Zondag 07/08/2022

AchtergrondAfghanistan

Rapport: taliban hebben ruim honderd oud-militairen en agenten geëxecuteerd of laten verdwijnen

Executie van vermeende overvallers door talibanstrijders. Beeld REUTERS
Executie van vermeende overvallers door talibanstrijders.Beeld REUTERS

De taliban hebben sinds hun machtsovername meer dan honderd oud-leden van de veiligheidstroepen geëxecuteerd of laten verdwijnen via een regeling die juist hun veiligheid zou garanderen. Dit blijkt uit onderzoek van mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch (HRW).

Stieven Ramdharie

Het rapport bevestigt dat de internationale vrees terecht was dat de taliban na hun snelle overname in de zomer direct wraak zouden nemen op het leger en de politie die hen jarenlang hebben bevochten. Het talibanleiderschap ontkende dit toen in alle toonaarden. Er werd een amnestie aangekondigd en benadrukt werd dat aanhangers van de verdreven regering niets te vrezen hadden.

Aan de hand van onder anderen getuigen en familieleden heeft de organisatie de executie en ‘vermissing’ van 47 militairen, agenten, militieleden en leden van de inlichtingendiensten in kaart gebracht die zich tot eind oktober hadden overgegeven. HRW zegt betrouwbare informatie te hebben dat in de provincies Kunduz, Helmand, Kandahar en Ghazni in de afgelopen drie maanden in totaal meer dan honderd oud-leden van de veiligheidstroepen uit wraak zijn gedood.

“De beloofde amnestie van de talibanleiders heeft lokale commandanten er niet van weerhouden voormalige leden van de veiligheidstroepen te executeren of te laten verdwijnen”, aldus Patricia Grossman van HRW. “Het is de plicht van de taliban om verdere moorden te voorkomen, de verantwoordelijken ter verantwoording te roepen en de families van de slachtoffers schadeloos te stellen.”

Nachtinvallen

De slachtoffers hadden gehoor gegeven aan de oproep van de taliban aan leden van de veiligheidstroepen die zich overgaven om zich te laten registreren. Hierna zouden ze een brief krijgen waarin hun veiligheid werd gewaarborgd. Toen de taliban half augustus Kaboel innamen, was de bijna 300.000 man sterke leger- en politiemacht volledig ingestort. Deze was in de afgelopen twintig jaar met zo’n 78 miljard euro steun van de VS opgebouwd om te voorkomen dat de taliban weer aan de macht zouden komen.

Volgens HRW maakten talibancommandanten in de vier provincies misbruik van de registratie om militairen, agenten en inlichtingenfunctionarissen te arresteren, binnen enkele dagen te executeren, gevangen te zetten of te laten verdwijnen. Ook maken ze gebruik van de gegevens van de vorige regering om personen te arresteren en terecht te stellen.

Familieleden en getuigen maken melding van oud-functionarissen die tijdens nachtelijke invallen werden gearresteerd. Ook worden familieleden onder druk gezet om ondergedoken militairen en agenten aan te geven. De invallen worden onder andere uitgevoerd door de talibanelitegroep Rode Eenheid, die de afgelopen jaren betrokken was bij veel succesvolle aanvallen op het leger.

Een van de vermiste personen is een oud-officier in Helmand, Abdul Raziq, die zich twee weken na de talibanoverwinning overgaf. Sindsdien heeft zijn familie taal noch teken van hem vernomen. Een andere functionaris die werkte voor de inlichtingendienst, Baz Muhammad, werd eind september in zijn huis in het talibanbolwerk Kandahar opgepakt. De familie van Baz vond later zijn lichaam.

Wraakmoorden

In Kandahar werd ook de bekende politiecommandant Qudratullah direct opgepakt nadat de zuidelijke stad was gevallen. Ook hij wordt nu vermist. Volgens de mensenrechtenorganisatie is hij een van de slachtoffers van de “wraakmoorden die door hoge talibanleiders worden gedoogd en die de basis zijn geworden van een doelbewust beleid om gericht oud-veiligheidsfunctionarissen en anderen op te sporen en te executeren”. HRW zegt ook uit andere provincies, zoals Khost, alarmerende geluiden te horen.

De taliban ontkennen de beschuldigingen van HRW. Volgens de nieuwe regering zijn oud-militairen en agenten niet uit wraak opgepakt maar omdat ze onder andere “betrokken waren bij criminele activiteiten, problemen veroorzaakten of samenspanden tegen de nieuwe regering. Het is niet ons beleid om personen terecht te stellen zonder proces”, aldus de taliban over de executies.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234