Zaterdag 22/01/2022

Jonge goden van vandaag over 'Worst Case Scenario'

Twintig jaar geleden luidde dEUS een nieuw réveil in. Hun debuut Worst Case Scenario diende in 1994 als breekijzer voor een aanstormende, alternatieve scene. Die plaat blijft onveranderlijk een van de hoogtepunten uit de belpop. Maar hoe ver reikt de invloed vandaag nog?

"Waar was u toen de bom insloeg?", kopte De Morgen tien jaar geleden. Lager op de pagina vertelden tientallen (inter)nationale artiesten welke indruk dEUS maakte. Voor Placebo, Elbow, Morphine of Snow Patrol bleek Worst Case Scenario met enige voorsprong de belangrijkste plaat in de belpop te zijn. Hun versmelting van pop, jazz, Captain Beefheart, Velvet Underground, Frank Zappa en Pixies was dan ook een even averechtse als ongehoorde meesterzet.

In de slipstream van Antwerp's finest deden ook Mad Dog Loose, DAAU, Evil Superstars, Absynthe Minded, Mintzkov Luna of Babyjohn minstens tijdelijk of onbewust hun voordeel met de bakens die dit grensverleggende debuut had uitgezet.

Heel wat artiesten waagden zich vroeg of laat ook aan een hommage: Tom Helsen, Gary Lightbody van Snow Patrol en Glen Hansard van The Frames brachten ode aan 'Hotellounge (Be the death of Me'). Jef Neve en Die Anarchistische Abendunterhaltung namen 'Suds & Soda' dan weer onder handen. "Na dat ene liedje van Nirvana zou 'Suds & Soda' wel eens de meest opwindende rocksingle van de jaren 90 kunnen zijn", blikte het Londense magazine Time Out zelfs enthousiast terug op de nineties.

In 2012 werd het nummer door de Studio Brussel-luisteraars bovendien verkozen tot het beste Belgische nummer aller tijden in De 100 van Eigen kweek. En verder staat de hit sinds 1994 jaarlijks in De Tijdloze 100, met de hoogste notering in 2006.

Maar heeft Worst Case Scenario vandaag nog louter een historische en nostalgische waarde? Muzikaal gezien lijkt het effect van die muzikale mijlpaal namelijk zo goed als uitgewerkt. Vijf jaar geleden stelde ook Tom Barman in Focus Knack vast dat hij het gevoel had "dat we weer helemaal bij af zijn. Ik hoor de laatste tijd weer veel Belgische klonen van Amerikaanse voorbeelden."

Toch blijven de naschokken van Worst Case Scenario voelbaar. "dEUS bewees vanaf hun debuut dat het kan om als Belgische groep op internationaal vlak mee te spelen", legde Jinte Deprez van Balthazar ons vorig jaar nog uit, voor ze een internationale tour aanvatten met Editors. Die gedachte inspireerde ook de volgende generaties vaderlandse muzikanten.

Octaafsprong

Muzikaal gezien blijkt Worst Case Scenario dan weer een minieme rol te spelen. "Hun debuut heb ik zelfs nog nooit deftig doorgeluisterd", klinkt het bijvoorbeeld bij Johannes Genard, frontman van School Is Cool. Ook Jan Paternoster van Black Box Revelation bekent hooguit één keer volledig naar Worst Case Scenario te hebben geluisterd. An sich is dat niet zo verwonderlijk: toen die plaat uitkwam, waren beiden amper vijf jaar oud. "Ik apprecieer dEUS enorm", bezweert Genard nochtans. "Maar zelf ben ik opgegroeid met The Ideal Crash. Van die plaat ken ik dan weer elk nummer."

Nele Paelinck, de ex-violiste van School Is Cool, heeft meer affiniteit met Worst Case Scenario. Vanuit Argentinië laat ze weten: "Die plaat heeft een enorme invloed gehad, hoewel ik dEUS pas leerde kennen toen 'Nothing Really Ends' in 2001 uitkwam. In het kader van mijn muzikale opvoeding kreeg ik van mijn vader de verzamelaar No More Loud Music cadeau. Zo ging de bal aan het rollen: de jaren nadien heb ik alleen maar naar dEUS geluisterd. Nadien raakte ik geïnteresseerd in alle Antwerpse spin-offs, zoals Moondog Jr. en Gore Slut, en nog later ook in rock in het algemeen."

Als studente aan de muziekacademie sleurde het debuut van dEUS Paelinck zelfs door de blok. "Ik moest de Roemeense dansen van Bartók oefenen. Daarin komt vaak een octaafsprong voor: exact de afstand van de bekende vioolriff in 'Suds & Soda'. Uren en uren speelde ik mee met dEUS. Geen noot vals gespeeld op mijn examen."

Voor artiesten die amper de 25 gepasseerd zijn, blijkt het latere werk - lees ook: het minder tegendraadse oeuvre - van dEUS belangrijker. Ook voor Noémie Wolfs van Hooverphonic. Die was nauwelijks zes toen Worst Case Scenario uitkwam. "Te jong om er echt herinneringen aan te hebben. Bij mijn ouders stond die cd ook niet in de platenkast. En zelfs vandaag heb ik die muziek niet eens als download. 'Suds & Soda' mag dan wel altijd hoog staat in De Tijdloze van Studio Brussel, maar zelf heb ik er weinig voeling mee. Te cool, te arty. Ik heb de groep pas ontdekt met The Ideal Crash. Hun latere werk waardeer ik meer. Ook dan maakten ze nooit een knieval voor de commerce, hoewel ze toegankelijker klonken."

Lara Chedraoui (28) van Intergalactic Lovers bekent dan weer: "Pas toen ik 18 was, kwam ik erachter dat dEUS Bélgisch was. Ik zat op mijn zestiende in een hiphopperiode, maar 'Suds & Soda' werd zo vaak op fuiven gespeeld dat je er niet aan kon ontkomen. Ik beleefde mijn jeugd in de scouts dan ook met de hits van Worst Case Scenario. Toch heeft dEUS nooit een grote invloed gehad op onze muziek. Wel op het leven van alle leden van Intergalactic Lovers."

Bij de net 21 geworden Lennert Coorevits van Compact Disk Dummies klinkt een soortgelijk verhaal. "Wat ik leerde van Worst Case Scenario, en eigenlijk van de hele carrière van dEUS, is dat er geen regels gelden in muziek. Maar persoonlijk is In a Bar, Under the Sea van groter belang geweest. Toen ik een jaar of acht was, ontdekte ik die plaat dankzij mijn vader. Dat blijft voor mij de ultieme plaat van dEUS: zoveel ideeën, zoveel stijlen en toch zulke mooie popsongs."

In a Bar, Under the Sea inspireerde Jonas Winterland, net de 30 voorbij, vorig jaar zelfs tot een Nederlandstalige cover van 'Wake Me Up Before I Sleep'. Maar voor hem is het latere werk van dEUS niet per se belangrijker. "Veertien was ik toen ik In a Bar ontdekte", zegt Winterland. "Ik was er zo van onder de indruk dat ik twee dagen later meteen Worst Case Scenario ging halen, en die bleek nog straffer. Een splinterbom aan invloeden: je hoorde er zowel Captain Beefheart als Andy Warhol in. Alleen kende ik die toen nog niet."

Met Warhol verwijst Winterland naar The Velvet Underground, die een belangrijke invloed van Tom Barman bleek op Worst Case Scenario. De neventitel 'Be the Death of Me' bij 'Hotellounge' leende de zanger bijvoorbeeld bij Lou Reeds cultclassic 'Heroin'. Die neventitel intrigeerde ook Lee Swinnen van Tubelight. De zoon van Scabsfrontman Guy Swinnen deelt op zijn YouTube-kanaal die liefde voor The Velvet Underground. En hij bracht onlangs hulde aan 'Via' van Worst Case Scenario in Humo's Rock Rally Sessions op Acht. "Dat was de eerste song die spontaan door mijn hoofd schoot", verklaart de nu 23-jarige frontman zijn keuze. "dEUS was dan ook de eerste Belgische band die ik écht goed vond." Pas een jaar of acht geleden ontdekte hij Worst Case Scenario. "Op mijn vijftiende interesseerden Belgische bands me nauwelijks - zelfs die van mijn vader deed me weinig - maar het debuut van dEUS sprong er direct uit. Op die plaat hebben ze een heel toffe, unieke sound. Het feit dat ze Velvet Underground goed vonden, trok me ook onmiddellijk aan. Zo slecht kunnen ze al niet zijn, dacht ik toen. (lacht)" Passé klinkt Worst Case Scenario volgens Swinnen niet. Hij sluit zelfs niet uit dat zijn eigen sound onbewust mee geboetseerd werd door de eerste dEUS.

Zou een nieuwe generatie zich kunnen optrekken aan Worst Case Scenario? Laten we uitgaan van een best case scenario.

Twintig jaar Worst Case Scenario wordt op 15 maart gevierd met het enige Belgische concert van dEUS dit jaar, op PIAS Nites. www.piasnites.com

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234