Zondag 02/10/2022

'Hoezo, alles begint bij Tolkien?'

Met Lanfeust van Troy leverde Christophe Arleston twintig jaar geleden een totaal onverwachte monsterhit af. In geen tijd werd hij Frankrijks bekendste scenarist en stuwde hij het fantasygenre naar ongekende hoogten. De komende maanden verschijnen bij ons maar liefst negen albums van zijn hand.

Een lange, zwarte, leren jas, zwarte zonnebril en zwart T-shirt. In die opvallende, The Matrix-achtige outfit glijdt hij door menig festival. Als een magneet trekt hij horden fans naar zich toe, maar dat interesseert hem niet. "Ik hou van mijn fans", zegt de goedlachse scenarist. "Zolang het geen zotte toestanden met zich meebrengt, vind ik alles goed."

Arleston kan zelf amper geloven wat hem ruim tien jaar geleden overkwam. In 2004 brachten hij en tekenaar Didier Tarquin bij uitgeverij Soleil Lanfeust uit, een fantasystrip over de planeet Troy, waar iedere bewoner beschikt over een specifieke gave - van een volstrekt nutteloze tot een fascinerende of zelfs gevaarlijke.

Een zekere Lanfeust ontdekt er dat hij naast zijn eigen individuele gave - het met zijn blik laten smelten van metaal - over elke gave van Troy beschikt, zolang hij maar een bijzonder zwaard vastklemt. Plots staat Lanfeusts wereld op zijn kop: naast een absolute kracht is hij nu ook het ultieme wapen van Troy.

"De uitgever vond het wel een aardig verhaaltje en besloot er tweeduizend van op de markt te brengen", begint Arleston. "Ik scheet bijna in mijn broek. Tweeduizend? Daar verkopen we nog niet de helft van, dacht ik. Want je moeten weten dat het in oktober werd gelanceerd, de maand waarin iedere Franse uitgever zijn beste boeken op de markt brengt. Maar na een week was de volledige oplage uitverkocht. In twee maanden tijd hadden we plots 25.000 stuks verkocht!"

Anno 2015 kan de Fransman terugblikken op zo'n veertien miljoen verkochte albums van zowel de Lanfeust-hoofdreeks als de talloze spin-offs. "Ik weet het, men ziet me als een commerciële auteur omdat ik het Lanfeust-universum zo heb uitgebouwd. Maar weet je wat de echte reden is? Niet de tekenaar of scenarist is de ster van een reeks, wel de papieren held. En dat maakt dat ik beter verhalen uitbreng met de naam 'Troy' of 'Lanfeust' op de cover, dan aparte verhalen zonder die naam. Zo ben ik gegarandeerd van een meerverkoop.

"Een voorbeeldje: het vorig jaar bij jullie uitgebrachte tweeluik Het uur van Gargouille is eigenlijk een verhaal over een Schots kasteel en spoken. Ik zou nog geen tiende verkopen van die titel als ik het niet in een Lanfeust-collectie had ondergebracht. Is dat een commerciële benadering? Jazeker! Maar daarom is het nog geen commercieel verhaal waarvoor ik mijn broek laat zakken."

Gotferdom

Vandaag is Arleston in Frankrijk zowat een merk geworden. Na het succes van Lanfeust, de moederreeks, kwamen tientallen tekenaars aan zijn deur kloppen voor scenario's. Hij bediende ze op hun wenken. Sterker: de scenarist richtte een tekenstudio op in Aix-en-Provence, waar hij woont. De naam: Studio Gotferdom. "Naar de mooi klinkende verwensing die mijn Vlaamse vrienden zich altijd lieten ontvallen", grijnst hij. Toevallig bleken alle tekenaars met wie hij in zee ging uit die streek te komen.

Vriend en vijand was het er de afgelopen twee decennia over eens: Arlestons fantasy-universum was zonder meer origineel. Misschien net daarom reageert hij gepikeerd op het feit dat zijn Nederlandstalige uitgeverij in een brochure aangaf dat het hele fantasygenre bij Tolkien begon.

"Hoezo, alles begint bij Tolkien? Wat een vreselijk cliché. Ik mag dan veel refereren naar de literatuur, een knipoog naar Tolkien zul je niet vinden. Ik ken zijn werk wel, maar ik heb het nooit gelezen, laat staan dat ik elfen en dwergen opvoer in mijn strips. Mijn verhalen refereren eerder naar Griekse of Romeinse legenden, de sprookjes van Grimm en Perrault en een vleugje Conan."

Een ander cliché dat hem duidelijk niet bevalt: zeggen dat hij een fantasyscenarist is. "Ik heb ook heel wat andere strips gemaakt. Misdaadstrips, bijvoorbeeld. Laat ik het er op houden dat ik eerder toevallig in de fantasy ben gerold. Maar goed, het klopt wel: vandaag ben ik wel gedoemd tot fantasy."

Al probeert hij zijn eigen fantasyuniversum uit te breiden, te transformeren zelfs. Zoals met zijn bij ons verschenen reeks Ekhö, getekend door Barbucci en geïnspireerd door steampunk. "Ik ben ondertussen erg vaak geïmiteerd, dus ik vond het tijd voor iets helemaal nieuws. Ekhö is een reeks over een spiegelwereld. In het eerste deel wordt New York getoond, in het tweede Parijs. Je herkent alles, van de Eiffeltoren tot de Empire State Building, maar dan in een fantasywereld vol sprekende knaagdieren, monsterlijke wezens en draken."

Idem voor Odyxes, een recent verschenen reeks over een student geneeskunde die op onverklaarbare wijze in het mythische Griekenland terechtkomt en daar een belangrijke taak op zich moet nemen. "Die twee reeksen kun je niet onderbrengen onder het label Lanfeust. Tijdreizen en spiegelwerelden zouden daar niet in passen. Odyxes is een combinatie van mythologie, sciencefiction en fantasy. Dat moet op zichzelf staan."

Marvel

Uitgeverij L, die bij ons zijn albums uitgeeft, kan haast niet volgen. Het duurde even voor een Nederlandstalige uitgeverij zijn reeksen begon uit te geven. Een voordeel, zegt de scenarist nu zelf. "Want nu kan alles achter elkaar verschijnen." Dat klopt, inderdaad. In de komende drie maanden verschijnen maar liefst negen albums van zijn hand, waaronder het futuristische Moréa, Waterwereld Askell en Ekhö. Allemaal met mooie en sterke vrouwen in de hoofdrol. "Ach, dat zou commercieel zijn, hoor ik dan wat afgunstig zeggen. Pff. Ik vind het vooral belangrijk dat ze een sterke persoonlijkheid hebben. Het mooiste bewijs is dat erg veel meisjes en vrouwen mijn strips lezen. Dat merk ik op signeersessies."

Wat al Arlestons reeksen nog gemeen hebben: humor. "Ik kan geen scenario's schrijven zonder humor erin. Zelfs als het verhaal een zeer ernstige wending neemt, moet ik er de draak mee kunnen steken. Volgens critici is dat net het succes van de reeks. Tussen al die spin-offs is er één reeks waarin humor taboe is: Opaal. De tekenaar van die reeks vroeg me om de humor erin volledig te schrappen. Maar tot op de dag van vandaag schrijf ik die scenario's met heel veel knipogen en een humoristische ondertoon. Pas als het scenario klaar is, schrap ik alle grapjes. (lacht) Ik kan niet anders."

Nog een van Arlestons handelsmerken: de talloze verwijzingen naar literatuur, films, strips, theater of musicals. "Het is heerlijk om de lezer onder te dompelen in een scène uit Moby Dick, te verwijzen naar de boeken van scifi-auteur Jack Vance of plots personages als Asterix of Yoda uit Star Wars te laten opduiken.

"Ik zie dat zo: op je twaalfde lees je de strip zonder die referenties op te merken, maar wanneer je het bij het ouder worden opnieuw leest, als je meer culturele bagage hebt vergaard, merk je ze plots op. Ik hoor dat ook van lezers die meegroeien met Lanfeust."

Intussen worden plannen gesmeed om het universum van Lanfeust nog groter te maken. Pogingen werden ondernomen, maar waren tot nu toe eerder teleurstellend. "Uiteindelijk hebben we er via Marvel met Ythaq(over ruimtevaarders die op een verre planeet crashen, GDW) de markt kunnen verkennen. Het heeft geen potten gebroken. We hebben er in de VS zo'n 16.000 verkocht. Bemoedigend, maar niet meer. Toen Disney Marvel overkocht, was het verhaal helemaal uit."

Ook de plannen van Dreamworks om Lanfeust van Troy te verfilmen liepen averij op. "Ik weiger", zegt Arleston resoluut. "De Amerikanen vertelden me dat ik, zodra het contract is ondertekend, volledig afstand moest nemen van de personages en de verhalen. Zij konden er mee doen wat ze wilden. Dat wil ik niet. In Frankrijk zou Luc Besson de enige zijn die met eigen middelen zo'n film zou kunnen maken, maar ook hij zou er geheel zijn eigen versie van maken.

"Nee, Lanfeust is mijn kindje, daar komen ze niet meer zo makkelijk aan. Nu ja, misschien belt op een dag Peter Jackson wel aan en gaat hij akkoord met mijn voorwaarden. Hem zal ik wél hartelijk verwelkomen."

Lanfeust van Troy en alle nevenreeksen verschijnen bij uitgeverij L

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234