Donderdag 20/01/2022

Economie

Italiaanse banken staan op omvallen, nieuwe eurocrisis dreigt

Plaza Salimbeni, bij het hoofdkwartier van het noodleidende Banca Monte dei Paschi uit 1472. Beeld Bloomberg via Getty Images
Plaza Salimbeni, bij het hoofdkwartier van het noodleidende Banca Monte dei Paschi uit 1472.Beeld Bloomberg via Getty Images

De oudste bank van de wereld Banco Monte dei Paschi di Siena dreigt een nieuwe eurocrisis te veroorzaken. De Italiaanse bank (sinds 1472) staat op omvallen en kan eigenlijk alleen gered worden door de staat. Maar nieuwe regelgeving uit Brussel verbiedt dergelijke staatssteun, waardoor een conflict is ontstaan tussen de Europese Commissie en de Italiaanse regering van premier Matteo Renzi.

Peter de Waard

Het al tijden sluimerende probleem in het Italiaanse bankstelsel is door de Brexit ineens acuut geworden. Hierdoor zijn de koersen van banken en verzekeraars onder druk komen te staan, omdat wordt gevreesd voor een recessie.

Behalve Banco Monte dei Paschi di Siena kampen ook andere Italiaanse banken kampen met grote problemen, waardoor de hele financiële sector in de eurozone op de beurs nu klappen krijgt.

Banco Monte dei Paschi di Siena verloor gisteren nog eens 19 procent van zijn waarde op de beurs in Milaan. Maandag daalde de koers al met 14 procent. Reden van de problemen zijn de grote hoeveelheid giftige leningen die de Italiaanse banken nog steeds op hun balans hebben staan.

In totaal zou het om een bedrag van 370 miljard euro gaan - ongeveer eenderde van alle giftige leningen die Europese banken hebben.

Veel van deze leningen zijn oninbaar en moeten worden afgeschreven. De Europese Centrale Bank (ECB) heeft Banco Monte dei Paschi di Siena te verstaan gegeven dat het de slechte kredieten dit jaar moet terugbrengen van 24 naar 14 miljard euro.

Sinds begin 2016 is al meer dan 70 procent van de beurswaarde van de op twee na grootste bank van Italië in rook opgegaan. Ook andere banken zijn de helft van hun beurswaarde kwijtgeraakt. Banco Popolare, Intesa Sanpaolo en Unicredit leverden dinsdag nog een tussen de 3 en 4,5 procent in.

Noodhulp of bail-in

De regering in Rome zou bereid zijn de bankensector te hulp te schietenmet een bedrag tot wel 40 miljard euro. Maar dat mag niet zomaar. Volgens de nieuwe afspraken die zijn gemaakt in het kader van de nieuwe Bankenunie moeten de obligatie- en aandeelhouders als eerste opdraaien voor de verliezen van de banken: de zogenoemde bail-in.

Het probleem is dat een groot deel van de obligatiehouders en aandeelhouders veelal collegabanken zijn die daardoor in de val worden meegesleept. Een ander deel van de obligaties is in handen van klanten voor wie dit veelal een pensioenvoorziening is. Als die hun geld kwijtraken (Italië kent geen pensioenfondsen) zal de huidige regering van premier Renzi in grote politieke problemen komen.

Niettemin is een grote schoonmaak noodzakelijk. Italië heeft veel te veel banken (ruim zeshonderd) en moeten de slechte leningen worden gesaneerd. Voor 29 juli moeten knopen worden doorgehakt. Dan publiceert de Europese Bankenautoriteit (EBA) de resultaten van haar stresstest van de Europese financiële sector. Verwacht wordt dat de conclusie luidt dat de vijf grote Italiaanse systeembanken onvoldoende kapitaalbuffers hebben.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234