Vrijdag 07/10/2022

Ontroerend proza van Eduardo Barrios

Waarom deze Chileen nooit eerder werd vertaald, blijft een raadsel

Eduardo Barrios

De jongen die gek werd van liefde

Oorspronkelijke titel: El niño que enloqueció de amor

Vertaald door Trijne Vermunt

Ad Donker, Rotterdam, 72 p., 14,90 euro.

Deze roman uit 1915 over de liefde van een jongetje voor een ouder meisje wordt algemeen beschouwd als een van de mooiste studies van de kinderpsyche uit de Zuid-Amerikaanse literatuur.

Door Astrid Huygens

Kindertranen laten niemand onberoerd. Het gebruik ervan in films en boeken levert, zeker in combinatie met een of andere oorlog of ramp, gegarandeerd commercieel succes op. De jongen met de gestreepte pyjama van de Ierse schrijver John Boyne over de concentratiekampen en Kamtsjatka van de Argentijn Marcelo Figueras over de folteringen tijdens het Videlatijdperk, zijn hier maar enkele voorbeelden van.Dat het ook met minder zwaar geschut en alledaagsere thema's kan, bewijst De jongen die gek werd van liefde van de Chileense auteur Eduardo Barrios (1884-1963).

Het boekje bestaat voornamelijk uit dagboekfragmenten van het jongetje. Wat zijn naam is en hoeveel jaar hij is, komen we niet te weten. Maar de korte, ongedwongen zinnen waarin hij zijn verwachtingen en vertwijfelingen neerpent, wijzen in de richting van een lagere schoolkind. De eenvoudige logica en tomeloze fantasie waarmee hij zichzelf voortdurend een rad voor de ogen draait, bevestigen dit vermoeden. Over zijn grote 'rivaal' schrijft hij bijvoorbeeld: "Hij had zelfmoord gepleegd. En toen durfde ik eindelijk alles te zeggen wat ik dacht, en zij huilde even hard als ik, van geluk, van die enorme blijdschap die hier begint, diep van binnen, en komt opborrelen en uit je ogen spat, en je eerst aan het huilen maakt, en daarna nog gelukkiger. En toen zei ze op alles ja."

Later zou Barrios aan zijn uitgever zeggen dat De jongen die gek werd van liefde gebaseerd is op zijn eigen ervaringen als negenjarige. De kinderlijke schrijfstijl contrasteert met de allegorische beschouwingen waarmee de vinder van het dagboek het verhaal inleidt en afsluit. Wie deze vinder is, wordt evenmin gezegd. Vaststaat dat het, naast een groot dichter, een bijzonder gevoelig persoon is die, in tegenstelling tot de meeste andere personages van het verhaal, over een vlijmscherp psychologisch doorzicht beschikt. Oma verwijt het jongetje om de haverklap "een sombere zielenpiet" te zijn, zijn broertjes lachen hem uit omdat hij nooit meespeelt, en de dokters menen dat de krankzinnigheid waarnaar hij uiteindelijk afglijdt, te wijten is aan een glas chocoladelikeur. De mysterieuze vinder is de enige die zijn geheim begrijpt: "Een straal maanlicht zoekt zijn weg door het gebladerte, valt op de tak waarop een vogeltje ingedoken zit en wekt het. Het is niet de dageraad, zoals de vogel denkt. Maar... toch begint hij te zingen. Als het een sterk, evenwichtig vogeltje is, ontdekt het beestje zijn vergissing, begraaft zijn snavel weer in de warmte van zijn veren en slaapt verder. Maar er zijn ook onrustige, zwakke vogeltjes, die betoverd raken door het maanlicht. Ze beginnen te zingen, en vliegen dan verdwaasd op... Maar omdat het niet de dag is die is aangebroken, verdwalen ze al snel in het donker, of verdrinken ze in een door bleekgouden schijnsel verlicht meer."

De jongen die gek werd van liefde is een ontroerende kennismaking met het werk van Eduardo Barrios. Waarom deze Chileen nooit eerder werd vertaald, blijft een raadsel.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234