Vrijdag 07/10/2022

India en Pakistan botsen weer over Kasjmir

Jammu en Kasjmir, de enige Indiase deelstaat met een moslimmeerderheid, wordt door zowel India als Pakistan geclaimd. Bij de onafhankelijkheid in 1947 en de opdeling in een overwegend hindoeïstisch India en een islamitisch Pakistan, konden alle Indiase vorsten kiezen bij welk land ze wilden horen. De hindoe-maharadja van Kasjmir, Hari Singh, sloot zich na lange aarzeling bij India aan.

Het leidde tot een oorlog die in 1948 eindigde met een bestand waarbij Kasjmir de facto werd verdeeld. India beheert tweederde, Pakistan eenderde. Pakistan eist onder verwijzing naar een VN-resolutie een referendum. India weigert dit en beroept zich op de overeenkomst van Simla in 1972, waarin beide landen zich tot een bilaterale oplossing verplichtten.

Dat is, bij gebrek aan een referendum, niet bekend. Jammu en Kasjmir vormen echter geen eenheid. De hindoemeerderheid in Jammu en de boeddhisten in Ladakh willen graag bij India blijven. De overwegend islamitische bewoners van de vallei van Kasjmir kiezen vaker voor aansluiting bij Pakistan, of voor zelfstandigheid.

Eind jaren tachtig brak in Kasjmir een opstand uit die later werd gekaapt door vanuit Pakistan gesteunde en bewapende moslimextremisten. India reageerde met een staat van beleg en harde repressie. Er vielen tienduizenden doden. De laatste jaren lijkt de focus in Kasjmir te verschuiven naar een politieke oplossing binnen India. Het geweld is navenant afgenomen, maar de onvrede is niet verdwenen. In 2010 vielen bij protesten nog ruim 100 doden.

Kasjmir is potentieel een van de gevaarlijkste brandhaarden ter wereld. India en Pakistan hebben driemaal oorlog gevoerd om het gebied, in 1947-48, 1965 en 1999. Beide landen zijn kernmogendheden, dus elk conflict kan ontaarden in een ramp.

Daar komt nog de Chinese connectie bij. China houdt sinds de jaren zestig ook een stuk van Kasjmir bezet, Aksai Chin, tot ongenoegen van India.

Schermutselingen langs de bestandslijn komen geregeld voor, al leiden ze zelden tot doden. De huidige incidenten komen volgens sommige waarnemers vooral India goed uit, omdat ze de aandacht afleiden van binnenlandse problemen. Anderen wijzen weer op de aankomende verkiezingen in Pakistan.

Het ging de laatste jaren de goede kant uit. Het toenaderingsproces stokte in 2008 na de aanslagen in Mumbai, die gepleegd werden door Pakistaanse extremisten, maar kwam vorig jaar weer op gang.

Een diplomatieke oplossing lijkt nog ver weg. Zowel India als Pakistan worden gegijzeld door ijzervreters in eigen land.

De Indiase regering ontbood gisteren de Pakistaanse ambassadeur uit protest tegen het incident dinsdag in Kasjmir, waarbij twee Indiase soldaten omkwamen. Volgens onbevestigde berichten zou een van de soldaten zijn onthoofd.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234