Zaterdag 01/10/2022

Breaking news

Minuut per minuut: de dag dat Kadhafi vermoord werd

null Beeld AFP
Beeld AFP

De afgezette Libische machtshebber Mouammar Kadhafi is vandaag gedood. Hoe dat gebeurd is, dat is nog onzeker. Het meest waarschijnlijke is dat Kadhafi bij de belegering van zijn geboortestad Sirte geraakt is en stierf aan zijn verwondingen. Er was sprake van verwondingen aan zijn benen en zijn hoofd. Op videobeelden is te zien hoe het lichaam van Kadhafi over de straat wordt meegesleurd. We waarschuwen voor de harde videobeelden onderaan dit artikel.

23u08: Onder welke omstandigheden Kadhafi uiteindelijk gestorven is, is nog altijd onduidelijk. Er zijn verschillende lezingen. De premier van de NTC, Mahmoud Jibril, citeerde een rapport waarin staat dat een lichtgewonde Kadhafi na zijn arrestatie verzeild raakt in een kruisvuur tussen zijn getrouwen en NTC-strijders. Hij zou daarbij in zijn hoofd zijn getroffen door een kogel. De lezing van een legercommandant van de NTC is dat Kadhafi tijdens het vuurgevecht voor zijn arrestatie gewond raakte aan onder meer zijn benen en schouder en daarna overleed. Een getuige heeft tegen de BBC gezegd dat hij zag hoe Kadhafi om ongeveer half een 's middags lokale tijd in zijn buik werd geschoten met een pistool.

22u38: Topman Nabil al Arabi van de Arabische Liga is verheugd dat "nu een bladzijde kan worden omgeslagen in de geschiedenis van Libië''.

20u49:
Eindelijk is de Amerikaanse president Barack Obama daar met een reactie. "De Libiërs hebben de mogelijkheid een democratische en tolerante natie op te bouwen." Obama waarschuwde dat het "onvermijdelijk is dat er een eind komt aan regimes waar met ijzeren vuist wordt geregeerd''.

20u08:
De Libische staatstelevisie meldt nu officieel dat Kadhafi's zonen Saif al-Islam en Mutassim gedood zijn. Hun lichamen zouden naar het ziekenhuis van de westelijke stad Misurata zijn gebracht.

20u04:
De mensenrechtenorganisatie Amnesty International heeft om een onderzoek gevraagd naar de omstandigheden van de dood van Kadhafi. Het is belangrijk dat het Libische volk door een onafhankelijk onderzoek op de hoogte wordt gebracht van alle feiten. De nieuwe regering moet met de "cultuur van misbruik" onder Kadhafi volledig breken en hervormingen van de mensenrechten doorvoeren, die het land bitter nodig hebben, luidde het nog.

19u51:
Elk land probeert pluimen op zijn hoed te steken voor zijn aandeel in de ondergang van Kadhafi. Volgens de Franse minister van Defensie, Gerard Longuet, hebben Franse gevechtsvliegtuigen het konvooi tegengehouden waarmee Kadhafi uit de Libische kustplaats Sirte probeerde te ontkomen. "Hun opmars werd gestopt door een Franse interventie", aldus Longuet tegen de Franse televisie.

19u40:
Er heerst verwarring over het lot van Saif al-Islam Kadhafi. Na zijn vlucht uit Sirte was hij door militieleden gevangengenomen. De nieuwszender al-Arabiya meldt dat hij gedood werd. Geen van beide berichten werden voorlopig bevestigd. Anderen melden dat hij gewond geraakt is.

19u36:
Het Franse persbureau AFP was het eerste internationale medium dat een foto publiceerde van een bebloede Kadhafi. Een fotograaf van het bureau was toevallig op de goede plaats in Sirte om een foto te kunnen nemen van het scherm van een mobiele telefoon waarmee de oud-dictator net was vastgelegd.

19u34:
De zes Belgische F-16's hebben in Libië op zeven maanden tijd 615 vluchten uitgevoerd, goed voor alles samen 2.516 vlieguren. Daarbij werden 473 bommen gedropt. Alle gedropte bommen, schijnbaar zonder "collaterale schade" te veroorzaken, betroffen precisiemunitie, die via laser of gps werden geleid. De Belgische deelname aan operatie Unified Protector heeft "ongeveer 10 miljoen euro" per maand gekost.

19u24:
De NAVO organiseert morgen om 15 uur in Brussel een buitengewone vergadering van zijn Noord-Atlantische Raad, waarin de ambassadeurs van de 28 lidstaten zetelen, om het einde van de militaire operatie in Libië tegen het licht te houden.

18u45:
Troepen van de NTC hebben Saif al-Islam, de tweede zoon van Kadhafi, opgepakt. Al-Islam zou gewond zijn. Hij wordt gezocht door het Internationaal Strafhof (ICC) in Den Haag, dat hem wil berechten voor misdaden tegen de menselijkheid en oorlogsmisdaden.

18u34:
Premier Yves Leterme, minister van Buitenlandse Zaken Steven Vanackere, minister van Defensie Pieter De Crem en minister van Ontwikkelingssamenwerking Olivier Chastel zijn verheugd over de bevrijding van Sirte. Over de dood van Kadhafi spreken ze zich niet echt uit. Ze "hebben kennis genomen van het gemelde overlijden van kolonel Kadhafi".

18u20:
Een van de vijf Bulgaarse verpleegsters die jarenlang in Libië heeft vastgezeten, vindt dat Kadhafi heeft gekregen wat hij verdiende. "Ik ben erg blij, ik verwachtte het ook'', zei Valentina Siropolu. Een andere verpleegster, Snezjana Dimitrova, zei dat ze niet blij kan zijn met de dood van Kadhafi, ook al was hij een vijand.

17u57:
Volgens Libische bronnen is de vijfde zoon van Kadhafi, Mutassim, gedood toen zijn vader opgepakt werd. Hij probeerde terug te vechten. Premier Jibril roept Algerije op om de gevluchte familieleden van Kadhafi te overhandigen aan Libië. Zijn vrouw en drie kinderen - Aisha, Mohammed en Hannibal - zouden in augustus over de grens naar het buurland gevlucht zijn.

17u44: Niet iedereen is blij met de dood van Kadhafi. Nabestaanden van slachtoffers van de Lockerbie-aanslag hadden de ex-leider van Libië graag voor het internationaal Strahof in Den Haag zien verschijnen. Het is "een gemiste kans om de waarheid te leren kennen", zegt Dr. Jim Swire, wiens dochter bij de aanslag van 1988 om het leven kwam. Kathy Tedeschi verloor toen haar echtgenoot en zegt in de Britse media klaar en duidelijk wat ze voelt: "Ik hoop dat hij in de hel zit met Hitler." De Lockerbie-aanslag eiste 270 doden en vermoed wordt dat Kadhafi hierachter zat. De aanslag vond plaats op een toestel van Pan Am.

17u37:
Ban Ki-Moon, Secretaris-Generaal van de Verenigde Naties, noemt de dood van Kadhafi "slechts het einde van het begin". Hij roept de Libiërs op zich te verenigen. Dit is "een tijd voor herstel en heropbouw" en "niet voor wraak".

17u29:
Een arts heeft Al-Jazeera verteld dat Kadhafi overleden is aan de gevolgen van schotwonden. In tegenstelling tot eerdere berichten had Kadhafi volgens de arts geen schotwonden in de benen, maar wel in het hoofd en de maag. Dat maakt het dus niet onwaarschijnlijk dat Kadhafi mogelijk geëxecuteerd is.

17u26:
Een inwoner van Misrata, Mohammed, vertelde aan BBC dat hij naar de moskee is geweest waar het lichaam van Kadhafi bewaard zou worden. "Het is hem zeker, het is zijn, zijn gezicht, ik zou hem overal herkennen- net als de rest van Libië."

17u17:
Saif al-Islam, nog een zoon van Kadhafi, zou intussen omsingeld zijn. Hij was in een konvooi uit Sirte gevlucht en wordt aangevallen.

17u11:
De Britse premier David Cameron heeft voor de deuren van zijn ambtswoning in Londen gereageerd op de dood van Kadhafi. "Vandaag is een dag om alle slachtoffers van kolonel Kadhafi te herdenken." Hij haalde natuurlijk ook de slachtoffers van Lockerbie-aanslag aan, alsook de moord op Yvonne Fletcher.

17u09:
Uit Sirte duiken nu ook beelden op van vierende burgers na de bevrijding van de stad. En ook buiten de Libische grenzen wordt de dood van Kadhafi met vreugde onthaald. Zo ook in Tunesië waar Libische vluchtelingen leven.

16u58:
Een bron van BBC legt uit dat de troepen van Kadhafi in Sirte in enkele gebouwen omsingeld waren. Ze probeerden vervolgens in een konvooi te ontsnappen, maar vliegtuigen van de Navo openden het vuur. Of Kadhafi door die bombardementen stierf is nog onduidelijk.

16u55:
Een reporter van Reuters claimt een video te hebben gezien waarop Mutassim, de vijfde zoon van Kadhafi, op bloedend op een bed ligt. Maar in tegenstelling tot eerdere berichten zou hij volgens deze beelden wel nog in leven zijn.

16u52:
Het lichaam van Kadhafi is naar een moskee in Misrata overgebracht, meldt Al-Jazeera. Misrata werd eerder dit jaar getroffen door hevige gevechten tussen troepen van Kadhafi en de rebellen. Strijdkrachten uit deze kuststad hebben nadien een grote rol gespeeld in de bevrijding van Tripoli en het gevecht om Sirte.

16u44:
"Libië kan vandaag een bladzijde in de geschiedenis omslaan en een nieuwe democratische toekomst tegemoet gaan", zeggen Europese Raadsvoorzitter Herman Van Rompuy en Commissievoorzitter José Manuel Barroso. "Het einde van een tijdperk van despotisme en repressie waarin de Libische bevolking te lang geleden heeft." Europa roept Libië nu op tot "breed verzoeningsproces" waarbij "alle Libiërs betrokken zijn".

16u35: DE LIBISCHE PREMIER MAHMOUD JIBRIL BEVESTIGT HET OVERLIJDEN VAN KADHAFI! Op een persconferentie in Tripoli heeft de premier gezegd dat Kadhafi dood is. "We hebben lang op dit moment gewacht, Mouammar Kadhafi is gedood."

16u28:
In afwachting van meer nieuws over de dood van Kadhafi begint de discussie over de toekomst van Libië. Peyman Jafari, politicoloog aan de Universiteit van Amsterdam die zich bezig houdt met democratisering in het Midden-Oosten, denkt dat er nu een nieuw probleem zal ontstaan. "Tot nu toe trokken de rebellen samen op tegen één gezamenlijke vijand: Kadhafi. Nu deze gezamenlijke vijand is weggevallen, is de vraag wat er gaat gebeuren. Het kan het begin zijn van nieuwe problemen, want de rebellen zijn onderling politiek erg verdeeld." Het einde van het leven van Kadhafi staat dus niet noodzakelijk gelijk met het einde van de onrust in Libië.

16u17:
Boven het gat waar Kadhafi gevonden zou zijn, staat in graffiti het volgende te lezen: "Op deze plaats heeft de rat Kadhafi zich verstopt", en: "Verachtelijke Kadhafi".

16u02:
Een overzicht van de geruchten van de voorbije uren. Het lijkt intussen weinig waarschijnlijk dat Kadhafi nog in leven zou zijn. Maar hoe is Kadhafi dan gedood? Sommige bronnen zeggen dat de ex-leider van Libië in een vuurgevecht bij de belegering van zijn geboortestad Sirte gedood is. Een andere optie is dat Kadhafi met een konvooi uit de stad aan het vluchten was toen de Navo de auto's bombardeerde. Een combinatie van beide verhalen wordt ook vermeld in de media. En dan is er nog het verhaal over een put waarin Kadhafi zich zou verstopt hebben, net als Saddam Hoessein enkele jaren geleden in Irak.

15u56:
Rebellen tonen op beelden een gouden pistool dat eigendom van Kadhafi zou geweest zijn. Libische bronnen kondigen aan dat er "weldra" beelden van de overleden Kadhafi zullen worden verspreid. De Nationale Overgangsraad wil over enkele uren zelfs de bevrijding van heel Libië afkondingen.

15u42:
Er zijn de laatste uren nogal wat familieleden en belangrijke aanhangers van Kadhafi opgepakt of dood verklaard. Maar van geen enkel bericht is een officiële (betrouwbare) bevestiging gekomen. Een overzicht:

Mouammar Kadhafi: DOOD
Mutassim Kadhafi - vijfde zoon: DOOD
Moussa Ibrahim - woordvoerder: GEVANGEN
Abu Bakr Yunis - ex-minister van Defensie: DOOD
Ahmed Ibrahim - neef en adviseur: GEVANGEN
Mansour Daw - helper Kadhafi: GEVANGEN

15u32:
Al Arabiya zegt op Twitter dat de zender het lijk van Kadhafi mag gaan filmen. Dat zou eindelijk een officiële bevestiging kunnen betekenen. Het nieuws is immers nog altijd niet vanuit Westerse hoek bevestigd. Er zijn wel vaker berichten geweest over de arrestatie van Kadhafi, maar deze keer lijken ze toch met de minuut geloofwaardiger.

15u24: Eén van de opgepakte zonen, Mutassim, zou volgens AFP ook dood zijn.
Hij zou net als zijn vader in Sirte gevonden zijn. Een andere zoon Saif al-Islam is nog op de vlucht in de woestijn.

15u18: Een Libische televisiezender meldt dat enkele zonen van Kadhafi levend opgepakt zijn. Ze werden naar Misrata overgebracht.

15u14:
Ontslagnemend premier Yves Leterme reageert afwachtend op de berichten. Maar als Kadhafi nog zou leven, hoopt Leterme dat hij voor het internationaal Strafhof in Den Haag zal verschijnen. Hoe dan ook zou het einde van het Kadhafi-tijdperk een "heel belangrijk keerpunt" betekenen, aldus nog Leterme, die verwacht dat daarmee ook het laatste verzet vanuit het oude regime in Libië overwonnen kan worden.

15u08:
Een rebel vertelde SkyNews trots dat hij Kadhafi met zijn schoen geraakt heeft. Dat is een grote belediging binnen de islam.

15u02:
Als alle berichten kloppen, zal de vergelijking met Saddam Hoessein natuurlijk snel gemaakt worden. Ook Kadhafi zou in een put vlakbij zijn thuisstad gevonden zijn. Maar als Kadhafi dood is, zullen we geen proces en executie zien zoals bij Saddam.

14u59: De Nationale Overgangsraad bevestigt officieel dat Kadhafi dood is!
Het is nu wachten op bronnen van de Navo om helemaal zeker te zijn.

14u55:
Er komt bevestiging van de Navo over het feit dat ze vanmorgen een konvooi met aanhangers van Kadhafi met luchtaanvallen onder vuur genomen hebben. Maar vanuit Amerikaanse hoek is er nog altijd geen bevestiging.

14u42:
Volgens berichten van de Nationale Overgangsraad wordt het lichaam van Kadhafi om veiligheidsredenen naar een geheime plaats overgebracht.

14u28:
In Tripoli is een volksfeest losgebarsten. Aangezien de Nationale Overgangsraad het nieuws nog steeds niet ontkend heeft, begint de bevolking te geloven dat Kadhafi echt gevangen (en gedood) is.

14u21:
Volgens de Nationale Overgangsraad (CNT) raakte Kadhafi gewond aan zijn beide benen toen hij vanmorgen in een konvooi probeerde te ontsnappen. Vliegtuigen van de Navo namen de wagens onder vuur. Daarbij zou hij ook aan het hoofd geraakt zijn. In het vuurgevecht is hij volgens CNT overleden.

14u16:
Een soldaat die Kadhafi zou gevangen hebben, vertelde aan BBC dat de ex-leider van Libië in een put verstopt zat. Hij riep "Niet schieten, niet schieten". De soldaat zou aan de haal gegaan zijn met het gouden pistool van Kadhafi.

(gb)

null Beeld EPA
Beeld EPA
null Beeld REUTERS
Beeld REUTERS
null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
null Beeld REUTERS
Beeld REUTERS
null Beeld REUTERS
Beeld REUTERS
null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
null Beeld REUTERS
Beeld REUTERS
null Beeld AFP
Beeld AFP
null Beeld EPA
Beeld EPA
null Beeld EPA
Beeld EPA
null Beeld REUTERS
Beeld REUTERS
null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234