Zondag 03/07/2022

NieuwsCorona in China

Omikrongolf dreigt China’s zerocovidbeleid te overspoelen

Een man ondergaat een ­coronatest in Changchun, in de provincie Jilin. Alle negen miljoen inwoners van de stad moeten sinds vrijdag thuis blijven. Beeld VIA REUTERS
Een man ondergaat een ­coronatest in Changchun, in de provincie Jilin. Alle negen miljoen inwoners van de stad moeten sinds vrijdag thuis blijven.Beeld VIA REUTERS

Na twee jaar het strengste coronabeleid ter wereld te hebben gevoerd, dreigt China alsnog te worden overweldigd door omikron. Met uitbraken in tientallen miljoenensteden is het aantal besmettingen op dit moment het hoogste sinds het begin van de pandemie in 2020.

Marije Vlaskamp

In Hongkong, dat naar verhouding momenteel de hoogste coronasterftecijfers ter wereld heeft, zijn crematoria zelfs zo overbelast dat een ziekenhuis noodgedwongen lijken naast de bedden van patiënten moest leggen.

Zaterdag rapporteerde de Chinese overheid bijna 3.400 nieuwe besmettingen in steden door het hele land, het hoogste aantal sinds februari 2020. Vergeleken met andere landen is dit aantal zeer laag, maar in het dichtbevolkte China is zelfs de kleinste uitbraak aanleiding voor harde maatregelen, tot het aantal besmettingen op nul staat. De gezondheidszorg, zeker ziekenhuizen in kleinere steden en plattelandsgebieden, zou onder grote aantallen patiënten bezwijken.

Coronatests worden klaargezet voor inwoners van Jilin. In de provincie Jilin geldt momenteel een strenge lockdown. Beeld AFP
Coronatests worden klaargezet voor inwoners van Jilin. In de provincie Jilin geldt momenteel een strenge lockdown.Beeld AFP

Omikron zet dit zerotolerancebeleid echter onder druk. Het merendeel van de besmettingen bestaat uit asymptomatische gevallen, geïnfecteerde mensen zonder klachten die er geen erg in hebben dat ze het virus verspreiden. Ook het feit dat ruim 87 procent van de bevolking op het vasteland is gevaccineerd, wordt als verklaring voor het hoge aantal asymptomatische gevallen gezien. Een veelgebruikt Chinees vaccin, Sinovac, biedt zelfs na een booster echter nauwelijks bescherming tegen besmetting met omikron.

Het zuidelijke techcentrum Shenzhen kampt met uitbraken in elf verschillende stadswijken. Daarbij gaat het slechts om enkele tientallen gevallen, maar het nabijgelegen Hongkong, waar de autoriteiten sinds december worstelen met een uitbraak, is het schrikbeeld voor de gezondheidsautoriteiten op het Chinese vasteland.

Drama’s in verpleeghuizen

Hongkong telde zaterdag nog 27.747 nieuwe gevallen en 285 sterfgevallen, zes minder dan het dagrecord van vrijdag. De echte piek zou pas volgende maand in zicht komen, maar nu al slaat onder de ongevaccineerde oudere bevolking omikron keihard toe. Slechts 60 procent van de ouderen is tweemaal geprikt, en in Hongkongse ziekenhuizen en verpleeghuizen spelen zich drama’s af die vergelijkbaar zijn met de situatie in Europese landen aan het begin van de pandemie.

De uitvaartbranche en de plaatselijke autoriteiten zijn overvallen door de sterfte: er zijn achterstanden ontstaan in de verstrekking van overlijdensaktes, waardoor doden niet kunnen worden gecremeerd. Bovendien hebben crematoria ondanks noodmaatregelen, zoals meer verbrandingsovens en simpele, kortere uitvaartrituelen, te weinig capaciteit. Een ziekenhuis dat door plaatsgebrek in koelruimtes de overledenen in lijkzakken naast de bedden van patiënten parkeerde, heeft na een storm van verontwaardiging excuses aangeboden voor deze ‘gevoelloosheid’. Hoe dan ook zijn alle begrafenisondernemers tot april volledig volgeboekt.

De besmettings- en sterftecijfers op het Chinese vasteland liggen veel lager dan in Hongkong: onduidelijk is of dit komt door (al dan niet opzettelijke) onderrapportage zoals in het begin van de pandemie, een hogere vaccinatiegraad of het effect van strengere maatregelen.

Negen miljoen mensen gedwongen thuis

Na 134 besmettingen in de noordoostelijke provincie Jilin houdt de noordoostelijke industriestad Changchun sinds vrijdag alle negen miljoen inwoners thuis, waarbij per huishouden slechts één persoon om de twee dagen naar buiten mag om boodschappen te doen. In de stad Jilin kwamen studenten van een landbouwuniversiteit door de maatregelen vast te zitten op hun campus. Volgens noodkreten op Chinese sociale media werden de deuren van slaapzalen van buitenaf afgesloten, waardoor zieke studenten zonder medicijnen zaten en zelfs geen toegang tot de toiletten hadden. Pas zaterdag zouden de studenten naar een quarantainecentrum zijn vervoerd.

In de noordoostelijke havenstad Qingdao grijpt het virus om zich heen na een uitbraak op middelbare scholen. In Peking zijn na vijf besmettingen enkele woonwijken afgegrendeld, de ruim 21 miljoen inwoners van de hoofdstad mogen de stad alleen in noodgevallen verlaten. Voor de havenstad Shanghai, waar zaterdag 83 nieuwe gevallen werden ontdekt, geldt hetzelfde. Ook gaat daar het onderwijs deels online. Op Chinese sociale media gaan geruchten dat een totale lockdown van China’s belangrijkste zakenstad op til is, waarop bewoners aan het hamsteren zijn geslagen.

In reactie op de omikrongolf verzet de Chinese regering subtiel de bakens naar een ‘normalisering van epidemiologische controle’. De Chinese premier Sun Chunlan, belast met coronabestrijding, heeft zaterdag het testregime uitgebreid met snelle zelftesten van Chinese makelij. Tot dusver werden PCR-testen voor tientallen miljoenen mensen in steden met een handjevol besmettingen door medisch personeel afgenomen. Nu worden naast die massatesten ook zelftesten geïntroduceerd, in de hoop dat Chinezen zelf infecties in een zo vroeg mogelijk stadium opsporen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234