Zaterdag 21/05/2022

Mechaniek met een polsslag

De technische eisen van minimal music zijn even minimaal, maar live-uitvoeringen blijven een hachelijke onderneming

klassiek l Champ d'Action en Slagwerkgroep Den Haag HHHH

Rudy Tambuyser

Het gemak dat de term minimal music je als luisteraar lijkt te beloven, is slechts schijn. Zoveel is wel duidelijk na het concert dat Champ d'Action en het Nederlandse slaande collectief Slagwerkgroep Den Haag donderdagavond in deSingel deelden.

Op de recente werken Simultaneous Progressions en Automatic Music van Tom Johnson na, waarvan vooral het eerste uit de band sprong, stonden dan ook louter hardcorewerken uit de beginperiode van de minimal music op het programma, toen zelfs Glass nog streng in de leer was. Zijn One + One, voor twee handen en een versterkt tafelblad, waarop een lange ketting van oereenvoudige, ritmische figuurtjes ten beste werden gegeven, representeert in zekere zin de essentie van minimal: concentratie op zo weinig mogelijk muzikale parameters, in functie van duidelijkheid, volgbaarheid en een prettige soort trance. Zijn Music in Contrary Motion, door Peter Swinnen van een zetting voor ensemble voorzien, had je zonder naar de datum te kijken zeker als epigonisme bestempeld, groot als de afschuw is die we van de koopman Glass van de laatste kwarteeuw hebben. Foutje, 1969 zegt de partituur. Dat betekent vintage minimal, en bewondering voor wat de man ooit betekend heeft.

Twee opvallende krachtlijnen liepen doorheen dit concert. Ten eerste de voortreffelijke kwaliteit van de uitvoeringen. Je kunt zeggen dat de technische eisen van deze muziek eveneens minimaal zijn, maar dat klopt maar in enge zin: de genoemde trance en de noodzaak van totale ritmische harmonie binnen een ongenadig (want naakt) kader, maken de live-uitvoering van deze muziek tot een hachelijke onderneming. Precies daarom leverden de mensen van Champ d'Action en Slagwerkgroep Den Haag zo'n bewonderenswaardige prestatie. Quasi-mechanische exactheid, maar met een polsslag. Uiteraard kwam dat het best tot uiting in Music for Mallet Instruments van Steve Reich, die in zijn relatief dichte texturen vaak een kleurrijke en vriendelijke atmosfeer weet te scheppen.

Een tweede krachtlijn was de kwaliteit van de soms verguisde Blauwe Zaal voor deze muziek. Merkwaardig genoeg waren het vooral de niemendallen voor percussie, Wake for Charles Yves en Hocket for Henry Cowell van James Tenney, die je daarop wezen.

De geprojecteerde minimale films Wavelength van Michael Snow en Five Acts on a Screen van nestor Mark Verstockt moesten je extra onderdompelen in de kinderjaren van minimal. Dat lukte maar ten dele. Al is het de vraag of je iets gedateerd kunt vinden als je het niet hebt weten ontstaan.

Tot slot nog dit. Slagwerkgroep Den Haag, met zijn in de wereld unieke instrumentencollectie, blijkt in Nederland zijn subsidies kwijt te zijn. Hoe goed moet je eigenlijk zijn in wat je doet?

Wie Champ d'Action en Slagwerkgroep Den Haag Wat Vroege minimal music van Reich, Tenney, Johnson, Glass en Garland Waar en wanneer donderdag 13 januari, deSingel, Antwerpen

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234