Woensdag 05/10/2022

KAT POW€R

Met 300.000 fans op Facebook en 250.000 volgers op Instagram is ze een ware hype. Ze heeft dan ook een eigen tv-show. Robert De Niro en Whoopi Goldberg zijn fans. Hebben we het over een nieuwe Hollywood-diva? Ja en nee. De nieuwe ster van het web heet Lil Bub en is een 'celebrity cat'. En ze is lang niet de enige.

Wie zijn tijd regelmatig surfend besteedt, kan het niet ontgaan zijn: katten zijn overal online. Ze hebben Facebookpagina's, eigen winkels en enorme internationale fanscharen. Lil Bub, Grumpy Cat, Colonel Meow... ze zijn de Beatles van het internet. "OMG, I love you, Lil Bub!" en "Je bent de schattigste kat van de hele wereld!" vormen een uiterst beknopte maar correcte samenvatting van de miljoenen comments op de Facebookpagina en het Instagramprofiel van Bub: een grijsgestreepte kat, zo schattig dat te lang kijken verreikende gevolgen voor uw lachspieren kan hebben. Zelfs bij hondenliefhebbers.

Als iemand Mike Bridavsky, een muziekproducer uit het Amerikaanse Indiana, twee jaar geleden verteld had dat zijn kat een gigantisch internetfenomeen zou worden, met een fanbasis waar elke Vlaamse artiest jaloers op zou zijn én dat hij er zijn inkomen van zou kunnen maken, dan had hij waarschijnlijk in zijn broek geplast van het lachen. Toen was hij het immers die een achtergelaten kitten, halfdood gevonden in een schuur en verstoten uit het nest omdat ze de zwakste van de bende was, een nieuw leven gaf. Twee jaar later is het zijn leven dat in het teken staat van diezelfde pluizige viervoeter, want het internet - en daarmee talloze surfende bewonderaars - ligt aan haar voeten... euh... poten.

'Cat-entrepreneur'

Een groot deel van het succes is zonder twijfel te danken aan Bubs onvergetelijke en bizarre uiterlijk. Een opeenstapeling van de vreemdste afwijkingen maakte haar in plaats van een freak of nature, een van de schattigste dieren bekend op planeet aarde. Een professionele hartensmelter. Door een soort van dwerggroei is Bub een perma-kitten en zal ze voor altijd erg klein blijven, luidt het op haar eigen website, www.lilbub.com. Door een onderontwikkelde onderkaak en een gebrek aan tanden staat Bubs bekje nogal dom open en hangt haar tong er non-stop en een beetje kwijlend uit. (Hier kan Miley Cyrus nog een puntje aan zuigen!) Haar grote uitpuilende ogen en vervormde pootjes met te vele tenen - deze rakker heeft er 22 - maken het geheel compleet. Een onoverwinnelijk wapen van cuteness.

Hoe oversteeg Bub nu de gewoonlijke fangroep van een huisdier - meestal het baasje en diens vrienden die gehoorzaam elke foto op Facebook leuk vinden - om te eindigen met meer dan 300.000 Facebookfans, 35.000 kijkers per dag op YouTube en 30.000 dagelijkse bezoekers op haar persoonlijke website? 'Gewoonweg' dankzij het internet. Mike Bridavsky zou geen hipster pur sang zijn als hij naast stijlvolle houthakkershemdjes, een volle baard en armen die meer inkt bevatten dan de pagina die u nu leest, niet leefde met het internet aan zijn vingers om alles te delen. En jawel, deze stoere vent - the Dude zoals Bub-fans hem online noemen - is er eentje die ook het wel en wee van zijn kat wil delen. Het bleek een immens succes te zijn.

Met Bub spinnend en kwijlend op zijn stevig getatoeëerde arm legt Mike Bridavsky in Lil Bub & Friendz, een awardwinnende documentaire van Vice Magazine, uit hoe het begon: "Ik zette gewoon foto's online en mensen begonnen op mijn Tumblr te reageren." Tumblr is een populaire blogwebsite. "Bub is gewoon de fotogeniekste kat ooit. Ze ziet er altijd goed uit. Ze heeft superfans, maar dat is natuurlijk anders dan bij Rihanna. Bub is geen sekssymbool maar een kat met een positieve boodschap. Sommige fans reizen het hele land af om haar te zien of staan uren in rij voor een glimp van haar, maar gekker dan dat wordt het gelukkig niet."

Voor Bridavsky het wist was kleine Bub gigantisch en werd hij naast muziekproducer ook 'cat-entrepreneur'. Want het stopt niet bij Facebook- en Instagramlikes, Bub heeft ook een goed draaiende onlinewinkel met een arsenaal aan merchandising. "Eigenlijk is het een uit de hand gelopen grapje", vertelt Bridavsky. "David, een vriend van me die bijna alles rond mijn kat ontwerpt, had het idee om een T-shirtje met haar kop op te maken nog voor ze bekend was. Hij had er al een voor zijn eigen kat gemaakt en we vonden het een grappig idee. Wist ik veel dat ze als zoete broodjes zouden verkopen. De grootste verrassing is wel hoeveel tijd overal in kruipt. Per week ben ik zo'n 80 uur met Bub bezig. Ik reis het grootste deel van het jaar. Er zijn dagelijks interviews, Bub en ik kwamen al op de nationale televisie, er werd een documentaire over ons gemaakt, ik run een onlinewinkel én ik ben tv-programma's voor Bub aan het schrijven." De eerste gast van Lil Bub's Big Show, waar het dier Oprah Winfrey-gewijs mensen 'uitnodigt en interviewt', was niemand minder dan Whoopi Goldberg.

Het grootste deel van Bubs opbrengsten gaat naar goede doelen. "We zijn bezig het eerste nationale fonds voor gehandicapte huisdieren op te zetten. De rest wordt gebruikt om mijn levenskosten te dekken en om vrienden die meehelpen te betalen." Ze lijkt een unicum, maar vrolijke Bub is lang niet de enige kat met een merchandising-imperium, een oneindige lijst van meet en greets, samenwerkingen en hysterische fans.

YouTubekatten

Hiërogliefen, klassieke schilderwerken, beeldjes... Aan katten wordt al vanaf het begin der geschiedenis liefde en aandacht besteed. Ze duiken overal op, als godsbeeld, of als huisdier. Maar anno 2013 is de manie dankzij het wereldwijde web toch nog een versnelling hoger geschakeld. De taferelen van deze zomer in Minneapolis maken duidelijk hoe krankzinnig dit wereldje kan zijn. Het Walker Art Center, een gerespecteerde moderne kunstenorganisatie, organiseerde er zijn tweede International Cat Video Festival. Een openluchtfestival met een opkomst zo groot als bij een klein Arctic Monkeys-concert waar de grote sterren geen rockers zijn, maar grappige katten in internetfilmpjes. Al dan niet geënsceneerd door hun baasjes.

Maru is ook een YouTubekat - een dikke grijze uit Japan - die furore maakt op het web. In een filmpje van 5 minuten ziet u het witgesokte dier onder andere vervaarlijk uithalen naar een pluisje, zitten in een doos of gewoon slapen. Goed voor meer dan 18 miljoen (!!) views. Of er is Henri, Le Chat Noir. Een zwarte kat die ondertiteld wordt met zware filosofische teksten. Hij kaapte dit jaar de publieksprijs weg op het kattenfestival met het filmpje Paw de Deux, bracht zijn eigen boek uit en nadert de 8 miljoen YouTubeviews.

Al deze filmpjes worden door de 10.000 aanwezigen op het 'Cannes van de Kat' onthaald op enthousiast applaus. Maar het publiek - een bonte mengeling van doodgewone mensen en extreme kattenfans inclusief nepoortjes en -staart - gaat pas helemaal wild als hun grootste ster ten berde wordt gebracht wordt: Grumpy Cat. Een kat waarvoor de hysterie bij openbare verschijningen bijna Beatlesproporties aanneemt. En net zoals de Beatles Brian Epstein hadden om hen al managend naar het succes te begeleiden, heeft deze kat zijn eigen manager: Ben Lashes.

De kat van 1 miljoen

Vergeleken met het Grumpy Cat-imperium is Bridavsky's onlinehandeltje een lokale kruidenierszaak. Terwijl Bridavsky alles voor Bub met zijn vrienden regelt, hebben de eigenaars van Grumpy Cat een echte 'manager' in de arm genomen. Ben Lashes is 's werelds eerste meme-manager. Hij heeft de zaakjes van een hele lijst internetfenomenen en memes(zie kaderstuk) in handen en is een Amerikaan volgens het aloude cliché: ziet geld waar er geld te rapen valt, hoe idioot het aanvankelijk ook moge lijken. Lashes zelf vat het met oneliners samen: "Ik hou het internet in de gaten zoals een makelaar de beurs bekijkt." En ook: "Ik zeg altijd: wat zou Walt Disney doen als hij een YouTubefilmpje van Mickey Mouse zou maken?" Intussen is Lashes geen onbekende meer in het wereldje van het snelle internetsucces en verdient hij zijn geld onder andere door celebritykatten aan grote reclamedeals te helpen. Allesbehalve kattenpis.

Grumpy Cat oftewel 'slechtgehumeurde kat' is eigenlijk de artiestennaam van Tardar Sauce. Tartaarsaus, maar dan in het Engels. En fout geschreven. Een snelle blik op het internet leert u waarom het dier Grumpy Cat als bijnaam kreeg. Net als Lil Bub is ze erg klein - ook gehandicapt, ook dwerggroei - maar het is vooral haar smoeltje dat steeds op storm staat dat haar wereldberoemd maakte. Ongeveer een jaar geleden postte Bryan Bundesen uit Ohio een foto van Tardar Sauce, de kitten van zijn zus, een serveerster uit Arizona, op Reddit. De foto werd in geen tijd opgepikt door de Redditers en het aantal reacties explodeerde. Omdat niemand kon geloven dat het dier echt zo'n zure bek had, postte Bryan een dag later een videootje online. Dat filmpje, Do not disturb Grumpy Cat!, werd in de eerste 36 uur meer dan anderhalf miljoen keer bekeken. Intussen staat de teller al op meer dan 2,4 miljoen. Volgde een storm van foto's van de kittige zuurpruim waarop mensen grappige tekstjes - captions, heet dat - zetten. De kans is groot dat uzelf ergens in uw Facebook-nieuwslijn al zo'n LOLcat (zie kaderstuk) van Grumpy Cat zag verschijnen, met boodschappen als "'Goeiemorgen?! Nog nooit van gehoord." En "Ik heb me wel eens geamuseerd. Het was afschuwelijk."

Voor Lashes begon alles toen hij besloot KeyboardCat - nog zo'n hypekat - te managen. Een vriend, Charlie Schmidt, maakte in de jaren tachtig een videotape waarop de, inmiddels overleden en erg corpulente, kat Fatso in een blauw T-shirtje piano zat te spelen. In 2009 zet Schmidt het filmpje op YouTube en - boem! - Keyboard Cat is geboren. De kleine kattenshow is al meer dan 33 miljoen keer bekeken en online vinden fans knuffels, T-shirts, tassen en veel meer. Allemaal het werk van Lashes. Verder regelt hij ook de contacten van andere internetfenomenen zoals Nyan Cat: een totaal nutteloze GIF-loop van een vliegende 8-bit kat die regenbogen op je scherm lijkt te poepen. Inderdaad, het slaat op niets, maar intussen zijn er Nyan Cat-pop-upstores, -knuffels en -kledij en heeft de maker van deze 'kat' zijn job opgegeven om van zijn internetkat te leven.

Maar de hypemanager zijn allerbeste klant is sinds oktober vorig jaar toch wel Grumpy Cat. En het lijkt te werken. De norse viervoeter en zijn familie worden zowat overal in de VS onthaald door "oeh, aah en ooh" kwelende meutes met smartphones in de hand om hun momentje met Grumpy te vereeuwigen. Tabatha Bundesen - het gelukkige baasje - stopte met haar job, want tegenwoordig is het Grumpy Cat die voor het brood op de plank zorgt. Gewoon, door schattig en grumpy te zijn.

Ondertussen heeft het dier meer 'verwezenlijkingen' op zijn naam staan dan het levens heeft. Vorige maand haalde de kat een contract binnen als 'nieuwe gezicht' van Friskies en nam ze een Lifetime Achievement Award in ontvangst. De award leverde 25.000 dollar op. Het Grumpy Cat-boek dat in juli uitkwam is toe aan een zesde druk. Er is een film over haar in de maak en ze heeft - nu komt het - ook haar eigen cappuccinolijn met vijf verschillende smaken op de markt gebracht: Grumppoccino. Geschatte waarde van dit alles? Eén miljoen dollar volgens New York Magazine.

Het lijkt te gek voor woorden, de hele internetscene, maar dat is het niet. Alles en iedereen die bekend wordt of waarvan duidelijk is dat zijn kunnen door een publiek gesmaakt wordt, kan geld opbrengen. En die geldstroom kan heel eenvoudig op gang komen dankzij YouTube. Daar kunnen dieren zo'n big business zijn dat ze ver boven een gemiddeld inkomen genereren. Het videoplatform is immers maar wat blij wanneer er iets op hun site viraal gaat.

"Geld verdienden met YouTube is zelfs helemaal niet zo uitzonderlijk", zegt Tineke Meijerman, communicatieverantwoordelijke van Google Benelux. "Dankzij ons partnerprogramma kan iedereen een samenwerking met ons aangaan en advertenties bij zijn videos zetten." U weet wel, die vervelende preroll-reclames die automatisch starten op YouTube en die nu nooit helemaal kunt overslaan. "De eigenaars van de filmpjes krijgen meer dan de helft van de reclame-inkomsten. Wereldwijd zijn er al verschillende gebruikers echt rijk mee geworden en in Nederland kan een tiental mensen er aangenaam door leven."

Hoeveel zulke advertenties opbrengen is niet helemaal duidelijk, maar volgens Bubs documentaire kunnen vijfhonderd views ongeveer één dollar opleveren. Even denken aan het aantal keren dat filmpjes van YouTubesensaties als Grumpy Cat of Maru al bekeken zijn - miljoenen keren - en het is duidelijk dat samenwerken met YouTube een wel heel profijtelijke stap kan zijn.

Dieren boeren online ontzettend goed. I Can Haz Cheezburger en Cute Overload zijn maar twee voorbeelden van websites met een eigen redactie en personeel die volledig gebouwd zijn op dierencontent. Hoewel de honden, de luiaards en de panda's het ook goed doen, spannen katten in schattige pakjes er toch de kroon. Ook op Buzzfeed, een nieuwssite die draait op viral content, gaan dieren heel vaak viral. Op de site zijn populaire artikels het zichtbaarst en verschijnen vervolgens bovenaan op de homepage. Tussen die populairste artikels zitten bijna altijd viervoeters. Van 'De twintig populairste katten die u gezien moet hebben' tot 'Tien katten die uw maandag draagbaar zullen maken'. Ondanks het feit dat Buzzfeed wel degelijk ook échte artikels aanlevert, politieke analyses en zo verder, zijn het duidelijk de beestjes, de koddige en de grappige filmpjes die het meeste succes oogsten.

Colonel Meow, sinds kort Guinness Book-officieel de harigste kat ter wereld met haar van meer dan 22 centimeter, heeft een heel eigen kattencultus op Buzzfeed. Hele artikels zijn gewijd aan hoe kolonel de boel in handen heeft en het volledige Buzzfeed-kantoor als een woesteman bedreigt en commandeert. Tja, bij zo'n woeste haarbol hoort een indrukwekkend personage. Op zijn website wordt de Himalayaanse Perzische kat afgebeeld als een whiskydrinkende en scheldende tiran die zijn baasjes als slaven behandelt. De kolonel heeft ondertussen meer dan 100.000 Instagramfans, en ook persoonlijke merchandising. Zijn management liet ons weten dat zijn baasje - tevens de CEO van Colonel Meow Inc. - het de komende weken veel te druk had voor een interview.

Infantiel

En nu de hamvraag: hoe kunnen die dieren in godsnaam zo succesvol zijn? Wat is dat toch met die dieren dat ons in zo'n groten getale aantrekt? Het zou een manier van gemeenschapsvormen zijn voor katteneigenaars. Anders dan bij het hondenvolkje komen zij elkaar niet dagelijks op de hoek van de straat tegen tijdens het uitlaten van hun huisdieren en op internet vinden ze wel die banden wel. Althans, dat denkt Jeffrey Bussolini, kattensocioloog en stichter van het Centrum voor Kattenstudies in New York. Verder is het ook zo dat al die schattige snoetjes dieper op ons inwerken dan we denken. Katten hebben niet alleen een gezichtsvorm die schreeuwt om een grappige interpretatie, door hun grote ronde ogen en ronde gezichten gaan ze erg infantiel lijken, waardoor we geneigd zijn om ze meer aandacht te geven en ze te willen beschermen.

"Video's die het goed doen op internet en viral gaan zijn meestal erg simpel en oppervlakkig", legt Jo Caudron uit. Van de kattenbizz is hij niet helemaal weg, maar als oprichter van het social media-strategiebureau Dear Media heeft hij wel expertise op vlak van internetfenomenen. "Vaak gaat het niet alleen om schattige internetvideo's. Choquerende beelden, veel bloed of heel veel humor werken ook goed online. Viral content grijpt je recht naar je hart. Anders bij de andere media zijn hier helemaal geen 'wachters' die het slechte of platte nieuws tegenhouden. Zolang iets binnen de YouTuberegels valt, kan het online. Vroeger raakte een gekke kat die grappig uit dozen springt met een beetje geluk hooguit op Videodinges of een candid camera-programma. Door YouTube zijn die grenzen weg."

U vraagt zich misschien af of uw eigen kat evenveel succes te wachten kan staan als zo'n glamourcat uit Japan of de VS? Goed nieuws volgens Caudron: "Elke minuut wordt er duizend uur aan video op YouTube gezet. Daar zal wel iets tussen zitten dat die primaire gevoelens raakt. Of het nu om een grappige Vlaamse kat of een Portugese kat gaat, dat zal de gebruikers worst wezen. De geografische grenzen doen er niet meer toe." Maar voor u de wagen van uw leven op afbetaling koopt omdat uw kat toevallig ook gehandicapt is én een geweldige show kan neerpoten, nog even deze raad: "Alles is natuurlijk een kwestie van schaal. Een Amerikaan die zijn kat uploadde heeft een even grote kans om opgepikt te worden als iemand van hier. Doordat er dagelijks zo veel video's online worden gezwierd, is de kans om opgepikt te worden vergelijkbaar met de Euro Millions winnen." De kans dat uw huisdier de volgende hype van het internet wordt, bestaat dus zeker, maar haal uw businessplannen voorlopig niet te snel uit de kast.

Twee jaar geleden ontfermde Mike Bridavsky zich over een achtergelaten kitten. Tegenwoordig staat zijn leven in het teken van Lil Bub.

Colonel Meow wordt op zijn website voorgesteld als een whiskydrinkende en scheldende tiran die zijn baasjes als slaven behandelt.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234