Donderdag 18/08/2022

Militaire junta stuurt Chávez de laan uit

Een militaire junta heeft de Venezolaanse president Hugo Chávez aan de dijk gezet. Chávez moest opstappen nadat zijn 'Bolivariaanse Wacht' minstens tien betogers had doodgeschoten bij een massamanifestatie, donderdag in de hoofdstad Caracas. Eerder deze week had een algemene staking op initiatief van de oliesector 's lands economie helemaal platgelegd. Chávez wordt voorlopig opgevolgd door Pedro Carmona Estanga, niemand minder dan de voorzitter van de belangrijkste Venezolaanse werkgeversorganisatie.

Brussel

Eigen berichtgeving

Lode Delputte

De gebeurtenissen van gisteren en eergisteren maken een einde aan drie jaar controversieel beleid. Na zijn verkiezing, waarbij Hugo Chávez beloofd had de Venezolaanse olie-inkomsten aan de traditionale oligarchie te onttrekken en ten dienste van het Venezolaanse volk te stellen, maakte hij korte metten met de traditionele instellingen. Het parlement en het hooggerechtshof werden naar huis gestuurd, na een referendum werd de grondwet helemaal herschreven en er kwam een nationale assemblee die vooral naar Chávez' pijpen danste. Chávez, een ex-couppleger die daar begin jaren negentig nog enige tijd voor moest brommen, maakte de machtige olievakbond vleugellam en schakelde via een veelbesproken en peperduur Plan Bolívar de militairen in voor civiele opdrachten. Het Plan, zoals alles in het Venezuela van Chávez genoemd naar de negentiende-eeuwse onafhankelijkheidsstrijder Simon Bolívar, strandde echter in corruptie- en andere schandalen.

De spreekwoordelijke druppel kwam er enkele maanden geleden, toen Chávez zowat de hele top van de Venezolaanse oliesector de laan uit wilde sturen en door eigen manschappen wou vervangen. Op aanstichting van het oliepatronaat en de machtige vakbond CVT kwam het vervolgens tot stakingen en betogingen. De voorbije weken hadden ook steeds meer hoge legerleiders vragen bij Chávez' optreden. Een deel van de officieren koos resoluut voor dissidentie en eiste dat de president zou opstappen. Normaal was gepland dat de president dat pas in 2006 zou doen.

Donderdag bleek de maat dan vol: bij een massabetoging voor het presidentiële Miraflores-paleis namen Chávez' zogeheten círculos bolivarianos, op de leest van de Cubaanse Revolutionaire Verdedigingscomités geschoeide wijkmilities, de manifestanten onder vuur. Daarbij vielen tien doden en een negentigtal gewonden. Weinige uren later werd Chávez door een militaire junta onder leiding van generaal Efraín Vásquez Velasco verzocht zijn overgave te ondertekenen. Chávez' echtgenote Marisol kreeg toestemming het paleis te verlaten en 'om humanitaire redenen' naar haar geboorteplaats Barquisimeto te vliegen.

Wat er met de president zelf zou gebeuren, was niet meteen duidelijk. Gesuggereerd werd dat hij de wijk zou nemen naar Panama, en in Panama-stad was gisteren 's lands nationale veiligheidsraad bijeen. In afwachting daarvan wordt Hugo Chávez vastgehouden in Fuerte Tiuna, het hoofdkwartier van het Venezolaanse leger. Zijn verzoek om naar Cuba te mogen vertrekken, werd afgewezen.

De militair Chávez wordt opgevolgd door de burger Pedro Carmona Estanga, de voorzitter van de grootste werkgeversverening van Venezuela en leider van het burgerprotest tegen de weggeputschte president. "We beginnen vandaag aan het overgangsproces", zei generaal Luis Camacho Kairuz, onderminister voor Veiligheidszaken onder Chávez. Camacho Kairuz en Carmona Estanga (volgens de VRT-radio zou de laatste ooit aan de Brusselse VUB hebben gestudeerd) maakten zich hoe dan ook sterk dat de schuldigen voor de "vreselijke misdaden" van donderdag voor de rechter zullen worden gesleept. Dat Hugo Chávez in persoon ter verantwoording geroepen zal worden, hoeft geen betoog.

Aan De Morgen zeiden diplomatieke bronnen in Brussel dat "de rust in Venezuela teruggekeerd is. De meeste mensen zijn niet uit werken gegaan, maar er wordt niet gehamsterd en de voedselbevoorrading komt niet in het gedrang. Er zal in een democratisch overgangsproces worden voorzien."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234