Vrijdag 07/10/2022

Vijf vragenMobiliteit

Mobiliteitsexpert Jef Van den Bergh (CD&V): ‘Geef NMBS nu al tien jaar zekerheid’

Jef Van den Bergh, volksvertegenwoordiger en mobiliteitsexpert bij CD&V: “De helft van de reizigers wil momenteel niet het openbaar vervoer wil nemen. Dat is een probleem.” Beeld BELGA
Jef Van den Bergh, volksvertegenwoordiger en mobiliteitsexpert bij CD&V: “De helft van de reizigers wil momenteel niet het openbaar vervoer wil nemen. Dat is een probleem.”Beeld BELGA

Het verlies dat onze spoorwegen door de coronacrisis draaien, kan oplopen tot 700 miljoen euro. Dat vreest Jef Van den Bergh, volksvertegenwoordiger en mobiliteitsexpert bij CD&V. Zijn voorstel: ‘Verleng openbaardienstcontract NMBS nu al.’

Robin Broos

Waarom maakt u zich zorgen over de spoorwegen in postcoronaperiode?

“Enerzijds weten we niet hoe onze mobiliteit verder zal evolueren. Het gebruik van de trein is nog op een laag niveau, het vertrouwen moet weer stap voor stap worden opgebouwd. Maar dat is wel nodig om de spoormaatschappij op termijn leefbaar te houden.”

“Anderzijds is niet duidelijk hoe dat financieel gedragen zal worden. Er is de NMBS opgelegd om in het algemene belang een minimale dienstverlening te blijven bieden tijdens de crisisperiode, tegelijk werd gebruik van het openbaar vervoer afgeraden. Er waren dus nauwelijks reizigers, en wie wel reed had vaak geen geldig ticket. Dat betekent dus lopende uitgaven op een hoog niveau, zonder dat er inkomsten tegenover stonden. Dat doet de rekening natuurlijk snel ontsporen. Er wordt vandaag terecht aandacht gegeven aan luchtvaartmaatschappijen, maar hierover hoor je weinig.”

Jef Van den Bergh Beeld BELGA
Jef Van den BerghBeeld BELGA

De Nederlandse Spoorwegen (NS) schatten pas in 2025 weer net zoveel treinreizigers te vervoeren als in het recordjaar 2019. Hoe ziet u dat bij ons?

“Moeilijk in te schatten. Intern hoor ik 2023 vallen. Maar het zou raar zijn als dat bij ons heel anders dan in Nederland zou lopen. In elk geval was 2019 ook voor de NMBS een topjaar qua reizigersaantallen, mét een goed financieel resultaat. Na twee jaar schuldafbouw, sprak Sophie Dutordoir begin mei al van een verlies geraamd op 450 miljoen euro in 2020. Als je dat vergelijkt met Nederland, lijkt dat nog optimistisch. Daar verwacht men een verlies van meer dan een miljard, als je dat transponeert naar België, krijg je een cijfer in de grootorde van 700 miljoen.”

Waarom zouden reizigers niet terugkeren?

“Mensen hebben vooral angst van drukte. Maar de drukte van overvolle perrons en treinen is nog heel veraf. Er zijn al verschillende onderzoeken gebeurd, waaruit blijkt dat heel wat openbaarvervoergebruikers zeggen niet terug op bus of trein te stappen. Eén op vijf zegt nooit meer het openbaar vervoer te willen nemen en 28 procent twijfelt. Dat is dus de helft van de gebruikers die momenteel niet het openbaar vervoer wil nemen. Dat is een probleem voor onze mobiliteit.”

Wat denkt u van de gratis Railpass?

“Dat is zeker geen dom idee, maar ik was geshockeerd dat de NMBS zelf van niks wist. We proberen hen al sinds 1991 als autonoom overheidsbedrijf te aanzien, en niet als het vroegere staatsbedrijf waarbij een vingerknip van de minister voldoende is om een trein in een stationnetje te doen stoppen. Zo’n beslissing wekt opnieuw de indruk dat de NMBS een staatsbedrijf is.”

Wat kan een openbaardienstcontract van tien jaar veranderen aan de situatie?

“De overheid kan in de eerste plaats een extra dotatie geven voor 2020 als beschikbaarheidsvergoeding. Zo’n ‘coronadotatie’ zal niet alles dekken, wellicht zullen de spoorwegen ook zelf hun businessplan moeten herzien. Daarvoor moet je zekerheid geven. Onze regering moet voor december 2022 beslissen of ze het binnenlands treinverkeer voor tien jaar aan de NMBS toewijst. Ik pleit ervoor om hen in de huidige omstandigheden nu al dat langetermijnperspectief te bieden. Woensdag stel ik daar een mondelinge vraag over in de commissie Mobiliteit van de Kamer. Ik hoop dat de minister en de NMBS er zelf al mee bezig zijn, maar ik hoor er weinig over. Deze belangrijke publieke dienst verdient toch een publiek debat.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234