Zondag 22/05/2022

Achtergrond

Praag, Wenen en Milaan: aanbod nachttreinen vanuit Brussel wordt stevig uitgebreid

Interieur van de Nightjet, een nachttrein tussen Brussel en Wenen Beeld ANP
Interieur van de Nightjet, een nachttrein tussen Brussel en WenenBeeld ANP

In slaap gewiegd worden op het ritme van de trein in Brussel, wakker worden in de Tsjechische hoofdstad Praag. Snelle langeafstandstreinen worden de kern van duurzaam reizen. Maar welke verbindingen brengen je vandaag al vlot naar een Europese reisbestemming? En welke hippe (nacht)treinen worden er binnenkort toegevoegd aan het netwerk? We dokterden het voor je uit.

Esther De Leebeeck

Dat je voor Londen, Amsterdam, Parijs en Keulen het vliegtuig kan inruilen voor een treinrit, weten we intussen al. Maar vergeleken met het begin van deze eeuw is het aanbod snelle langeafstandstreinen in Europa amper uitgebreid. Vandaag vertegenwoordigt het slechts 10 procent van reizen over Europese grenzen heen. Al lijkt er stilaan een kentering in zicht.

Zo stelt de Europese Commissie de toekomst van duurzaam treinreizen veelbelovend voor. Met een tienpuntenplan willen ze ervoor zorgen dat een treinticket boeken naar steden binnen Europa even makkelijk én vooral prijsvriendelijk wordt als een vliegticket kopen. Daarbij denken ze aan een btw-vrijstelling voor tickets op Europees niveau, een uitgebreid spoorwegnetwerk dat meer dan 400 steden met elkaar verbindt, en tot slot willen ze inzetten op treinen die snellen met minstens 160 kilometer per uur. Zo zal je in de toekomst in amper 2,5 uur tussen ­Kopenhagen en Hamburg ­kunnen pendelen, in plaats van de 4,5 uur vandaag.

Brussel

Een volgende stap in het actieplan is de terugkeer van nachttreinen. In Azië is het al de manier bij uitstek om te reizen. Even gaan slapen in het Thaise Bangkok en wakker worden in Cambodja of Vietnam, zoals u wenst.

Sinds vorig jaar kan je in ons land opnieuw een nachttrein (Nightjet) nemen vanuit Brussel naar Wenen of het skigebied Innsbruck in Tyrol. Die nachttrein alleen al zorgt ervoor dat een reiziger tussen Wenen en Brussel tien keer minder CO₂ uitstoot. De trein houdt ook halt in een aantal Duitse steden, zoals Koblenz en de metropolen Keulen, München en Frankfurt. Nightjet reist al door 25 Europese steden in Oostenrijk, België, Nederland, Duitsland, Zwitserland en Italië. Maar dat aanbod wordt volgend jaar stevig aangevuld, met een centrale rol voor Brussel.

Zo werken de Nederlandse start-up European Sleeper en RegioJet, een Tsjechische private spoor- en busmaatschappij, samen aan een nieuwe nachttreinverbinding tussen Brussel en Praag met tussenstops in Amsterdam, Berlijn en Dresden. De trein zou voor het eerst rijden in april volgend jaar. We kunnen dus al uitkijken naar de romantiek van in de vroege avond opstappen in Brussel, en de volgende ochtend ontwaken in de Tsjechische parel.

Diezelfde kortetermijnmuziek klinkt in La Bella Italia. Trenitalia, de Italiaanse tegenhanger van de NMBS, wil zijn aanbod hogesnelheidstreinen de komende twee jaar uitbreiden rechtstreeks naar Brussel. Vanaf dit weekend is het al mogelijk om de trein te nemen tussen Milaan en Parijs, via onder andere Lyon en Turijn. Zo kan je dus vanuit Brussel naar Parijs met de trein en met één overstap in Parijs tot in Milaan geraken. Maar binnenkort zou ook dat dus ook in één trek moeten kunnen. Het is duidelijk dat er van overal wordt ingezet op een beter en sneller Europees treinverkeer. Treinen kunnen een grote rol spelen in de groene transitie, omdat ze als een van de veiligste en schoonste vervoersmiddelen gelden. Ruim 80 procent van de Europese treinen rijdt bovendien elektrisch.

Ook de federale regering springt op de kar en maakt volgend jaar twee miljoen euro vrij als steun voor treinaanbieders die de stap willen zetten naar een nachttreinaanbod. Zo hopen ze van Brussel de hub voor nachttreinen te maken. Maar in het verleden deed de concurrentie met de steeds goedkopere vluchten de trein meermaals de das om. De trein is meestal het duurste alternatief om ergens in Europa te geraken en de reisduur is vaak een heel stuk langer. Zou een uitgebreid Europees treinaanbod ons reisgedrag kunnen aanpassen? Robrecht Willaert, reisexpert bij Travel Magazine, heeft z’n twijfels. “Het idee is sympathiek, maar wait and see. Tussen droom en daad staan bezwaren”, zegt hij. “Reizen via nachttreinen gaat veel aanpassing vragen van onze mindset, en dat komt er volgens mij wel, maar het is niet zo evident als de knop indrukken en hup, we zijn vertrokken.”

“De vraag is: hoeveel mensen gaan permanent een nachttrein verkiezen boven een vlucht of de auto? Dat is nog niet goed onderzocht, maar je moet de treinen wel kunnen vullen hé. En zoals de Italianen zeggen: ze zullen veel sneller moeten rijden om mensen over de brug te krijgen. Men heeft vandaag geen 7 uur tijd, volgend jaar zal dat niet anders zijn. En als het zo’n groot voordeel is: waarom zijn de nachttreinen dan een aantal jaren geleden afgeschaft? Men verkoopt alles nu onder heilige graal van minder CO₂-uitstoot, maar het is niet zo heilig als je kijkt naar elektrische toestanden. De CO₂-uitstoot van de luchtvaart is tussen 2 en 4 procent. Alles wat met elektrische power te maken heeft gaat tot 12 procent. De trein is onderdeel van de oplossing, ja, maar niet dé oplossing.”

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234