Donderdag 29/09/2022

'Kunst ontbeert menselijkheid'

Chrissie Hynde praat bijzonder luid, om niet te zeggen dat ze een beetje schreeuwt. Misschien heeft ze last van de beroepsziekte der muzikanten, doofheid, maar het volume past ook perfect bij haar karakter: streng, maar niet ongevoelig en altijd op de bres om te vechten voor de goede zaak.

Brussel

Eigen berichtgeving

Christophe Verbiest

Hynde was 22 toen ze een kwarteeuw geleden vanuit Akron, Ohio in Londen terechtkwam, waar ze zich drie jaar later, in 1976, definitief zou vestigen. De punk was net losgebarsten, Hynde belandde in het oog van de storm, maar het duurde tot 1980 vooraleer de eerste plaat van de Pretenders verscheen. Wat volgde, was een carrière met pieken en dalen, ook op menselijk vlak, want enkele bandleden stierven aan een overdosis. Hynde is de enige constante in de bezetting van de band, zodat je met een gerust hart kan stellen dat zij de Pretenders is. Het titelloze debuut is nog altijd het meesterwerk van de groep en al verscheen het in de nadagen van de punk en tijdens de bloei van de new wave, in de grond was het een popplaat. Die popsensibiliteit is altijd aanwezig geweest in het werk van Hynde, al ziet ze zich toch vooral als een rockmuzikante. Met het vorderen van de jaren is de tijd tussen de langspelers almaar groter geworden. ¡Viva el amor! verscheen vijf jaar na de vorige studioplaat. "Ik ben niet gehaast", verklaart ze luchtig. "Ik heb twee kinderen die aandacht vragen en ben een tijdje geleden hertrouwd."

Chrissie Hynde is altijd een combattieve dame geweest. Op de hoes van de jongste cd staat ze met de vuist in de lucht tegen een rode achtergrond. Het lijkt wel een propagandafoto uit de Spaanse Burgeroorlog. De plaattitel ¡Viva el amor! verduidelijkt dat ze voor de liefde strijdt. "Ach, bijna alle popsongs handelen toch over liefde, zo bijzonder is dat niet." Meer nog dan liefde loopt de drang naar de vrijheid als een rode draad door de songs, zoals blijkt uit 'Dragway 42', 'Samurai' en 'Biker'. "Ik weet het niet", zegt ze kordaat. "Mijn hoofddoel was een goede rockplaat maken. Een conceptplaat was de minste van mijn zorgen. Dat gezegd zijnde, de song 'Biker' vormde de aanzet tot ¡Viva el amor!, dus, ja het geheel handelt wel over vrijheid, verlichting, waarheid, schoonheid en liefde. Dat klinkt natuurlijk wel hoogdravend."

De cd opent met 'Popstar', muzikaal prikkelend en tekstueel prikkend: "Your baby wants to be a popstar (...) when her most recent therapist suggests that maybe she become a buddhist / She might even consider giving up red meat". Hynde schiet in de song meermaals met scherp. "Toen je dertig jaar geleden met een bandje startte, deed je dat voor het plezier. Nu denken jonge muzikanten vooral aan geld en beroemdheid. Het is geen cynisch liedje, maar gewoon een observatie over de oppervlakkigheid: het is een meisje zonder waarden dat meedrijft op de nieuwste trends. In de grond is het een uithaal van een vrouw naar haar ex-vriend." Of zoals ze zingt: "They don't make 'em like they used to - You should have just stuck with me." Grinnikend: "Dat geeft aan dat ik besef dat ik oud word."

Al van in het begin van haar carrière, lang voor het hip was, ontpopte Hynde zich als een vurige verdedigster van dierenrechten en vegetarisme. "Ik was geen pionier, ook de hippies of de Amerikaanse indianen verdedigden die waarden. Ik was zeventien toen ik in 1969 stopte met vlees eten. Dat vereiste geen grote intelligentie, ik besefte gewoon dat ik geen dieren hoefde te doden om te leven. Als het nu nog een kwestie van overleven zou zijn, maar waar ik woonde, was er meer dan voldoende niet-dierlijk voedsel beschikbaar." Hynde riep tien jaar geleden op om McDonald's-vestigingen met brandbommen te bestoken, maar ze blijkt niets te weten van de acties van het Animal Liberation Front in ons land. "I say bravo", reageert ze spontaan. "Wel, ik neem aan dat de bevolking tevreden was, al blijven de mensen nog naar die restaurants gaan." Waarna een uitweiding volgt over bekrompenheid, de afwezigheid van spirituele leiders, over multinationals die leven bij de gratie van het afslachten van dieren, het struisvogelgedrag van ouders die hun kinderen naar hamburgertenten laten gaan ("most people are natural born followers"), enfin ze lijkt wel een redevoering te houden en er is geen speld tussen te krijgen. Of toch: is ze vegetariër of veganist? "Dat laatste, al ben ik niet altijd even streng. Ik heb gisteren nog een stuk melkchocolade gegeten. Maar ik zou nooit een leren jas kopen."

Haar uithaal naar moderne kunst ("disturbing and lacking in heart") in 'Who's Who' houdt verband met het voorgaande. "Kunst wordt in deze tijd erg overschat en ontbeert menselijkheid. Zoals een koe in twee stukken snijden en ze in een tank formaldehyde stoppen, wat Damien Hirst deed. En híj is dan een belangrijke moderne kunstenaar. Zo'n kunstwerk is schokkend, niemand vindt dat mooi." Maar is goede kunst niet vaak schokkend? Het voorbeeld dat ze het beste moet kennen is de punk. "Jaja, maar lacking in heart is de kern van mijn betoog. (snel) Ik ben geen filosofe, maar een rockzangeres. Het zijn songteksten, niet meer. Het is niet mijn bedoeling om mijn fans op te voeden. Ik wil mijn gevoelens uitdrukken, da's alles." En moet ze daarvoor diep in zichzelf graven? "Als 48-jarige beschik ik over een schat aan ervaring. Ik hoef niet meer af te zien om over pijn te schrijven. Ik kan gewoon een luikje optrekken en die oude ervaring gebruiken, of beter: ze herbeleven."

Christophe Verbiest

¡Viva el amor! verscheen op Warner Music.

Discografie: Pretenders (1980), Pretenders (1981), Learning to Crawl (1984), Get Close (1986), Packed! (1990), Last of the Independents (1994), Isle of View (1995), ¡Viva el amor! (1999).

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234