Zondag 14/08/2022

RVA vorderde vorig jaar 100 miljoen euro aan uitkeringen terug

null Beeld Thinkstock
Beeld Thinkstock

De RVA heeft het voorbije jaar 7,35 miljard euro uitgegeven aan uitkeringen. Het gaat om een daling met 554 miljoen euro of 7 procent in vergelijking met een jaar eerder. Door de goede conjunctuur zijn er minder werklozen en dus minder uitkeringen. Het is van 1981 geleden dat zo weinig werklozen werden vergoed. Daarnaast heeft de dienst vorig jaar 99,8 miljoen euro aan allerlei uitkeringen teruggevorderd. Dat blijkt uit het jaarverslag van de rijksdienst.

Redactie

De RVA betaalde vorig jaar uitkeringen voor een totaal van 7,35 miljard euro. Het gaat om de som van alle uitkeringen die de RVA uitbetaalt, zoals werkloosheidsuitkeringen, premies voor tijdskrediet en loopbaanonderbrekingen of de SWT-uitkeringen, het vroegere brugpensioen. Het is al het vierde jaar op rij dat de RVA minder uitkeringen uitbetaalt. De totale besparing sinds 2013 loopt zo op tot 2,1 miljard euro.

Minder werklozen

De economie draait volop, en bijgevolg zijn er minder werklozen die moeten worden vergoed. Daar is dan ook de grootste besparing te vinden in vergelijking met een jaar eerder: 402 miljoen euro. Aan SWT-uitkeringen werd 135 miljoen minder uitgegeven. De rest zijn besparingen op tijdskrediet en loopbaanonderbreking.

Er zijn niet alleen minder werklozen die in het systeem instromen, er is ook een uitstroom van werklozen die op pensioen gaan. Maar ook de regering zelf droeg bij tot de daling van de uitgaven: door een verstrenging van de werkloosheidsregels - de inschakelingsuitkering die is beperkt in de tijd en de verstrenging van de toegang tot bijvoorbeeld brugpensioen en loopbaanonderbreking - en door het creëren van banen.

Het aantal werklozen dat recht heeft op een uitkering, daalde in 2017 met 8,5 procent naar 487.291. Het is voor het eerst sinds 1981 dat het aantal werklozen dat een uitkering geniet, onder de grens van 500.000 zakt. Het jaargemiddelde van het aantal tijdelijke werklozen zakte voor het eerst sinds 1964 onder de honderdduizend.

Loopbaanonderbreking minder populair

Maar ook het aantal mensen met loopbaanonderbreking of tijdskrediet daalde vorig jaar. Door de striktere voorwaarden nam het aantal uitkeringen voor tijdskrediet af met 8,7 procent naar gemiddeld 117.922 per maand, het aantal uitkeringen voor loopbaanonderbreking daalde 2,6 procent naar gemiddeld 72.233. Het aantal thematische verloven (ouderschapsverlof, verlof voor medische bijstand en verlof voor palliatieve zorgen) nam wel toe: met 6,5 procent tot 81.915. Nog eens 19.851 werknemers namen een onderbreking van hun carrière zonder uitkering: een stijging met 19,7 procent.

Geen besparing op andere sociale uitkeringen

Opvallend: van alle sociale uitkeringen werd door de overheid in 2017 enkel bespaard op die RVA-uitgaven. De uitgaven voor pensioenen, invaliditeitsuitkeringen en gezondheidszorg stegen, blijkt uit cijfers van de Nationale Bank.

Terugvorderingen

Vorig jaar vorderde de RVA in totaal 99,8 miljoen euro aan uitkeringen terug. Het gaat om uitkeringen die onterecht zijn uitgekeerd, door fraude en misbruik maar ook door foutieve aanvragen.

Een derde van die 'onverschuldigde bedragen' zijn evenwel voorlopige uitkeringen. Het gaat bijvoorbeeld om werknemers die ontslagen zijn en waarbij de werkgever weigert een verbrekingsvergoeding te betalen. Die mensen kunnen dan een voorlopige uitkering vragen. Eens de werkgever dan toch over de brug komt, moet de voorlopige uitkering worden terugbetaald.

Het is het derde jaar op rij dat de RVA minder uitkeringen moet terugvorderen. In 2016 ging het om 101,5 miljoen euro. Er zijn nu eenmaal minder mensen die een uitkering krijgen, er zijn meer preventieve controles en door de regionalisering van de dienstencheques zitten terugvorderingen voor die cheques niet meer in de RVA-cijfers omvat.

Overigens is daarvan maar 74,9 miljoen euro effectief teruggevorderd. De terugvorderingen worden vaak betwist en er is de moeilijke financiële situatie van de schuldenaren. Ze zitten in schuldbemiddeling of betalen in gespreide afbetalingsplannen. Sommige debiteuren zijn ook gewoon "weerspannig", klinkt het in het jaarverslag van de RVA.

Kris Peeters Beeld BELGA
Kris PeetersBeeld BELGA

Peeters tevreden

Minister van Werk Kris Peeters reageert tevreden op de cijfers uit het jaarverslag van de RVA. De werkloosheid kwam uit op het laagste cijfer sinds 2000. "Dankzij ons beleid van jobcreatie en de aantrekkende economie", aldus de minister.

Peeters wijst onder meer naar de dalende werkloosheid bij de jongeren. Bij de -25 jarigen daalde het aantal werklozen met 16,4 procent.

In totaal zijn er 272.000 werknemers die een vergoeding ontvangen binnen één van de systemen van tijdskrediet, thematische verloven en loopbaanonderbeking. "Het geeft mensen ruimte om op de momenten dat het nodig is, tijd te nemen om voor hun kinderen of naasten te zorgen. Een jaar geleden hebben we het tijdskrediet voor zorg en palliatief verlof daarom ook uitgebreid", legt Peeters uit.

Openstaande vacatures invullen

De daling van de uitgaven voor RVA-uitkeringen is een goede zaak, oordeelt het Verbond van Belgische Ondernemingen (VBO). Nu nog al die 132.000 oningevulde vacatures invullen, vraagt de werkgeversorganisatie.

De daling van de uitgaven is een gevolg van de betere conjunctuur. Maar ook de competitiviteitsmaatregelen en de lastenverlaging op arbeid zorgden voor extra banen.

Al die nieuwe jobs moeten ook ingevuld raken, anders "fnuiken we groei- en tewerkstellingskansen", vindt Bart Buysse, directeur-generaal van het VBO. "Een effectieve en efficiënte activering, via een goede begeleiding en bemiddeling, maar ook een afdoend toezicht op de zoekinspanningen van werklozen" is dan ook een absolute must, vindt de werkgeversorganisatie.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234