Donderdag 30/06/2022

Kate & coke

Kate Moss wordt aan de schandpaal genageld omdat ze cocaïne heeft gebruikt. H&M verbreekt het contract dat het met haar had gesloten voor een serie modefoto's, Chanel en Burberry boeken haar niet, zoals aanvankelijk was gepland. Drugsgebruik is nochtans geen nieuw fenomeen in de modewereld. Hoe zou het bijvoorbeeld met de Belgische modellen zitten? En ging Kate Moss inderdaad te ver of is er ook in de modewereld een terugkeer naar het fatsoen?

Agnes Goyvaerts

Cathérine Ongenae

De Britse kranten konden de voorbije week niet genoeg plaats inruimen op hun pagina's om het gedrag van het Londense topmodel aan te klagen. Moss was betrapt in de studio van haar vriendje Peter Doherthy en zijn rockband Babyshambles terwijl ze vijf lijntjes coke zou hebben gesnoven in 45 minuten.

Nu is Kate Moss zeker geen engeltje, maar het is wel verbazend dat er plots zo'n collectieve verontwaardiging over haar gedrag ontstaat. Eerst zegden de merken die met Moss werken dat ze nog even zouden aanzien, lees: afwachten hoe de klanten zouden reageren en de verkoop zou evolueren. Maar nadat H&M luid had verkondigd dat het een geplande fotosessie met Moss niet meer zag zitten, gingen als in een dominospel de andere stenen vallen: Chanel en Burberry vernieuwen haar contract niet, juwelier H. Stern liet weten geen plannen te hebben om haar na december nog in te schakelen. Roberto Cavalli, de Milanese ontwerper die nota bene de waanzinnigste partykleren levert aan rock- en filmsterren, distantieert zich van haar.

Toch een beetje vreemd, aangezien iedereen weet dat er al jaar en dag door modellen en fotografen 'gebruikt' wordt, net als door muzikanten, acteurs en alles wat daarrond hangt. Meer, het gebeurt niet zelden dat het clubleven in modefoto's en zeker in reclame wordt gesuggereerd of geglamouriseerd. Zou het toevallig zijn dat Dior zijn parfum Addict noemt en dat Yves Saint Laurent in de roos schoot met Opium? En laat het nu toevallig Kate Moss zijn die voor beide reclamecampagnes heeft geposeerd.

Maar voor kledingreus H&M, waarvan de klantenkring wereldwijd grotendeels uit tieners bestaat, was de snuivende Kate een brug te ver. De verdediging van Kates vriendin, de ontwerpster Stella McCartney, die net een serie kleding voor H&M heeft ontworpen, waarvoor Moss zou poseren, mocht niet baten. Het bedrijf besliste een duidelijk signaal te geven en afstand te nemen van een model dat cocaïne gebruikt.

Hoe wijdverbreid is drugsgebruik in de modewereld? "Zelf heb ik geen ervaring met cocaïne, ik zie het ook niet bij mijn vriendinnen", zegt het Belgische topmodel Elise Crombez. "De Belgische modellen hebben een sterk karakter, trappen minder snel in die val. Wij letten op onze gezondheid. Persoonlijk ben ik niet zo'n uitgaansbeest, ik ga zelden naar de glamoureuze feestjes. Daar wordt blijkbaar wel cocaïne aangeboden, maar mij hebben ze nog nooit benaderd. Ik kan me inbeelden dat de verleiding groot is voor sommige modellen. Vooral de jonge meisjes zijn kwetsbaar. En als je eenmaal ja zegt, is het moeilijk om de volgende keer karakter op te brengen en te weigeren.

"De generatie van Kate Moss, die gebruiken allemaal. Dat weet toch iedereen. Ook de klanten weten dat, maar tot nu heeft niemand daar commentaar op gegeven. Voor de meeste opdrachtgevers telt de foto. Zolang je daar goed op staat, mag je doen wat je wilt. Dat Kate Moss nu plots contracten verliest, komt vooral omdat het publiek zo heftig reageert. Ik was deze week in Londen en als je ziet hoe de Britse pers op haar is gesprongen... Iedereen leek wel iets te vertellen te hebben, zelfs mensen die haar niet kennen."

Een Britse insider uit de mode-industrie in The Independent on Sunday: "Als je een cocaïnestorm wilt zien, ga dan maar eens mee op een modereportage in het buitenland. Ze leven enkele dagen als een kleine familie samen: de stilist, het model, de fotograaf, de kapper, de moderedactrice. Het is dan dat die dingen gebeuren."

Bij Marie-Lou Eggermont, directrice van het Belgische modellenbureau Model's Office, heeft het probleem zich nog niet voorgedaan. "Ik zit al meer dan 35 jaar in deze business en nog nooit heb ik iemand coke zien snuiven", zegt Eggermont. "Ik zeg niet dat het niet gebeurt, maar zeker niet waar ik bij sta. Ik zal mijn modellen ook nooit in contact brengen met malafide bookers die halve drugsdealers zijn. Hoe wij weten of iemand al dan niet betrouwbaar is? Er wordt veel gepraat in deze wereld, zoiets komt snel uit. Tegenover mijn modellen voer ik campagne om vooral van de drugs te blijven. Zelfs een jointje is er voor mij al te veel aan. Je wordt er lusteloos van, je kunt niet opstaan, je ogen zijn niet helder. Als er een model van mijn agentschap wordt betrapt met drugs, dan vliegt die meteen aan de deur. Vroeg of laat loopt het toch fout, met zulke mensen wil ik niet werken."

Het Belgische magazine Weekend Knack publiceerde recentelijk modefoto's met Ingrid Parewijck, het Belgische topmodel dat eerder op de luchthaven van New York werd gearresteerd wegens cocaïnebezit. "Vlak na de arrestatie van Ingrid hebben we ons even afgevraagd of we nog wel met haar konden werken", vertelt hoofdredactrice Trui Moerkerke. "Maar we zijn vrij snel tot het besluit gekomen dat er geen enkele reden was om dat niet te doen.

Ik geloof haar als ze zegt dat haar gebruik occasioneel was, en blijkbaar deed men dat in de VS ook, want daar is ze er met een lichte straf vanaf gekomen. Ze kreeg geen gevangenisstraf op voorwaarde dat ze uit de problemen bleef, en ze heeft ook een verplichte afkicktherapie moeten ondergaan."

"Ingrid is een erg professioneel persoon, we hebben nog nooit een slechte ervaring met haar gehad. Ze gaat vaak mee op modereis en ook daar heeft niemand haar ooit kunnen betrappen op junkiegedrag. Bovendien heeft ze de draad opnieuw opgenomen en we willen haar graag een tweede kans geven. Anderzijds, mocht zij opnieuw worden betrapt met cocaïne, dan is dat een andere zaak. In dat opzicht gaat de vergelijking met Kate Moss niet op. Moss heeft een zwaar drugsverleden. In die zin geef ik H&M honderd procent gelijk als ze niet meer met haar willen werken."

Maar Moerkerke relativeert: "Ik wil toch even opmerken dat ik die heksenjacht op modellen die sinds het voorval met Kate Moss is geopend, onterecht vind. Ik wil het drugsprobleem zeker niet minimaliseren, ook bij ons moeten modellen in de eerste plaats gezonde meiden zijn, maar wie drugsgebruikers wil vermijden moet dan ook geen artiesten meer interviewen. Drugsgebruik is in de eerste plaats een maatschappelijk probleem dat niet goed te praten valt, en dat ook, maar niet uitsluitend voorkomt in de modellenwereld."

Gaat het gebruik in stijgende lijn? Een Belgische stiliste die anoniem wil blijven zegt: "Vijfentwintig jaar geleden nam ik ook wel eens coke. Het was de tijd van Studio 54 en we spaarden al onze frankstukjes op om een keer per jaar een gram te kopen. Dat is een keer of drie gebeurd. Vandaag staan de zaken anders. Ik zie rond mij jonge mensen die cocaïne bijna even normaal vinden als een jointje."

"Ik denk dat een van de redenen voor die populariteit te maken heeft met het feit dat coke goedkoper is geworden. Vroeger betaalde je al snel 4.000 oude Belgische franken voor een gram, vandaag is het bijna normaal om 4 gram in je achterzak te hebben. Mensen uit de modewereld, ja, maar ook artiesten. En de entourage die rond die beroemde mensen hangt. Vooral de wannabe's. Zij die het luidst roepen, die het snelst achter een grote naam aanlopen, die graag namedroppen. De luidruchtige, gevoelloze snobs. Ga het maar na, je herkent een cokesnuiver meteen. Zelfs de meest verlegen mens verandert na een lijntje in een arrogante blaaskaak."

Kate Moss heeft het intussen ook verkorven bij Burberry, het Britse merk dat zich de voorbije jaren spectaculair verjongd en verhipt heeft. Kate was te zien in vijf van de zeven recente campagnes en haar verschijning heeft zeker meegewerkt aan het commerciële succes van het merk. "Sinds de gebeurtenissen van vorige week hebben we uitvoerig gepraat met de vertegenwoordigers van Kate Moss", laat een woordvoerder van Burberry weten. "Zij heeft zich altijd met succes ingezet tijdens haar opdrachten van de laatste jaren. Desalniettemin had ze, zoals geen enkel model overigens, een vast contract met Burberry en ze was ook nooit het gezicht van ons merk. We hadden voorlopig nog een opdracht voor haar, die ze deze herfst zou uitvoeren. Maar gezien de omstandigheden zijn Kate Moss en Burberry overeengekomen dat het niet gepast is om die samenwerking verder te zetten. Kate Moss is altijd een fantastisch model geweest en erg professioneel. Haar huidige toestand doet ons verdriet en we hopen dat ze haar problemen snel zal overwinnen. We wensen haar het allerbeste."

Een insider uit de Belgische modewereld die anoniem wil blijven reageert: "De merken die Kate Moss nu laten vallen, zijn hypocriet. Iedereen weet dat ze al jaren aan de cocaïne zit. Wie met haar werkt, ziet toch zelf dat ze om het half uur naar het toilet moet. Maar nu het geheim publiek is geworden, trekt iedereen er zijn handen van af."

Zitten we met zijn allen al niet jarenlang te lachen met Patsy uit Absolutely Fabulous, die zich om de haverklap even moet terugtrekken om met een witte snor weer op te duiken? (Tussen het ledigen van enkele flessen Bollinger door.) Een parodie, ja, maar dat ontstaat niet zonder grond. Het is geen geheim dat modellen, voor ze de catwalk op moeten, royaal worden bediend van champagne, om hen in de juiste gemoedsstemming te brengen. En dat ze getrakteerd worden op drugs om te ontspannen of te presteren.

Ze zijn niet op een hand tellen, de keren dat meisjes met een verdwaasde blik op de loopplank verschijnen, soms zelfs niet in staat in een rechte lijn te lopen. Het is evenmin een geheim dat ze na het gedane werk wel eens willen uitfreaken in een club en dat ze daar, omringd door agenten, popmuzikanten en fotografen in contact komen met genotmiddelen. De moeder van een Belgisch topmodel: "Jointjes en champagne, dat zie je wel backstage, maar coke? Als modellen al coke gebruiken, dan toch niet in het openbaar, want ik heb het nooit gezien. Joints wel, maar ik heb de indruk dat die intussen gewoon zijn ingeburgerd bij de jeugd."

In 1992 wordt Kate Moss, het kleine meisje uit Noord-Londen, getipt als 'het volgende supermodel'. Ze wordt afgeschilderd als bijzonder spontaan, normaal en met beide voeten op de grond. Aan toenmalig Independent-redactrice Lisa Armstrong vertelt de achttienjarige: "Soms hou ik helemaal niet van deze job. Weet je hoeveel keer ik deze week in het vliegtuig heb gezeten? Negen keer. Van Londen naar Milaan, van Milaan naar Parijs, Parijs naar New York. New York naar Parijs, of was het Milaan...? In ieder geval, het is vermoeiend en ik krijg er pukkels van."

Bovendien heeft de make-upartiest van Harper's Bazaar haar wenkbrauwen drastisch uitgedund, blond geverfd, dan zwart, en ze probeert al de hele week om ze weer in haar natuurlijke kleur te krijgen. Op dat moment is Moss vier jaar bezig als model en heeft ze net een groot contract met Calvin Klein in de wacht gesleept Twee dagen poseren in jeans van Calvin Klein brengt haar zo'n 17.500 euro op. Toch twijfelt ze nog of ze het echt wil maken als supermodel. Ze gaat niet graag weg uit Londen, vertelt ze, nu al mist ze haar vriendje Mario Sorrenti, een mannelijk model, die later modefotograaf zou worden (Mario's jonger broer, modefotograaf Davide Sorrenti, overlijdt in 1997 op zijn 20ste aan een overdosis heroïne).

De reclamecampagnes van Calvin Klein zijn het bekendste voorbeeld van wat later zou bekend worden als grunge- of heroin chic. De modellen zijn piepjong, bijna geslachtsloos en zien eruit alsof ze een toevallig opgeraapte jeans en een oud T-shirt hebben aangetrokken. Met hun ongezonde look wordt gesuggereerd dat ze meer dan goed voor ze is aan allerlei genotsmiddelen zitten. Op de dood van Davide Sorrenti komt zelfs een publieke reactie op van president Clinton. Hij veroordeelt de mode-industrie voor het glamouriseren van drugsverslaving. De hoofdredacteurs van modebladen worden ontboden, ze beloven hun best te doen om een gezonder imago naar buiten te brengen.

Sorrenti's moeder Francesca, zelf een bekende modefotografe, doet het af als larie: "Andere foto's zullen niets veranderen aan de verslaving van de modellen. Als de meisjes op de plaatjes lief staan te lachen, kunnen ze achter hun lach toch nog aan de drugs zitten." De invloedrijke ontwerper Marc Jacobs noemt Clintons opmerkingen ronduit belachelijk. "Mode is geen gezondheidszorg", zegt hij. Wat zouden ze dan willen zien? Een meisje met een glas limonade op de cover van Vogue?"

Hoe komt het zo ver? Hoe gaat die rechte lijn van een gezond, mooi kind naar een uitgemergeld en verslaafd wrak? Het antwoord luidt stress, onzekerheid, eenzaamheid, en rock-'n-roll. Modellen moeten mooi en mager zijn, zwijgen en doen wat de fotograaf van hen verlangt. Hun dagen zijn lang en hectisch tijdens de internationale modeweken. Voor reclamefoto's moeten ze uren in een flinterdunne zomerjurk op een ijsschots staan, of zweten onder een bontmuts in het putje van de zomer. Voor een boeking moeten ze op en neer wandelen en gekeurd worden als vee. Ze vliegen van hot naar her, zijn weken weg van huis, in een vreemde omgeving, en dat vaak op een leeftijd dat ze het liefst met hun knuffelbeertje ondergestopt willen worden.

In The Independent on Sunday zegt Stephen Fried, de auteur van Gia (zie kader) en zeer vertrouwd met de mode-industrie: "Modellen gebruiken coke zoals vrachtwagenchauffeurs dat doen, om wakker te blijven en verder te kunnen werken. Deze vrouwen werken ongelooflijk hard. Net zoals sportmannen steroïden nemen, gebruiken zij drugs om hun prestaties te verbeteren."

"Zelf heb ik nooit coke gebruikt, nee, maar als je backstage naar het toilet gaat, vind je gegarandeerd restanten van een recent cokefeestje", getuigt ook een Belgisch model, die haar naam liever niet in de krant heeft. "Er zijn er ook andere, die joints roken of voortdurend aan de champagne zitten, tot ze lazarus zijn. Ik ken wel een paar modellen die cocaïne gebruiken, vooral om wakker te blijven. De modeweken zijn erg vermoeiend. Je ligt nooit voor twee uur 's nachts in bed omdat je na de shows van die dag nog naar de doorpas van die van de volgende dag moet en om vijf uur moet je alweer op. Dat is erg zwaar en coke helpt blijkbaar om het vol te houden. In de tijd van het Elite-schandaal (zie kader) werd ook gezegd dat de agentschappen coke leverden aan de modellen, maar ik heb me door verschillende agentschappen laten vertegenwoordigen en mij is nooit iets aangeboden."

Het Britse model Sophie Anderson stopte een jaar geleden met het gebruik van cocaïne. "Drugs zijn zo gemakkelijk verkrijgbaar in dit wereldje, het is moeilijk is om er af te blijven." Volgens haar is het vooral de enorme druk om mager te blijven die aanzet tot het nemen van stoffen die de eetlust remmen. Elise Crombez ontkent dat: "Dat je van coke zou afvallen, daar klopt niets van. Integendeel, van drugs krijg je een slechte huid, terwijl voor een model een mooie huid net zo belangrijk is als een slank lichaam."

Niet iedereen laat Moss intussen vallen. Vogue France blijft achter het Britse model staan en houdt haar als gasthoofdredactrice voor het decembernummer. Hoofdredactrice Carine Roitfeld veroordeelt "de heksenjacht van de Britse pers" en zegt in WWD dat ze zal doen wat ze kan om Kate te steunen. Haar Britse evenknie, Alexandra Shulman, bevestigt dat ze verder gaat met de modeshoot die ze met Kate en fotografe Corinne Day aan het maken waren: "Men moet geen paria van haar maken. Ze heeft 15 jaar heel goed gewerkt voor ons allen en ik hoop dat ze snel clean is." Het Amerikaanse blad W heeft haar onlangs gefotografeerd en is van plan de foto op de cover van het novembernummer te zetten, zoals gepland. Lisa Armstrong, moderedactrice van The Times: "Financieel is Moss binnen voor de rest van haar leven. Niettemin is zij een vrouw die, waarschijnlijk dankzij haar kwaliteiten, nooit het pad van de Naomi Campbells, Christy Turlingtons en Claudia Schiffers heeft gevolgd naar muzikale en literaire schanddaden, globaal ondernemerschap en gezellige huisvrouwenstijl. Zij doet modellenwerk sinds haar vijftiende en ondanks haar zeldzame uitbarstingen van afkeer is het haar leven. In wat voor toestand haar ziel zich momenteel ook moge bevinden, de hele affaire zet een enorme domper op haar cool en succesvol imago."

Kate Moss heeft zich gisteren openlijk verontschuldigd voor haar drugsgebruik. "Ik verontschuldig me bij iedereen die ik ontgoocheld heb en neem de volledige verantwoordelijkheid op me voor mijn gedrag", zei ze in een korte verklaring.

Topmodel Elise Crombez: "Enerzijds heb ik wel te doen met haar. Het lijkt me verschrikkelijk als je privé-leven zo te grabbel wordt gegooid. Maar aan de andere kant kan deze periode misschien wel een positief effect hebben. Wie weet ziet ze nu in dat ze beter van de drugs afblijft. En het is ook niet omdat ze een paar opdrachten verliest dat ze van honger zal omkomen. Ik denk overigens niet dat haar carrière voorbij is. Kate Moss is uiteindelijk wel het schatje van de modewereld. Als ze laat zien dat ze haar leven echt heeft gebeterd, zullen de mensen haar misschien nog meer bewonderen."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234