Dinsdag 25/01/2022

AchtergrondCoronavirus

In steeds meer landen duikt de omikronvariant op: dit weten we nu

Passagiers wachten op de luchthaven van Johannesburg. In Zuid-Afrika werd de omikronvariant ontdekt.  Beeld AP
Passagiers wachten op de luchthaven van Johannesburg. In Zuid-Afrika werd de omikronvariant ontdekt.Beeld AP

De wereld zet zich schrap voor de nieuwe, in Zuid-Afrika ontdekte omikronvariant van het coronavirus, die inmiddels in enkele Europese landen - waaronder ook België - en Azië is opgedoken.

Ben van Raaij

Vrijdag werd de eerste besmetting met de variant in België bevestigd. Het Nederlandse RIVM meldde op zijn beurt zaterdag dat bij ‘een aantal’ van de 61 uit Zuid-Afrika teruggekeerde reizigers die positief op corona hebben getest, deze variant ‘vermoedelijk’ is aangetroffen. De resultaten worden nog geanalyseerd door de Erasmus Universiteit, en zondag worden de resultaten van alle verdachte testmonsters bekendgemaakt. De passagiers om wie het gaat, zitten in quarantaine.

Reisverboden

Intussen stellen steeds meer landen reisverboden in tegen met name de landen in zuidelijk Afrika om de opmars van de mogelijk zeer besmettelijke variant af te remmen, al is er wetenschappelijk gezien nog weinig over bekend.

Australië, Japan, Thailand en diverse andere landen stelden zaterdag reisverboden en andere beperkingen in voor reizigers uit Zuid-Afrika, Botswana, Namibië, Zimbabwe en andere landen in zuidelijk Afrika, nadat veel Europese landen (waaronder België), Brazilië, Canada en de Verenigde Staten dit vrijdag al hadden gedaan. Dit vanuit de overweging dat eerdere covid-19-varianten zich vanwege lakse grenscontroles snel wereldwijd konden verspreiden, maar tegen het advies van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) in.

Het verst gaat Israël, dat gisteren besliste zijn grenzen volledig te sluiten voor buitenlanders.

De nieuwe coronavariant lijkt zijn mondiale opmars niettemin al te zijn begonnen. Zaterdag werden twee omikron-besmettingen vastgesteld in Duitsland, twee in het Verenigd Koninkrijk en een in Italië, nadat de variant eerder al opdook in België, Botswana, Israël en Hongkong, steeds bij reizigers uit zuidelijk Afrika. In Tsjechië wordt de besmetting van een reiziger uit Namibië onderzocht, en in Nederland lijkt de variant dus ook al te zijn aangetroffen.

Is nieuwe Zuid-Afrikaanse variant nog te stoppen? ‘B.1.1.529 combineert het slechtste van alle vorige varianten’

Aandelen massaal gedumpt

De ontdekking van een nieuwe potentieel gevaarlijke covidvariant joeg beleggers wereldwijd vrijdag de stuipen op het lijf. Vooral aandelen van luchtvaartmaatschappijen en reisorganisaties werden massaal gedumpt uit angst dat een heropleving van de pandemie het broze wereldwijde economische herstel knakt. Europese beurzen beleefden hun slechtste dag in 17 maanden en in de VS sloot de Dow Jones-index 2,5 procent lager.

Onduidelijk is nog wat we virustechnisch van de nieuwe variant kunnen verwachten. De omikronvariant (door de WHO tot ‘variant of concern’ verklaard) is vanwege het grote aantal mutaties volgens epidemiologen mogelijk nog besmettelijker dan de deltavariant, maar of hij mensen ook zieker maakt is de vraag. Onduidelijk is ook in hoeverre de huidige vaccins werkzaam zijn tegen de nieuwe variant. Meer onderzoek is nodig, ook naar de herkomst. De variant is dan wel ontdekt in Zuid-Afrika, maar kan goed ergens anders zijn ontstaan.

Zondebok

Zuid-Afrika reageert intussen verbolgen op de wassende stroom reisverboden. Het land voelt zich weggezet als zondebok. ‘Deze laatste ronde van reisverboden komt neer op het straffen van Zuid-Afrika voor zijn geavanceerde dna-onderzoekstechnieken en zijn vermogen om nieuwe varianten sneller te detecteren. Wetenschappelijke excellentie moet worden toegejuicht en niet gestraft’, aldus de regering.

Onder meer in het Verenigd Koninkrijk klinkt de roep om programma’s voor booster-vaccinaties te versnellen, in anticipatie op de omikron-variant. Critici wijzen er echter op dat in ontwikkelingslanden meer dan 90 procent van de mensen nog niet eens zijn eerste prik heeft gehad. ‘Ons falen om sub-Sahara-Afrika te helpen vaccineren stelt ons allemaal bloot aan een nieuwe, nog virulentere covid-variant’, twitterde IMF-directeur Kristalina Georgieva. ‘Het omikron-nieuws is een urgente aansporing nog meer te doen om de hele wereld te vaccineren.’

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234