Donderdag 02/12/2021

NieuwsOnderwijs

Leve de wetenschap, weg met talen: het aantal diploma’s klassieke talen daalt

null Beeld sven franzen
Beeld sven franzen

Leerlingen in het secundair kiezen vaker voor wetenschappen dan vroeger. Vooral in het aso valt op dat het aantal diploma’s voor wetenschappen-wiskunde fel gestegen is. Het aantal diploma’s in klassieke talen daalde dan weer.

29 procent van de leerlingen in het aso studeerde in het schooljaar 2019-2020 af met een diploma wetenschappen-wiskunde. Dat blijkt uit cijfers van het departement Onderwijs die door Statistiek Vlaanderen op een rijtje werden gezet. Tien jaar geleden, in het schooljaar 2010-2011, was dat nog 22 procent van de leerlingen.

Françoise Chombar, CEO van Melexis en voorzitter van het STEM-platform dat de Vlaamse overheid adviseert, juicht dat toe. “Onze wereld wordt almaar technologischer. Dus hebben we nood aan heel veel STEM-profielen.”

De populariteit van de richting wetenschappen-wiskunde past in een bredere tendens van leerlingen richting STEM. Dat zijn alle richtingen die zich focussen op wetenschappen, technologie, techniek en wiskunde. Zo koos 36 procent van de leerlingen aan het begin van de tweede graad voor een STEM-richting in het schooljaar 2019-2020, zo bleek recent nog uit de STEM-monitor. Tien jaar eerder was dat 33 procent. Diezelfde trend zet zich overigens voort in het hoger onderwijs.

Die ruk richting STEM laat zich echter minder voelen in het tso en bso, nochtans de heimat van technische richtingen. “Dat is zorgwekkend”, zegt Chombar. “Vaak worden deze opleidingen als minderwaardig beschouwd. Totaal onterecht natuurlijk. Mijn ervaring bij Melexis leert dat ingenieurs en technici elkaar aanvullen, de ene kan niet zonder de andere.”

In het algemeen zijn er gewoon minder verschuivingen in de populariteit van studierichtingen in het tso en bso. Het enige opvallende lijkt dat de richting ‘verzorging’ nu de populairste bso-richting geworden is. Tien jaar geleden was dat ‘kantoor’.

Klassieke talen

Talenrichtingen in het aso zijn dan weer minder in trek. Vooral het aandeel diploma’s klassieke talen daalde van 23 procent (2010-2011) naar 17 procent (2019-2020). “Eigenlijk zien we al bijna twintig jaar dat leerlingen minder Latijn en Grieks volgen”, zegt Kathleen Schepens, woordvoerster van de Vereniging van Leerkrachten Oude Talen (VLOT vzw) en zelf leerkracht Latijn. “Dat is niet enkel in Vlaanderen het geval.”

Ook Classica Vlaanderen, de overkoepelende vereniging van organisaties voor onderwijs van klassieke talen, houdt de cijfers nauw in het oog. “Ons valt het op dat scholen die een klassieke taal koppelen aan wiskunde meer kans hebben om die talen te laten overleven”, zegt Reinhart Ceulemans, hoofddocent Griekse literatuur (KU Leuven). “Leerlingen kiezen voor die richtingen vanuit een idee-fixe om alle opties open te houden, bijvoorbeeld voor toelatingsexamens.”

Waarom kiezen er eigenlijk minder leerlingen voor Latijn of Grieks? Volgens Schepens is dat het gevolg van een rendementsdenken, waarbij leerlingen en ouders kiezen voor die richtingen waarvan ze geloven dat ze het meeste toekomst hebben. “Op een moment dat de overheid dan campagne voert voor STEM, is het evident dat jongeren daarvoor kiezen.”

Schepens geeft toe dat die tendens oorspronkelijk wel gepaard ging met gezucht en geklaag bij collega’s. “Ik kan me inbeelden dat enkele van hen van hun piëdestal gevallen zijn”, zegt ze. “Anderzijds raken we meer af van het imago de meest prestigieuze richting te zijn. Leerlingen kiezen nu voor Latijn omdat ze geïnteresseerd zijn. Dat is een zegen.”

Dat steeds minder studenten voor taal- en letterkunde kiezen, is dan wel weer zorgwekkend. “Dat is niet enkel een probleem voor universiteiten, maar voor het hele onderwijs”, zegt Ceulemans. “Voor sommige leerkrachten in bijvoorbeeld de lagere school is het minder gemakkelijk om geletterdheid bij te brengen omdat in hun eigen opleiding talen minder aan bod kwamen. Zo kom je in een vicieuze cirkel terecht. Dat is problematisch. Ik heb het dan niet over het belang van de dt-regel, maar kinderen die geen tekst meer verstaan of krant kunnen lezen.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234