Zaterdag 01/10/2022

La Dolce Design

In Italië is interieur 'Big Business'

Moroso

Oerdegelijk, authentiek Italiaans design. Dat is wat Moroso al 55 jaar lang garandeert. Moroso is gespecialiseerd in alles waarop je kan zitten: sofa's, stoelen, krukjes; allemaal met bijbehorende accessoires. Moroso werkt daarvoor - naar Italiaans voorbeeld - telkens samen met ronkende namen uit de designwereld: Ron Arad, Carlo Colombo, Enrico Franzolini en Marc Newson passeerden al de revue. Maar ook minder grote namen krijgen vaak een kans bij Moroso. Meestal duurt het dan niet lang of ook die kleintjes worden grote sterren. Want Moroso is een icoon in Italië: het merk staat garant voor internationaal design zonder veel franje, geproduceerd volgens de Italiaanse knowhow. Dit jaar pakte Moroso in Milaan uit met enkele vaste waarden als Patricia Urquiola, Alfredo Häberli, en onze Belgische trots Arne Quinze. Quinze kreeg de eer de allereerste houten stoel voor Moroso te ontwerpen.

In hun showroom verzamelde Moroso massa's transparante, plastic rietjes om zo, met de nodige show, de Pannastoel van Yoshioka Tokujin voor te stellen. Show is Moroso niet onbekend, net als glitter en glamour. Misschien is het dát imago dat ervoor zorgde dat Tina Turner en Marina Abramovic zich 's avonds languit in een Morososofa laten zakken.

INFO www.moroso.it

Kartell

Voor Kartell begon het allemaal met plastic skihouders. Ze konden gemakkelijk op de wagen gemonteerd worden, hielden ski's op hun plaats, en namen niet te veel plaats in. Een schoolvoorbeeld van functioneel design. Dat ontwerp zette Giulio Castelli er in 1949 toe aan het productiebedrijf Kartell op te richten. Specialiteit van het huis: plastic, in alle maten, vormen en kleuren. En van autobenodigdheden ging het naar huishoudelijke producten en lampen, en nog later naar allerhande meubilair. Het begin van een uitgebreide Kartell Habitatcollectie. Maar naast het meubilair vond Kartell nog een ander gat in de markt dat het met plastic kon vullen: die van het laboratoriummateriaal. Ook vandaag nog is de LabWareafdeling een belangrijk onderdeel van Kartell dat proefbuizen, erlenmeyers en distilatiekolven in plastic aanbiedt.

Toch zijn het vooral de plastic stoelen die Kartell de nodige naam en faam bezorgen over de hele wereld. Van de Louis Ghost, een doorschijnend barokachtig ontwerp, worden er jaarlijks 140.000 verkocht; daarna komen de Maui- en de Victoria Ghoststoelen met een jaarlijkse verkoop van respectievelijk 120.000 en 90.000 exemplaren. Toen de paus eind april een bezoek bracht aan het Italiaanse Pavia, konden alle gasten ondervinden hoe comfortabel een Victoria Ghoststoel nu precies zit.

Dit jaar viert Kartell de twintigste verjaardag van de samenwerking met designicoon Phillipe Starck. En uiteraard wordt dat gevierd met een aantal nieuwe Starckstoelen. Dr. Yes is een strak design met vierkant zitvlak dat massaal geproduceerd zal worden. Dr. Impossible daarentegen is iets exlusiever, vervaardigd met een nieuwe techniek om het plastic in vorm te 'kneden'. Deze vernieuwende techniek zorgt er volgens de mensen van Kartell voor dat voor het eerst een plastic stoel er even vertrouwd uitziet als een iPod. En ik die dacht dat de meeste mensen meer vertrouwd waren met stoelen dan met iPods.

INFO www.kartell.it

Een meubelbeurs, een modeweek, een designtriënnale, een rijk architecturaal verleden, belangrijke designprijzen, een ambachtstraditie, en een aangeboren gevoel voor stijl: Italië mag je gerust hét designmekka van deze aardbol noemen. En daar hebben creatieve Italianen als Pasquale Natuzzi en Giovanni Alessi na WOII mee voor gezorgd. Maar vandaag redt de kleine zelfstandige het niet meer in 'La Bella Italia'. Grote interieurlabels produceren en verdelen de 'Italian Style' over de hele wereld. DMM zet enkele Belgische favorieten op een rij.

Door An Bogaerts

B&B Italia

Piero Busnelli vond begin jaren zestig dat het tijd was om design als een massaproduct te beschouwen. In Cesare Cassina vond Busnelli een gelijkgestemde ziel. De Cassinafamilie was op dat moment de belangrijkste meubelfabricant van Italië. Cesare Cassina kreeg de toelating van zijn broer en grote baas Umberto Cassina om met Busnelli in zee te gaan. En zo ontstond in 1966 C&B Italia. Maar op tien jaar tijd werd C&B Italia de grootste concurrent van Cassina. Busnelli wou geen stap opzij zetten en de enige optie was om de Cassina aandelen in C&B over te kopen. Maar daarvoor had hij de medewerking van een aantal banken nodig: de naam C&B werd zo B&B, voor Banks en Busnelli. Vandaag staat zoon Giorgio Busnelli aan het hoofd van B&B Italia.

De hoofdzetel van B&B Italia bevindt zich in een futuristisch gebouw van Renzo Piano in de provincie Como. Dit vooruitstrevende bedrijf wist al heel wat prijzen in de wacht te slepen, waaronder vier keer de Compasso d'Oro: een prestigieuze prijs voor industrieel design. B&B Italia bestaat uit twee dochterbedrijven: Home Division en Contract Division. De Home Divisionafdeling produceert twee collecties: B&B Italia en Maxalto. De B&B Italiacollectie profileert zich vooral met grote internationale designernamen als Marc Newson, Vincent Van Duysen, Richard Schultz en James Irvine. Zij ontwerpen meubilair, B&B maakt en verdeelt ze. De Maxaltocollectie staat, onder het toeziend oog van vaste ontwerper Antonio Citterio, meer in het teken van houtbewerking. Zo krijgt ook het ambacht een plaats bij B&B Italia. Contract Division tenslotte verzorgt volledige projecten: van hotels over kantoren tot winkels en cruiseschepen.

Op veertig jaar tijd heeft B&B Italia zich weten op te werken tot een van de grootste designuitgevers van de wereld. En dat was ook duidelijk merkbaar tijdens de laatste designweek in Milaan. In hun showroom op de via Durni kon B&B Italia opnieuw uitpakken met grote namen: Zaha Hadid bijvoorbeeld, dé rijzende ster aan het designfirmament, stelde er haar Moon Systembank voor. Die futuristische sofa ontwikkelde Hadid in het onderzoekscentrum van B&B Italia, waar niets anders gedaan wordt dan experimenteren met vormen en materialen. Wat wil een ontwerper nog meer?

Naast verfijnd maar oerdegelijk design als sofa's, bedden, stoelen en tafels, brengt B&B Italia ook een accessoirelijn uit onder de naam Object Collection. Dit jaar bestaat die collectie uit onder andere kandelaars van Garth Roberts, olielampen van Jean-Marie Massaud en kussens van de Nederlander Marcel Wanders. Over Wanders gesproken: vorig jaar kocht B&B Italia de helft van de aandelen van diens designbedrijf Moooi over. Een succesvol bedrijf, waar alleen een nog grotere, Italiaanse designreus de helft van kan overkopen.

INFO www.bebitalia.it

Zanotta

Zowat alle succesvolle Italiaanse meubelproducenten zagen ongeveer 50 jaar geleden het levenslicht. En dat is niet anders bij Zanotta, dat in 1954 werd opgericht door Aurelio Zanotta. Deze meubelfabrikant blinkt vooral uit in haar veelzijdigheid: van sofa's en stoelen over kasten tot tafels en accessoires. En dat allemaal in metaal, glas, marmer, hout, stof of leer. Die enorme variatie wordt dan ook nog eens in grote oplages uitgegeven zodat iedereen zich een Zanotta kan permitteren. Om toch in het rijtje van de 'betere Italiaanse merken' terecht te komen, werkt Zanotta graag samen met bekende designers. Een greep uit die samenwerkingen: Ettore Sottsass, Joe Colombo, Alfredo Häberli en Ross Lovegrove. Een impressionant viertal. Toch bracht het merk in 1989 de Zanotta Edizionicollectie op de markt: een exclusieve lijn die het midden houdt tussen meubilair en kunst, voor zover daar een midden in te houden valt. De stukken van deze collectie zijn grotendeels handgemaakt, en grijpen terug naar oude Italiaanse ambachten zoals mozaïek. De hoge standaarden van Zanotta hebben het bedrijf al drie keer de Compasso d'Oro opgeleverd. Dit jaar stelt de producent van alles wat voor, wat op zich al erg typerend is voor hun gamma. Minimalistische banken van Emaf Progretti, een armstoel van Ora Ito, een boekenrek van Arik Levy, en een kruising tussen een sofa en een chaise longue in polyurethaanschuim door rising star Karim Rachid.

INFO www.zanotta.it

Alessi

De citruspers van Philippe Starck voor Alessi uit 1989 moet zowat Alessi's bekendste ontwerp zijn. Of misschien wel de fluitketel van Michael Graves met het rode vogeltje. Beide voorwerpen typeren waar het bedrijf voor staat: design in de keuken. Liefst met speelse knipoog. Alessi gaat al een tijdje mee, want de bedrijfsgeschiedenis gaat terug tot de jaren 20 van de vorige eeuw toen de familie Alessi voor het eerst metalen voorwerpen voor 'eten en drinken' begon te verkopen. 'Werkplaats annex gieterij voor koper en nikkelzilver' stond nog te lezen boven de stand van Alessi op een van de eerste interieurbeurzen in Milaan in de jaren 20. Intussen staat kleinzoon Alberto Alessi aan het hoofd. Hij werkte samen met bekende designers zoals Ettore Sottsass, Achille Castiglioni en Philippe Starck. Zijn strategie werkte, want Alessi werd hip - zeker in de jaren 80 en 90. Alessi was trendsetter: het transformeerde simpele gebruiksvoorwerpen tot designkunstwerkjes -denk aan het toiletsurfertje. Een trend die door velen werd nagevolgd, en nog altijd populair is. Eerst waren er enkel voorwerpen in roestvrij staal, later kwamen daar plastic, kristal en porselein bij. Opvallende kleuren werden toegevoegd aan de designs, en ook vandaag nog is Alessi herkenbaar aan de felle tinten. Tegenwoordig reikt het imperium verder dan de grenzen van de keuken. Er was de Fiat Panda Alessi of de Siemens-gsm. En er is nu ook Il Bagno Alessi en een aparte divisie horloges. Het merk telt al meer dan 100 flagshipstores en meer dan 1000 producten. Twee jaar geleden ging Alessi een samenwerking aan met de Italiaanse Slow Foodbeweging. Er werd een speciale collectie gelanceerd met gratis productstaaltjes van artisanale voedingsproducten van over de hele wereld: van Servisch zeezout tot vanille uit Madagascar. Opvallende nieuwkomer in de collectie van 2007 is de multiculturele Chin Family: een reeks pepermolens, kookwekkers en eierdopjes die bijzonder Japans aandoen. Anno 2007 is de grote Alessihype gepasseerd, en doet het merk zijn uiterste best om te blijven vernieuwen.

INFO www.alessi.com

Natuzzi

Wie Natuzzi zegt, zegt sowieso leren sofa's. Het is immers met dat product dat Pasquale Natuzzi in de jaren 70 de Amerikaanse markt veroverde. Met een prijskaartje van 999 dollar werd de leren sofa niet langer een voorrecht voor de superrijken. Na de grote doorbraak in Amerika begon de Natuzzizetelfabriek ook in Europa goed te draaien. In 1993 weet Natuzzi zich als enige buitenlandse meubelproducent te profileren op Wall Street. Tien jaar later wordt Natuzzi officieel een lifestylemerk dat ook accessoires en tafeltjes produceert. De Natuzzilook is compleet.

Het Natuzziconcern bestaat uit twee bedrijven: Natuzzi, dat authentieke Italiaanse meubelen maakt; en Italsofa, de leverancier van zetels en banken aan grote meubelketens als Ikea en Habitat. De productie van die laatste zitmeubelen gebeurt in lageloonlanden.

Met een marktaandeel van 18 procent is Natuzzi wereldleider op het gebied van lederen meubelen. Pasquale Natuzzi is nog steeds voorzitter van de raad van bestuur en hoofddesigner. Hij pendelt tussen de twee Natuzzistijlcentra in Bari en Milaan. Begin dit jaar opende Natuzzi een eerste flagshipstore in Antwerpen. Om dat te vieren, mochten Belgische kunstenaars als Romy Smits, Bart Verheyen, Nicolas Morreel en Patrick Hoet een eigen interpretatie uitwerken van de leren Natuzzistoel. Het resultaat: een geketende dummy van Smits, een pinokkiostoel van Hoet, een psychedelische stoel met schilderijprint van Verheyen een versie in geverfd leer van Nicolas Morreel.

Natuzzi brengt collecties die elk zo hun eigen doelgroep hebben: Casual Esprit, Urban Feel en Vintage Mood. Binnen de chique Pasquale Natuzzicollectie stelde Natuzzi in Milaan de zitbank Fashion voor: een strak design met brede vlakken en afgeronde hoeken. Een bank, gemaakt om in te 'loungen', die er toch minimalistisch uitziet. Nog zo'n ontwerp dat duidelijk op comfort is afgestemd, is de Nicolausbank. Dankzij het ingebouwde soft touch-systeem hoef je maar over de armleuning te strelen om de reugleuning en de zitting te verstellen.

INFO www.natuzzi.com

Dat belooft

Hoewel het in Italië moeilijk is om een plaats te veroveren tussen de grote interieurlabels, doen enkele kleinere bedrijfjes toch naarstig hun best. Met doordachte ontwerpen, humor, en een bewuste keuze voor kwaliteitsmaterialen, zou het voor deze kleine spelers op de Italiaanse markt wel eens het jaar van de grote doorbraak kunnen worden. En zoniet, dan volgend jaar.

Achter het jonge Euga Design schuilen twee Italiaanse ontwerpers: Eugenio Gargioni en Paola Traversa. Zij stelden op het Salone Sattelite in Milaan een origineel zetelconcept voor: de Gravity sofa. In de twee rode ovalen kan de nodige rommel opgeborgen worden. Die ovalen zorgen bovendien, tussen de lagen van de bank, voor een extra ronding. Ideaal om hoofd of voeten op te laten rusten. Een doordacht en erg esthetisch project waarmee ze misschien zelf geen meubelgigant worden, maar er wel voor kunnen gaan ontwerpen.

2C Workshop is in de eerste plaats een architectenbureau. Geleidelijk aan ontwierpen ze ook meubels, en daar boeken ze nu alsmaar meer succes mee. Vorig jaar wonnen ze zelfs de Concorso Nazionale di design par l'Artigianato georganiseerd door de provincie Parma. Het meubilair van 2C Workshop is jong en vrolijk. Deze 'notte' zetel die stof, metaal en hout combineert is mede door zijn retro karakter erg geslaagd.

INFO www.2cworkshop.com

De 26-jarige Adele Rotella koos na haar wetenschappelijke studies voor iets totaal anders: design en architectuur. En dat is ook waar haar passie ligt. Haar veelvoudige kapstok en gestructureerde fruitschaal doen denken aan de Alessistijl, maar Rotella maakt ook verlichting en bedden. Op het Salone Sattelite boekte ze veel succes met deze fruitschaal, die volledig in de huidige 'plak-er-een naam-op' trend past.

INFO www.adelerotella.com

Smeg

Duits zeker? Zweeds misschien? Dat Smeg een op en top Italiaans label is, is niet echt geweten bij het grote publiek. Toegegeven, het woord 'Smeg' klinkt niet echt zuiders. Smeg is een afkorting voor Smalteria Metallurgica Emiliana Guastalla. En dat is ontegensprekelijk Italiaans. Smeg werd in 1948 opgericht door Vittorio Bertazzoni. Hij had tot dan deel uitgemaakt van een familiebedrijfje in weegschalen en kachels. De eerste activiteit van Smeg bestond uit het bewerken en emailleren van metalen voor andere bedrijven. Stilaan besloot Bertazzoni ook zelf met dat materiaal aan de slag te gaan. Het resultaat? Fornuizen in de jaren 50, wasmachines en vaatwassers in de jaren 60 en tenslotte kookplaten en ovens in de jaren 70. Met de succesvolle retro- en inoxlijnen in de jaren die volgden, werkte Smeg zich op naar een hoger marktsegment. Met de razend populaire Bombinokoelkasten in jaren 50-stijl was het in 1998 raak: Smeg stond voortaan voor cool retrodesign.

Smeg telt op dit moment, naast de hoofdzetel in Noord-Italië, negen filialen in Europa. Toch zijn er al concrete plannen om Smegstores te openen in New York en Zuid-Afrika.

Hoewel originele designs en gestroomlijnde vormen een hoofdrol spelen bij de Smegproducten, blijft het bedrijf zich in de eerste plaats profileren als producent van huishoudtoestellen. Nieuwigheden in het Smeggamma zijn: grote, multifunctionele ovens, energiezuinige vaatwassers, een cilindervormige muurdampkap, en een nieuwe lijn inductiekookplaten. Op het Salone del Mobile in Milaan dit jaar geen Smeg, maar dat is niet verwonderlijk. Zij trekken maar elke twee jaar naar Milaan voor de biënnale Eurocucina. (dit jaar was het Euroluce, een verlichtingsbiënnale) Ook op Batibouw is Smeg een vaste klant in de keukenhal.

INFO www.smeg.be

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234