Donderdag 20/01/2022

Olympisch comité overweegt fakkeltocht stop te zetten

Voorzitter Jacques Rogge 'zeer bedroefd' door protesten in Londen, Parijs en San Francisco

Het Internationaal Olympisch Comité (IOC) overweegt later deze week het internationale luik van de olympische fakkeltocht te annuleren, als de anti-Chinese protesten aanhouden. De toorts is intussen in San Francisco, waar de burgemeester zich het recht toe-eigent de tocht in te korten.

door Maarten Rabaey

SAN FRANCISCO l In San Francisco wordt ook gevreesd voor spanningen tussen de vele links-liberale bewoners uit de stad en de Amerikaanse Chinezen uit de wijk Chinatown.

Belgisch IOC-voorzitter Jacques Rogge zei gisteren in Peking "zeer bedroefd" te zijn door de gewelddadige protesten in Londen en Parijs. Bezorgd over de acties die pro-Tibet- en mensenrechtengroeperingen ook nog in San Francisco en andere steden aankondigden, overweegt het IOC om de fakkeltocht aan te passen of stop te zetten. Donderdag en vrijdag zal het uitvoerend comité van het IOC in de Chinese hoofdstad een crisisoverleg inlassen om zich te buigen over het verdere parcours. "We zullen een analyse maken van wat er gebeurde", zei Rogge, "en we zullen beslissen welke acties ondernomen moeten worden." Een woordvoerder van het Chinese Olympisch Comité zei aan de BBC al "dat de estafettetocht met de olympische vlam doorgaat en door niemand kan worden gestopt".

Na San Francisco vandaag reist de toorts naar Buenos Aires in Argentinië en naar nog een tiental landen. Op 4 mei begint de vlam aan zijn tocht door China, waar onder meer Tibet zal worden doorkruist. Het is vooral de recente, bloedige, onderdrukking van de prodemocratiebeweging aldaar die voor de vele protesten langs het parcours zorgt. De fakkeltocht moest maandag in Parijs zelfs onderbroken worden. De vlam werd tijdelijk gedoofd en met de begeleidende atleet op een bus gezet. Actievoerders kondigden soortgelijke direct actions aan voor San Francisco, waar maandag al zeven betogers zijn opgepakt die spandoeken aan de Golden Gatebrug bevestigden. Zij werden aangeklaagd voor 'samenzwering' en het 'verstoren van de openbare orde'. De organisatoren, de Students for a Free Tibet, zeggen ook vandaag van zich te laten horen. "Dit is een leven-of-doodsituatie voor de Tibetanen", zei hun woordvoerder Yangchen Lhamo.

De vlam wordt vandaag in estafette langs de Baai van San Francisco gelopen. Al bij aankomst op de luchthaven werd de vlam onder de strengst mogelijke bewaking afgevoerd. "We behandelen het bezoek van de vlam als dat van een staatshoofd", zei luchthavenwoordvoerder Mike McCaron. De burgemeester van San Francisco, Gavin Newsom, en de politiecommissaris eigenen zich het recht toe om de route van de vlam in te korten als dat nodig zou blijken.

Niet alleen wordt gevreesd dat actievoerders de fakkeltocht zelf zullen verstoren, er wordt ook rekening gehouden met confrontaties tussen pro-Tibetaanse actievoerders en de vele lokale Han-Chinezen die het bewind in Peking steunen. Twintig procent van de bewoners van San Francisco is van Chinese afkomst. Hun beroemde Chinatown is de grootste buiten Azië. Chark Lui, een adviseur van San Francisco's Chinees-Amerikaanse handelskamer, verwacht vandaag minstens tienduizend pro-Chinabetogers.

Daartegenover staat het uiterst liberale San Francisco, de bakermat van vredes- en verzetsbewegingen tegen de oorlogen in Vietnam en Irak. "De Olympische toorts is een ideale gelegenheid voor de globale civil society om steun te mobiliseren voor hun zaak", zei Xiao Qiang, adjunct-professor aan de University of California in het nabijgelegen Berkeley en mensenrechtenactivist. "Wat in Tibet gebeurt, maakt dit feit zelfs nog intenser. Het is onvermijdelijk dat de Olympische vlam een focus wordt voor allerlei betogers die hun boodschap aan de Chinese overheid kenbaar willen maken."

Onder meer acteur Richard Gere en aartsbisschop Desmond Tutu spraken gisterenavond een pro-Tibetwake toe. Ook Democratisch presidentskandidate Hillary Clinton mengde zich in het debat. Maandag riep ze VS-president Bush op om de openingsceremonie van de Olympische Spelen in augustus te boycotten, als China de mensenrechten niet verbetert. Vooral de situatie in Tibet maar ook de onwil van Peking om de genocide in Darfur te stoppen klaagt ze aan.

San Francisco verwacht naast Tibetactivisten ook tienduizend Pekingsupporters uit Chinatown

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234