Zondag 03/07/2022

Leuvense onderzoekers bootsen gaswolken op zon na met Vlaamse supercomputer

null Beeld THINKSTOCK
Beeld THINKSTOCK

Onderzoekers van het Leuvense Centrum voor Plasma-Astrofysica zijn er voor het eerst in geslaagd een gaswolk boven het zonoppervlak -ook filament genoemd- van zo'n 30 miljoen meter breed, hoog en diep na te bootsen. Gebruik makend van de faciliteiten van het Vlaams Supercomputer Centrum werd een 15' durende 3D-simulatie gerealiseerd wat de onderzoekers in staat stelt beter te begrijpen wat er binnen dit filament gebeurt. Dat meldt de dagkrant van de KU Leuven.

Deze gaswolken zijn een van de vele mysteries die de corona - de buitenste afmosfeer van de zon - herbergt. Ze kunnen een oppervlakte van tienduizenden km2 omvatten en honderd tot duizend miljoen ton zwaar zijn.

Explosieve types zijn slechts een kort leven van enkele paar minuten beschoren. Hoe echter andere 'rustige' filamenten maandenlang kunnen overleven en ondanks hun zwaardere materie niet naar beneden vallen op het zonoppervlak is nog steeds een vraagstuk voor de wetenschappers. "Ondanks de vele waarnemingen kan men hun ingewikkelde levenscyclus niet helemaal verklaren", aldus Prof. Ronny Keppens (KU Leuven).

Om het probleem op te lossen bouwden Leuvense onderzoekers door middel van wiskundige berekeningen, rekening houdend met de wetten van de fysica en realistische schattingen van de eigenschappen van zo'n filament, een virtueel model. "Het 'rustige' filament lijkt meer op een kokend potje met neer- en opwaartse stromen.

In de buitenste atmosfeer is het veel heter dan op het oppervlak van de zon. We zien dat koeler materiaal van lagere regionen uit de atmosfeer steeds naar van boven wordt geduwd en in het filament wordt opgewarmd. Doordat er steeds nieuw, koel materiaal naar boven komt kan het kookproces maanden aan de gang blijven", aldus Keppens. De Leuvense onderzoekers vergelijken de simulaties nu met echte zonnewaarnemingen.

Voor de volledige tekst van de studie 'Solar Prominences: Double, Double... Boil and Bubble': klik hier.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234