZ Gent. “Toen het zijn beurt was voor een operatie werd die opnieuw uitgesteld, omdat er weer meer coronapatiënten binnenkomen.”

De vierde golf bereikt nu toch de ziekenhuizen. In vergelijking met een week geleden steeg het aantal coronapatiënten op intensieve zorg zelfs met 42 procent. De overheid heeft daarom vorige week beslist dat de ziekenhuizen meer bedden voor hen moeten vrijhouden.

Het comité dat zich buigt over de ziekenhuisbezetting besloot om over te gaan op de fase 1A, wat betekent dat de ziekenhuizen een kwart van hun ic-bedden moeten reserveren. “Dat vrijhouden gaan we niet doen”, zegt Vermassen. “We zullen de coronapatiënten verzorgen die binnenkomen, maar we gaan er geen geprivilegieerde groep van maken.”

Worstcasescenario

In de ziekenhuizen is het nu alweer alle hens aan dek. De modellen tonen dat het zorgpersoneel ook op dit punt in de pandemie nog heel wat te wachten kan staan. Experts hopen dat het aantal covidpatiënten op intensieve zorg onder de 500 blijft, maar houden rekening met een worstcasescenario van 1.000 ingenomen bedden.

Viroloog Steven Van Gucht verwacht dat het hoogtepunt van de pandemie eind november zal liggen en dat de ziekenhuizen nog voor die tijd naar fase 1B van het spreidingsplan zullen moeten overstappen. Maar de uitspraak van Vermassen toont dat zelfs fase 1A eigenlijk al moeilijk ligt.

Elders horen we dat de situatie genuanceerder is. Ziekenhuizen laten uiteraard geen bedden leegstaan, klinkt het in het UZ Brussel en bij het Ziekenhuis Netwerk Antwerpen (ZNA). Maar ze bereiden zich erop voor om een kwart van hun capaciteit aan coronapatiënten te besteden als het nodig is. “Dat is het verschil met de vorige golven”, zegt Sara Van Daele van het ZNA. “Toen moesten we die bedden effectief leeg houden. Daar zijn we nu van afgestapt.”

Toch blijft het volgens Vermassen een fout signaal om bedden te reserveren, als waren het tafels in een restaurant, terwijl zoveel andere patiënten ook verzorging nodig hebben. Hoe vaak kan een hartchirurg tegen zijn patiënten zeggen dat ze moeten wachten? “Veel opnames van coronapatiënten op intensieve konden bovendien vermeden worden als ze zich hadden laten vaccineren”, zegt Vermassen.

Dat is een frustratie waar iedereen van het zorgpersoneel mee kampt. “De helft van de ic-patiënten zit met onderliggende aandoeningen”, zegt Lieve Ketelslegers van het Jessa Ziekenhuis in Hasselt. “Maar de andere helft zijn vooral veertigers en vijftigers die niet om een vaccin wilden gaan.”

Boos

Voor artsen en verplegers lijkt het niet eenvoudig om zich nog eens op te laden voor deze nieuwe toestroom. In sommige ziekenhuizen is er te weinig personeel om alle bedden te bemannen. Ook in het Jessa Ziekenhuis zitten de zorgmedewerkers op hun tandvlees. “Van het zorgpersoneel is één op de tien ziek”, zegt Ketelslegers. “Bij afdelingen zoals intensieve verzorging, die zwaar onder druk staan, is het zelfs 14 procent. Er is heel wat mentale vermoeidheid en boosheid, omdat dit zo lang aansleept.”

Gezondheidsminister Frank Vandenbroucke (Vooruit) heeft opnieuw aan de alarmbel getrokken over de coronacijfers. Hij vraagt aan de samenleving om mondmaskers te dragen en weer minder contacten te onderhouden, en aan de ziekenhuizen om het spreidingsplan zeker te respecteren.

“De bedden moeten beschikbaar zijn als er een grote toestroom is”, zegt zijn woordvoerder. “Dat is een afspraak die de sector onderling heeft gemaakt. En dat wil inderdaad zeggen dat ziekenhuizen moeten schuiven met niet-dringende ingrepen. Maar we moeten ook alles wat we tot onze beschikking hebben - mondmaskers, telewerk - gebruiken om die toestroom te beperken.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234